Izolacje.com.pl

Najczęściej popełniane błędy podczas deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych

Most common errors in declaring performance properties of construction materials

Poznaj najczęściej popełniane błędy podczas deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych
Rys. archiwum redakcji

Poznaj najczęściej popełniane błędy podczas deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych


Rys. archiwum redakcji

Każdy wyrób budowlany wprowadzany do obrotu, który jest objęty normą zharmonizowaną lub została dla niego wydana Krajowa lub Europejska Ocena Techniczna, musi być oznakowany znakiem B lub CE.

Zobacz także

dr inż. Marzena Najduchowska Tynki renowacyjne - właściwości i zastosowanie

Tynki renowacyjne - właściwości i zastosowanie Tynki renowacyjne - właściwości i zastosowanie

W publikacji podano zharmonizowane normy europejskie dla tynków renowacyjnych, omówiono ich właściwości i przywołano najważniejsze materiały stosowane w tynkach renowacyjnych.

W publikacji podano zharmonizowane normy europejskie dla tynków renowacyjnych, omówiono ich właściwości i przywołano najważniejsze materiały stosowane w tynkach renowacyjnych.

dr inż. Marzena Najduchowska, mgr inż. Barbara Chruściel Właściwości tynków opartych na spoiwach organicznych

Właściwości tynków opartych na spoiwach organicznych Właściwości tynków opartych na spoiwach organicznych

Tynki cienkowarstwowe, w tym tynki oparte na spoiwach organicznych, są obecnie bardzo często stosowane jako wykończenie elewacji i coraz częściej wkraczają do wewnątrz obiektów budowlanych. W zależności...

Tynki cienkowarstwowe, w tym tynki oparte na spoiwach organicznych, są obecnie bardzo często stosowane jako wykończenie elewacji i coraz częściej wkraczają do wewnątrz obiektów budowlanych. W zależności od procentowej zawartości oraz rodzaju spoiwa organicznego charakteryzują się odmiennymi właściwościami.

PU Polska – Związek Producentów Płyt Warstwowych i Izolacji Działalność edukacyjna i informacyjna związku PU Polska

Działalność edukacyjna i informacyjna związku PU Polska Działalność edukacyjna i informacyjna związku PU Polska

PU Polska Związek Producentów Płyt Warstwowych i Izolacji to organizacja założona w 2017 r. i zrzeszająca ośmiu największych pracodawców – producentów płyt warstwowych z rdzeniem poliuretanowym PUR i poliizocyjanurowym...

PU Polska Związek Producentów Płyt Warstwowych i Izolacji to organizacja założona w 2017 r. i zrzeszająca ośmiu największych pracodawców – producentów płyt warstwowych z rdzeniem poliuretanowym PUR i poliizocyjanurowym PIR.

 

O czym przeczytasz w artykule?

Abstrakt

  • Znakowanie wyrobów budowlanych znakiem budowlanym B i znakiem CE
  • Beton towarowy i mieszanki związane hydraulicznie jako wyrób budowlany
  • Najczęściej popełniane błędy podczas znakowania wyrobów budowlanych

Przedmiotem artykułu jest opis najczęściej popełnianych błędów podczas deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych. Zaczyna się on od charakterystyki uwarunkowań prawnych, po której następuje opis zagadnień związanych ze znakowaniem wyrobów budowlanych znakami budowlanymi B oraz CE. Artykuł kończy się wyszczególnieniem najczęstszych błędów pojawiających się podczas znakowania wyrobów budowlanych.

Most common errors in declaring performance properties of construction materials.

The subject of the paper is the description of the most common errors made while declaring performance properties of construction materials. It begins with the characteristics of the legal conditions, followed by a description of issues related with labelling construction materials with the B and CE marks. The paper ends with a specification of most common errors encountered in marking of construction products.

Znak B nadajemy wyrobom, które nie mają normy zharmonizowanej i na które nie występujemy o Europejską Ocenę Techniczną. Wyrób może być objęty zakresem normy krajowej, która nie ma statusu normy wycofanej lub wydana została dla niego Krajowa Ocena Techniczna (KOT). Producent lub jego upoważniony przedstawiciel wystawia dla wyrobu Krajową Deklarację Właściwości Użytkowych.

Znak CE nadajemy wyrobom, które są objęte normą zharmonizowaną z rozporządzeniem 305/2011 w sprawie wyrobów budowlanych lub została dla nich wydana Europejska Ocena Techniczna (EOT). W tym przypadku producent lub jego upoważniony przedstawiciel wystawia Deklarację Właściwości Użytkowych.

Krajowe i Europejskie Oceny Techniczne mogą być wydawane przez upoważnione Jednostki Oceny Technicznej. Jednostki te upoważnia właściwy Minister do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa, w drodze decyzji, o których mowa w art. 29 rozporządzenia Nr 305/2011.

Wykaz jednostek upoważnionych do wydawania Krajowych Ocen Technicznych, zgodnie z art. 9 ust. 17 ustawy o wyrobach budowlanych, prowadzi minister oraz zamieszcza go w Biuletynie Informacji Publicznej. Natomiast jednostki upoważnione do wydawania Europejskich Ocen Technicznych dodatkowo zatwierdza Komisja Europejska i wprowadza do bazy NANDO. Komisja Europejska podaje do wiadomości publicznej w formie elektronicznej wykaz JOT ze wskazaniem grup wyrobów budowlanych wymienionych w Załączniku IV Tabela 1 do rozporządzenia 305/2011, w zakresie których jednostka jest upoważniona do wydawania Oceny Technicznej.

Na podstawie art. 26 ust 1 Ustawy o wyrobach budowlanych właściwy organ może zlecić badanie pobranych próbek wyrobu budowlanego lub próbek kontrolnych akredytowanemu laboratorium albo – w przypadku, gdy żadne laboratorium nie posiada akredytacji w zakresie kontrolowanego wyrobu budowlanego – laboratorium właściwej przedmiotowo jednostki oceny technicznej lub laboratorium właściwej przedmiotowo krajowej jednostki oceny technicznej w celu potwierdzenia zgodności wyrobu z deklarowanymi właściwościami użytkowymi.

Organami nadzoru rynku wyrobów budowlanych są: Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego oraz Wojewódzcy Inspektorzy Nadzoru Budowlanego. Organy te mogą przeprowadzać kontrole wyrobów budowlanych u sprzedawcy oraz u producenta lub importera.

W przypadku kontroli u sprzedawcy, kontroli podlega oznakowanie, informacja towarzysząca i deklaracja właściwości użytkowych. Istnieje możliwość zabezpieczenia wyrobu przed dalszym przekazywaniem i pobierania próbek. Natomiast u producenta lub importera dodatkowo kontroli podlega prawidłowość przeprowadzenia oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych (badania typu, zakładowa kontrola produkcji). Podczas ww. kontroli pobierane są próbki do badań w celu potwierdzenia zgodności właściwości użytkowych wyrobu z właściwościami deklarowanymi.

Badania oraz przedstawienie wyników badań na potrzeby Nadzoru Budowlanego realizowane są zgodnie z Rozporządzeniem w sprawie próbek wyrobów budowlanych wprowadzonych do obrotu lub udostępnianych na rynku krajowym z dnia 23 grudnia 2015 (DzU z 2015 r. poz. 2332) i późniejszymi zmianami w Rozporządzeniu (...) z dnia 2 lipca 2019 roku (DzU z 2019 r. poz. 1337).

Znakowanie wyrobów budowlanych znakiem budowlanym B

W 2015 roku została znowelizowana ustawa o wyrobach budowlanych, która weszła w życie w roku 2016.

Nowelizacja ustawy miała na celu dostosowanie systemu krajowego wprowadzania do obrotu lub udostępniania na rynku wyrobów budowlanych, szczególne tych nieobjętych normami zharmonizowanymi, mając na uwadze ich funkcjonalne zbliżenie do regulacji rozporządzenia Nr 305/2011. Producenci wyrobów budowlanych przed wprowadzeniem do obrotu lub udostępnieniem ich na rynku krajowym mają obowiązek ocenić właściwości użytkowe na podstawie badań, obliczeń, wartości tabelarycznych lub opisowej dokumentacji – wykonać tak zwane badania typu.

Na podstawie przeprowadzonych badań należy zadeklarować właściwości użytkowe wyrobu budowlanego w krajowej deklaracji właściwości użytkowych, zgodnie z właściwą przedmiotowo polską normą wyrobu lub Krajową Oceną Techniczną. Właściwości użytkowe należy odnieść do tych zasadniczych charakterystyk, które mają wpływ na spełnienie podstawowych wymagań przez obiekty budowlane, zgodnie z zamierzonym zastosowaniem tego wyrobu. Wzór krajowej deklaracji właściwości użytkowych określa Załącznik nr 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 17 listopada 2016 r. w sprawie sposobu deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych oraz sposobu znakowania ich znakiem budowlanym (DzU z 2016 r. poz. 1966).

Rozporządzenie to, w załączniku nr 1, podaje również grupy wyrobów budowlanych objętych obowiązkiem sporządzania krajowej deklaracji właściwości użytkowych oraz wymagane dla tych grup krajowe systemy oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych. Krajowe systemy oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych określono w § 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 17 listopada 2016 r. (TABELA 1).

TABELA 1. Obowiązki producenta oraz Jednostki Akredytowanej przy ocenie i weryfikacji stałości właściwości użytkowych

TABELA 1. Obowiązki producenta oraz Jednostki Akredytowanej przy ocenie i weryfikacji stałości właściwości użytkowych

Według wzoru w krajowej deklaracji właściwości użytkowych muszą znaleźć się takie informacje jak numer deklaracji oraz:

1. nazwa i nazwa handlowa wyrobu budowlanego,
2. oznaczenie typu wyrobu budowlanego,
3. zamierzone zastosowanie lub zastosowania,
4. nazwa i adres siedziby producenta oraz miejsce produkcji wyrobu,
5. nazwa i adres siedziby upoważnionego przedstawiciela, o ile został ustanowiony,
6. krajowy system zastosowany do oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych,
7. krajowa specyfikacja techniczna:
7a. polska norma wyrobu oraz nazwa akredytowanej jednostki certyfikującej, numer akredytacji i numer krajowego certyfikatu lub nazwa akredytowanego laboratorium/laboratoriów i numer akredytacji (jeżeli taka jednostka lub laboratorium brały udział w zastosowanym krajowym systemie oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych wyrobu budowlanego, czyli dotyczy to systemów 1, 1+, 2+ i 3)

lub

7b. Krajowa Ocena Techniczna oraz jednostka oceny technicznej/krajowa jednostka oceny technicznej i nazwa akredytowanej jednostki certyfikującej, numer akredytacji i numer certyfikatu (jeżeli taka jednostka lub laboratorium brały udział w zastosowanym krajowym systemie oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych wyrobu budowlanego, czyli dotyczy to systemów 1, 1+, 2+ i 3),

8. deklarowane właściwości użytkowe według wzoru:

9. zapis, że właściwości użytkowe określonego powyżej wyrobu są zgodne ze wszystkimi wymienionymi w pkt 8 deklarowanymi właściwościami użytkowymi; niniejsza krajowa deklaracja właściwości użytkowych wydana zostaje zgodnie z ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych (DzU z 2014 r. poz. 883 i DzU z 2015 r. poz. 1165) na wyłączną odpowiedzialność producenta oraz podpisy osób odpowiedzialnych i miejsce i data wydania deklaracji.

Rozporządzenie nie przewiduje możliwości stosowania w krajowej deklaracji opcji NPD (No Performance Declared – Właściwość Użytkowa Nieustalona) ani możliwości deklarowania tylko jednej właściwości użytkowej, jeżeli wymóg deklarowania nie wynika z innych przepisów.

W systemie krajowym producent deklaruje obowiązkowo właściwości użytkowe odnoszące się do wszystkich zasadniczych charakterystyk, które mają wpływ na spełnienie podstawowych wymagań przez obiekty budowlane, zgodnie z zamierzonym zastosowaniem.

Producent ma obowiązek dostarczania lub udostępniania kopii krajowej deklaracji (§ 9 rozporządzenia). Może ją udostępnić w następujący sposób: na swojej stronie internetowej przez okres 10 lat od dnia wprowadzenia wyrobu budowlanego do obrotu (przy czym musi pamiętać, aby w informacji towarzyszącej oznakowaniu wyrobu budowlanego znakiem budowlanym wskazać adres strony internetowej, na której krajowa deklaracja jest udostępniona), drogą elektroniczną lub w postaci papierowej – na żądanie odbiorcy.

Znak budowlany (RYS. 1) umieszcza się na wyrobie budowlanym, dla którego producent sporządził, na swoją wyłączną odpowiedzialność, krajową deklarację właściwości użytkowych. Sposób umieszczania znaku budowlanego reguluje § 10 rozporządzenia. Wzór znaku budowlanego B zamieszczony jest w załączniku nr 1 ustawy o wyrobach budowlanych.

RYS. 1. Wzór znaku budowlanego B; rys.: M. Najduchowska

RYS. 1. Wzór znaku budowlanego B; rys.: M. Najduchowska

Oznakowaniu znakiem budowlanym towarzyszą następujące informacje (§ 11 rozporządzenia):

  • dwie ostatnie cyfry roku, w którym znak budowlany został po raz pierwszy umieszczony na wyrobie budowlanym,
  • nazwa i adres siedziby producenta lub znak identyfikujący pozwalający jednoznacznie określić nazwę i adres siedziby producenta,
  • nazwa i oznaczenie typu wyrobu (które powinno być niepowtarzalne),
  • numer referencyjny PN lub numer i rok wydania Krajowej Oceny Technicznej,
  • numer krajowej deklaracji właściwości użytkowych,
  • poziom lub klasa zadeklarowanych właściwości użytkowych,
  • nazwa jednostki certyfikującej, jeżeli taka jednostka uczestniczyła w ocenie i weryfikacji stałości właściwości użytkowych.

W TABELI 1 zestawiono obowiązki producenta oraz Jednostki Akredytowanej, wykonywane na zlecenie Producenta (Laboratorium Badawczego lub Jednostki Certyfikującej) w zależności od krajowego systemu oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych.

Jak widać z TABELI 1, producent musi mieć również wdrożoną Zakładową Kontrolę produkcji oraz prowadzić badania okresowe produkowanych wyrobów.

Beton towarowy i mieszanki związane hydraulicznie jako wyrób budowlany

Zgodnie z ustawą o wyrobach budowlanych (DzU z 2016 r. poz. 1570) oraz rozporządzeniem w sprawie deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych i sposobu znakowania ich znakiem budowlanym (DzU z 2016 r. poz. 1966 wraz z późniejszymi zmianami, DzU z 2018 r. poz. 1233 oraz DzU z 2019 r. poz. 1176) beton towarowy (grupa 26) oraz mieszanki związane hydraulicznie (grupa 23) znalazły się wśród wyrobów objętych obowiązkiem sporządzenia krajowej deklaracji właściwości użytkowych oraz znakowaniem znakiem budowlanym.

Sporządzenie krajowej deklaracji i oznakowanie znakiem budowlanym jest już możliwe od 1 stycznia 2017 r., a od 1 stycznia 2021 r. będzie obowiązkowe.

Zgodnie z ww. rozporządzeniami beton do zastosowań konstrukcyjnych oraz mieszanki związane hydraulicznie stosowane w konstrukcji dróg podlegają krajowemu systemowi 2+, który wymaga od producenta m.in. posiadania Krajowego Certyfikatu Zgodności Zakładowej Kontroli Produkcji. Posiadając certyfikat, producent może wystawić krajową deklarację właściwości użytkowych i oznakować wyrób znakiem budowlanym B.

Znakowanie wyrobów budowlanych znakiem CE

Na rynek Wspólnoty Europejskiej wyroby budowlane są wprowadzane i oznakowywane zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej nr 305/2011 z dnia 9 marca roku 2011 – Rozporządzenie o Wyrobach Budowlanych (CPR). Rozporządzenie to określa, w jaki sposób powinny być wprowadzane do obrotu wyroby budowlane wytwarzane, dystrybuowane oraz sprzedawane na terenie państw członkowskich UE.

Tak samo jak w przypadku przepisów krajowych, pierwszym z etapów tego procesu jest potwierdzenie właściwości użytkowych wyrobu. Zakres badań, w odniesieniu do zasadniczych charakterystyk, wskazany jest w odpowiedniej dla danego wyrobu zharmonizowanej z dyrektywą normie europejskich (hEN).

Jest bardzo ważne, aby norma europejska była zharmonizowana, norma niemająca statusu normy zharmonizowanej nie może być bowiem zastosowana do oznakowania CE.

Aby mieć pewność, czy wyrób możemy zadeklarować zgodnie z daną normą europejską, należy sprawdzić, czy norma figuruje w wykazie norm zharmonizowanych, który znajduje się w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Należy przy tym podkreślić, że dopóki Komisja Europejska nie wycofa odniesienia do danej normy zharmonizowanej z Dziennika Urzędowego UE, norma ta jest aktualna jako zharmonizowana, mimo że została już znowelizowana i na stronie Polskiego Komitetu Normalizacyjnego widnieje jako wycofana.

Komisja Europejska publikuje informacje o nadaniu Normom Europejskim statusu norm zharmonizowanych z dyrektywą w formie komunikatów, które ukazują się w DzU UE (wykaz norm zharmonizowanych można znaleźć na stronie NANDO).

Ostatni komunikat w tym zakresie ukazał się 9 marca 2018 roku – Komunikat Komisji w ramach wykonania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 305/2011 ustanawiającego zharmonizowane warunki wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych i uchylającego dyrektywę Rady 89/106/EWG (Publikacja tytułów i odniesień do norm zharmonizowanych na mocy prawodawstwa harmonizacyjnego Unii, Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej z dnia 9.3.2018 seria C poz. 92 s. 139 (RYS. 2).

RYS. 2. Przykład komunikatu Komisji Europejskiej w zakresie publikacji norm zharmonizowanych; rys.: M. Najduchowska

RYS. 2. Przykład komunikatu Komisji Europejskiej w zakresie publikacji norm zharmonizowanych; rys.: M. Najduchowska

Stosowanie norm zharmonizowanych możliwe jest od początkowej daty okresu koegzystencji, a obowiązkowe od daty końcowej okresu koegzystencji (RYS. 2).

W przypadku braku zharmonizowanej normy europejskiej producent może wystąpić o wydanie dla wyrobu Europejskiej Oceny Technicznej (EOT), która opracowywana jest na podstawie Europejskich Dokumentów Oceny (EAD).

Normy europejskie uwzględniają wytyczne pozwalające producentom na sprawne wdrożenie systemu oceny i weryfikacji stałości właściwości (systemy OiWWU) użytkowych oraz zakładowej kontroli produkcji.

Dokument TF N 687rev1 z 2015-06-02 wprowadził nowy wzór załącznika ZA. Zgodnie z nowym wzorem w rozdziale ZA.1 załącznika ZA nowelizowanych norm zharmonizowanych podawany jest zakres i odpowiednie charakterystyki.

Jeżeli wskazane są różne zastosowania z różnymi zestawami zasadniczych charakterystyk, to podane są one w oddzielnych tablicach ZA.1.1, ZA.1.2, … ZA.1.n.

W tablicach ZA.1 do ZA.1.n w kolejnych kolumnach dla każdej zasadniczej charakterystyki wskazane są rozdziały normy, które określają metody badań; kryteria oceny wraz z klasami lub poziomami progowymi oraz uwagi określające sposób wyrażania charakterystyk.

W rozdziale ZA.2 są natomiast wskazane akty prawne UE przyjęte przez Komisję Europejską (nr i Dz. Urz. UE) i zmiany do tych aktów, w których można znaleźć systemy oceny i weryfikacji właściwości użytkowych. W rozdziale ZA.3 są szczegółowo przypisywane zadania producentowi i jednostkom notyfikowanym w każdym z systemów, który może mieć zastosowanie wraz ze wskazaniem rozdziałów normy. Według nowego wzoru załączniki ZA nie podają przykładów deklaracji właściwości użytkowych ani oznakowania CE.

Obowiązki producenta oraz Laboratorium i Jednostek Certyfikujących są takie same jak w przypadku przepisów krajowych (TABELA 1), z tym że:

  • w systemach 1+ i 1 wymagane jest m.in. uzyskanie certyfikatu stałości właściwości użytkowych wyrobu budowlanego, wydanego przez notyfikowaną jednostkę certyfikującą wyrób,
  • w systemie 2+ wymagane jest m.in. uzyskanie certyfikatu zgodności zakładowej kontroli produkcji wydanego przez notyfikowaną jednostkę certyfikującą zakładową kontrolę produkcji,
  • w systemie 3 wymagane jest m.in. producent określa typ wyrobu na podstawie oceny właściwości użytkowych wyrobu budowlanego, wykonanej przez notyfikowane laboratorium badawcze na podstawie badań, obliczeń, wartości tabelarycznych lub opisowej dokumentacji wyrobu budowlanego.

Jednostka notyfikowana jest to jednostka oceniająca zgodność, która jest zgłoszona do Komisji Europejskiej i umieszczona w wykazie jednostek notyfikowanych do konkretnych dyrektyw. Jednostka taka ma nadany niepowtarzalny numer identyfikacyjny. Producent, którego wyrób musi być poddany ocenie zgodności z udziałem strony trzeciej, musi skorzystać z usług wybranej przez siebie jednostki notyfikowanej.

Laboratorium notyfikowane jest jednostką upoważnioną, w trybie jak opisano powyżej, do prowadzenia badań wyrobu na zgodność z odpowiednimi normami zharmonizowanymi. Wykaz jednostek i laboratoriów notyfikowanych można znaleźć na stronie NANDO.

Na podstawie przeprowadzonych badań typu producent deklaruje właściwości użytkowe wyrobu budowlanego w deklaracji właściwości użytkowych, zgodnie z właściwą przedmiotowo europejską zharmonizowaną normą wyrobu lub Europejską Oceną Techniczną. Należy przy tym pamiętać, że w systemie oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych 3 badania te powinny być wykonane w akredytowanym i notyfikowanym laboratorium.

Przy znakowaniu wyrobu znakiem CE należy również pamiętać, że przepisy rozporządzenia nr 305/2011/UE są nadrzędne wobec wszelkich sprzecznych przepisów zharmonizowanych norm. Dlatego też:

  • nie stosujemy przykładu oznakowania CE wskazanego w p. ZA.3 normy zharmonizowanej wydanej w okresie obowiązywania dyrektywy budowlanej 89/106/EWG, jeżeli taka norma jeszcze funkcjonuje – informacja towarzysząca musi być zgodna z art. 9 ust. 2 rozporządzenia,
  • nie stosujemy przykładu deklaracji właściwości użytkowych wskazanego w p. ZA.3 normy zharmonizowanej, jeśli jest według starego wzoru obowiązującego do 31.05.2014 r. – DWU musi być wydana wg obowiązującego wzoru (Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) nr 574/2014 z dnia 21 lutego 2014 r., Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej z dnia 28.5.2014 seria L nr 159 str. 41).

Następnym etapem procedury oznakowania CE jest wystawienie przez producenta deklaracji właściwości użytkowych i dołączenie wymaganej informacji (art. 9 rozporządzenia).

Według wzoru w deklaracji właściwości użytkowych muszą znaleźć się takie informacje jak numer deklaracji oraz:

1. niepowtarzalny kod identyfikacyjny typu wyrobu,
2. zamierzone zastosowanie lub zastosowania,
3. producent,
4. upoważniony przedstawiciel,
5. system(-y) oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych,

6a. - norma zharmonizowana,
     - jednostka lub jednostki notyfikowane

lub

6b. - europejski dokument oceny,
     - Europejska Ocena Techniczna,
     - jednostka ds. oceny technicznej,
     - jednostka lub jednostki notyfikowane;

7. deklarowane właściwości użytkowe,

8. odpowiednia dokumentacja techniczna lub specjalna dokumentacja techniczna,

9. zapis, że właściwości użytkowe określonego powyżej wyrobu są zgodne z zestawem deklarowanych właściwości użytkowych, niniejsza deklaracja właściwości użytkowych wydana zostaje zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 305/2011 na wyłączną odpowiedzialność producenta określonego powyżej,

10. podpisy osób odpowiedzialnych oraz miejsce i data wydania.

W rozporządzeniu delegowanym Komisji (UE) NR 574/2014 z dnia 21 lutego 2014 r. zmieniającym załącznik III do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 305/2011 w odniesieniu do wzoru, który należy stosować przy sporządzaniu deklaracji właściwości użytkowych wyrobów budowlanych, podano instrukcję wypełniania poszczególnych punktów formularza deklaracji właściwości użytkowych.

Należy przy tym pamiętać o paru ważnych zasadach, np. w p. 2 „zamierzone zastosowanie lub zastosowania” należy przedstawić wszystkie zamierzone zastosowania, które przewidziano w odniesieniu do danego wyrobu. Należy skopiować odpowiedni tekst zamieszczony w załączniku ZA do normy zharmonizowanej lub w europejskim dokumencie oceny.

W p. 6 należy prawidłowo wskazać numer normy zharmonizowanej, tzn. podać numer referencyjny normy zharmonizowanej wraz z poprawkami do niej, jeżeli takie istnieją, oraz datę jej wydania. Natomiast w p. 7 „deklarowane właściwości użytkowe” należy podać wszystkie zasadnicze charakterystyki określone w załączniku ZA, w tablicach ZA.1 do odpowiedniej normy zharmonizowanej lub w europejskim dokumencie oceny dla zamierzonych zastosowań wskazanych wcześniej w punkcie 2. Nie można podawać żadnych innych właściwości nieujętych w tabeli ZA.1.

W przypadku, gdy producent podejmuje decyzję o niedeklarowaniu danej charakterystyki wyrobu, nie może jej pominąć w DWU w wykazie zasadniczych charakterystyk, a przy tej charakterystyce wpisuje skrót NPD (właściwość użytkowa nieustalona).

Jeżeli dla danego wyrobu budowlanego wydano Europejską Ocenę Techniczną, w deklaracji właściwości użytkowych należy zadeklarować wszystkie zasadnicze charakterystyki w niej zawarte.

Przy deklarowaniu właściwości użytkowych należy stosować się w tym zakresie do wytycznych odpowiedniej normy zharmonizowanej i wyrażać je za pomocą poziomów, klas lub w sposób opisowy. Jeżeli jest to wymagane, należy wskazywać podstawę swojej deklaracji (np. na podstawie danych tabelarycznych czy z przeprowadzonych badań). Przez sporządzenie deklaracji właściwości użytkowych producent przyjmuje na siebie odpowiedzialność za zgodność wyrobu budowlanego z zadeklarowanymi właściwościami użytkowymi.

Producent ma obowiązek dostarczania lub udostępniania kopii krajowej deklaracji, a sposób jej udostępnienia jest taki sam jak przy udostępnianiu krajowej deklaracji właściwości użytkowych opisany w p. 2. Jeżeli zamierza się sprzedawać swoje wyroby w innych państwach UE, należy pamiętać, aby przetłumaczyć deklarację właściwości użytkowych na wszystkie języki wymagane przez państwa członkowskie, w których wyrób będzie sprzedawany.

Kolejnym etapem dopuszczenia wyrobu budowlanego do obrotu jest opisanie i wdrożenie Zakładowej Kontroli Produkcji (ZKP), odpowiedzialnej za stałą weryfikację właściwości użytkowych wyrobów zarówno w trakcie, jak i po wprowadzeniu ich do sprzedaży. Zadania ZKP oraz sposób jej funkcjonowania opisują wytyczne zawarte w systemach oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych.

Po sporządzeniu deklaracji właściwości użytkowych i wdrożeniu ZKP producent może oznakować wyrób znakiem CE. Forma i wielkość znaku są ściśle określone i zastrzeżone (RYS. 3).

RYS. 3. Forma znaku CE; rys.: M. Najduchowska

RYS. 3. Forma znaku CE; rys.: M. Najduchowska

Wzór symbolu CE można znaleźć na stronach internetowych Komisji Europejskiej dotyczących oznakowania CE.

Zgodnie z art. 9 ust. 2 rozporządzenia Nr 305/2011 oznakowaniu CE towarzyszą:

  • dwie ostatnie cyfry roku, w którym zostało ono po raz pierwszy umieszczone,
  • nazwa i adres siedziby producenta lub znak identyfikujący pozwalający w łatwy i jednoznaczny sposób określić nazwę i adres producenta,
  • niepowtarzalny kod identyfikacyjny typu wyrobu,
  • numer referencyjny deklaracji właściwości użytkowych,
  • poziom lub klasa zadeklarowanych właściwości użytkowych,
  • odniesienie do zastosowanej zharmonizowanej specyfikacji technicznej lub Europejskiej Oceny Technicznej,
  • w stosownych przypadkach numer identyfikacyjny jednostki notyfikowanej oraz zamierzone zastosowanie wyrobu, określone w zastosowanej zharmonizowanej specyfikacji technicznej.

Najczęściej popełniane błędy podczas znakowania wyrobów budowlanych

Wprowadzone na rynek wyroby budowlane są pod nadzorem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz Wojewódzkich Inspektorów Nadzoru Budowlanego. Organy te kontrolują prawidłowość wprowadzonych do obrotu na rynku krajowym wyrobów budowlanych poprzez sprawdzanie zapisów w dokumentach, procesu oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych (badania typu, zakładowa kontrola produkcji) oraz pobieranie próbek w celu sprawdzenia, czy wyroby charakteryzują się właściwościami, które producent zadeklarował w krajowej deklaracji właściwości użytkowych (znak B) lub w deklaracji właściwości użytkowych (znak CE).

Spośród najczęstszych uchybień, które producenci popełniają w deklaracjach, można wymienić następujące:

  • nieprawidłowo wskazane zamierzone zastosowanie,
  • wskazanie normy niemającej statusu normy zharmonizowanej przy znakowaniu CE,
  • stosowanie normy nieaktualnej po zakończeniu okresu koegzystencji (CE),
  • wskazanie jako normy jedynie poprawki do niej,
  • wskazanie nazwy niepolskiej jednostki notyfikowanej w tłumaczeniu na język polski,
  • brak imienia i nazwiska osoby upoważnionej do podpisania deklaracji, umieszczenie jedynie podpisu,
  • deklaracja wydana przez innego producenta niż wynika to z nazwy producenta podanej na etykiecie,
  • stosowanie uproszczonego lub innego nazewnictwa wskazanej zasadniczej charakterystyki niż określa to norma,
  • wskazywanie jednostki notyfikowanej w systemie 4,
  • brak wyszczególnienia wszystkich zasadniczych charakterystyk,
  • deklarowanie właściwości nieujętych w tablicach ZA jako zasadnicza charakterystyka (należy pamiętać, że nie stosuje się tych rozdziałów norm zharmonizowanych, które nie zostały przywołane w załączniku ZA),
  • stosowanie uproszczonego lub innego nazewnictwa wskazanej zasadniczej charakterystyki niż określa to norma,
  • podawanie przy zasadniczych charakterystykach norm czynnościowych jako zharmonizowana specyfikacja techniczna lub dokumentacja,
  • nieprawidłowo zadeklarowane zasadnicze charakterystyki i odpowiadające im właściwości użytkowe.

Poniżej zostaną omówione przykłady niepoprawnego sposobu deklarowania właściwości użytkowych.

Producenci często deklarują właściwości użytkowe za pomocą wartości tabelarycznej tam, gdzie norma tego nie dopuszcza. Na przykład w przypadku zaprawy tynkarskiej dla współczynnika przepuszczalności pary wodnej nie można zadeklarować wartości tabelarycznej, tylko należy ją wyznaczyć za pomocą badań. Wartość tabelaryczną deklaruje się dla zapraw murarskich.

Podczas sporządzania deklaracji właściwości użytkowych należy pamiętać, że producent jest odpowiedzialny za utrzymanie deklarowanych właściwości użytkowych w czasie, tak aby wyrób zawsze je spełniał.

Należy mieć na uwadze czynniki wpływające na zmianę stałości właściwości użytkowych wyrobów, takie jak zmiana surowców, w tym zmiana dostawcy surowca, wahania właściwości stosowanych surowców, zmiana procesu wytwarzania wyrobu, powstałe niezgodności w procesie produkcyjnym i inne.

Jeśli procesy produkcyjne ulegają zmianie lub następuje zmiana surowców, należy powtórnie wykonać badania typu i zweryfikować deklarowane właściwości. Natomiast wahania właściwości stosowanych surowców oraz nieznaczne wahania w procesie produkcyjnym należy brać pod uwagę podczas deklarowania właściwości użytkowych i zostawić sobie pewien „zapas bezpieczeństwa”.

Nie należy bezpośrednio podawać w deklaracji właściwości użytkowych wartości uzyskanych podczas badań typu (RYS. 4, TABELA 2) z uwagi na brak możliwości uzyskania ich podczas ciągłej produkcji.

RYS. 4. Przykład przeniesienia przy deklarowaniu właściwości użytkowych wartości uzyskanych podczas badań typu; rys.: M. Najduchowska

RYS. 4. Przykład przeniesienia przy deklarowaniu właściwości użytkowych wartości uzyskanych podczas badań typu; rys.: M. Najduchowska

TABELA 2. Przykład deklarowania klasy wytrzymałości dla cementu

TABELA 2. Przykład deklarowania klasy wytrzymałości dla cementu

W specyfikacjach podawane są różne formy deklarowania zasadniczych charakterystyk oraz kryteria ich oceny. Laboratorium będzie brało je pod uwagę podczas badań realizowanych na potrzeby nadzoru rynku w celu stwierdzania ich zgodności z deklarowanymi właściwościami.

W przypadku, gdy deklaruje się np. klasę 42,5 N dla cementu, to jego wytrzymałość na ściskanie po 28 dniach dojrzewania musi się mieścić w zakresie od 42,5,0 MPa do 62,5 MPa i nie może wynieść np. 65 MPa. Niestety w takim przypadku uzyskujemy wynik niezgodny z deklarowanym (TABELA 3).

TABELA 3. Przykłady deklarowania właściwości użytkowych zapraw murarskich

TABELA 3. Przykłady deklarowania właściwości użytkowych zapraw murarskich

W przypadku, gdy deklarujemy wytrzymałość czy też inną właściwość za pomocą wartości, to wynik uzyskany podczas badań sprawdzających nie może być mniejszy od wartości deklarowanej.

Zasady podejmowania zgodności podczas badań realizowanych na potrzeby rynku przedstawiono w TAB. 2, TAB. 3 i TAB. 4.

TABELA 4. Przykład nieprawidłowego deklarowania domieszki do betonu

TABELA 4. Przykład nieprawidłowego deklarowania domieszki do betonu

Przy deklarowaniu właściwości użytkowych domieszek należy przy zasadniczej charakterystyce przepisać z odpowiedniej tabeli normy wymagane. Przedstawiono to dla przykładu w TABELI 4, gdzie dla domieszki do betonu znacznie redukującej ilość wody/uplastyczniającej przy zasadniczej właściwości – w tym wypadku jest to wytrzymałość na ściskanie – w pierwszym wierszu kolumny „Kryterium oceny”, czyli w deklaracji właściwości użytkowych, wpisano „Po 28 dniach beton badany ≥ 90% betonu kontrolnego”

Poniżej podano błędy, jakie można popełnić podczas udostępniania deklaracji właściwości użytkowych na stronie internetowej producenta:

  • niepodpisana deklaracja,
  • wskazanie na etykiecie adresu strony internetowej, gdzie nie można znaleźć deklaracji,
  • niezgodność numeracji deklaracji zamieszczonej na stronie internetowej z numerem zamieszczonym na etykiecie towarzyszącej znakowaniu.

Najczęstszymi błędami w informacji towarzyszącej oznakowaniu są:

  • brak numeru jednostki notyfikowanej w przypadku systemu 3,
  • wskazanie jednego numeru identyfikacyjnego jednostki notyfikowanej w przypadku, gdy w deklaracji wskazano dwie lub więcej jednostek,
  • brak wskazania zamierzonego zastosowania lub zamierzone zastosowanie wskazane inaczej niż w DWU,
  • nieprawidłowo podane poziomy i klasy właściwości użytkowych (inaczej niż w DWU) – przykład: w DWU wskazano ≥ 5%, a w informacji towarzyszącej > 5%,
  • wskazanie cech wyrobu, które nie odnoszą się do zasadniczych charakterystyk (niewymienionych w tablicy ZA.1),
  • wskazanie właściwości użytkowych niewymienionych w DWU – art. 4 ust. 2 rozporządzenia 305/2011: Jeżeli wyrób budowlany objęty jest normą zharmonizowaną lub jest zgodny z wydaną dla niego Europejską Oceną Techniczną, informacje w każdej formie o jego właściwościach użytkowych w odniesieniu do zasadniczych charakterystyk, jak określono w mającej zastosowanie zharmonizowanej specyfikacji technicznej, można podać wyłącznie wtedy, gdy zostały włączone do deklaracji właściwości użytkowych i w niej wyszczególnione,
  • brak niepowtarzalnego kodu identyfikacyjnego typu wyrobu lub wskazanie kodu w sposób odmienny niż w DWU,
  • poszczególne informacje nie tworzą całości określonej w rozdziale 9 ust. 2 rozporządzenia 305/2011, są pomieszane z innymi informacjami.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

Komentarze

Powiązane

Redakcja miesięcznika IZOLACJE Warunki Techniczne - jak dobrać grubości izolacji

Warunki Techniczne - jak dobrać grubości izolacji Warunki Techniczne - jak dobrać grubości izolacji

Podstawowym aktem prawnym, na podstawie którego powinno projektować się parametry izolacji cieplnych, jest Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 5 lipca 2013 r. zmieniające...

Podstawowym aktem prawnym, na podstawie którego powinno projektować się parametry izolacji cieplnych, jest Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 5 lipca 2013 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, które obowiązuje już ponad 4 lata. Niestety nadal nie wszystkie obiekty są projektowane zgodnie z określonymi w przepisach nowymi, zaostrzonymi wymaganiami izolacyjności cieplnej dla przegród...

Jacek Sawicki Konferencja IZOLACJE 2015: Wyzwania budownictwa niskoenergetycznego dotyczące izolacji budowlanych

Konferencja IZOLACJE 2015: Wyzwania budownictwa niskoenergetycznego dotyczące izolacji budowlanych Konferencja IZOLACJE 2015: Wyzwania budownictwa niskoenergetycznego dotyczące izolacji budowlanych

W dniach 9-10 kwietnia w warszawskim hotelu Radisson Blu Centrum odbyła się Konferencja IZOLACJE 2015. Była to już trzecia edycja jedynego tego typu wydarzenia w branży izolacyjnej. Wzięli w niej udział...

W dniach 9-10 kwietnia w warszawskim hotelu Radisson Blu Centrum odbyła się Konferencja IZOLACJE 2015. Była to już trzecia edycja jedynego tego typu wydarzenia w branży izolacyjnej. Wzięli w niej udział architekci, projektanci, inżynierowie budownictwa, a także przedstawiciele stowarzyszeń branżowych i firm budowlanych.

dr inż. Arkadiusz Węglarz, mgr inż. Jerzy Żurawski Aktualne wymagania prawne w zakresie efektywności energetycznej

Aktualne wymagania prawne w zakresie efektywności energetycznej Aktualne wymagania prawne w zakresie efektywności energetycznej

Od 1 stycznia 2014 r. zaczęło obowiązywać nowe Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 5 lipca 2013 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim...

Od 1 stycznia 2014 r. zaczęło obowiązywać nowe Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 5 lipca 2013 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie [1]. W lipcu 2014 r. opublikowano nowelizację rozporządzenia w sprawie metodologii obliczania charakterystyki energetycznej budynku [2]. We wrześniu Prezydent podpisał Ustawę z dnia 29 sierpnia 2014 r. o charakterystyce energetycznej budynków [3], która...

dr hab. inż. arch. Andrzej K. Kłosak Nowe regulacje w zakresie akustyki

Nowe regulacje w zakresie akustyki Nowe regulacje w zakresie akustyki

Akustyka budowlana w Polskich Normach, ochrona przed hałasem w budynkach oraz izolacyjność akustyczna ścian zewnętrznych budynków i elementów budowlanych od dźwięków powietrznych i uderzeniowych stanowią...

Akustyka budowlana w Polskich Normach, ochrona przed hałasem w budynkach oraz izolacyjność akustyczna ścian zewnętrznych budynków i elementów budowlanych od dźwięków powietrznych i uderzeniowych stanowią główne wątki tematyczne niniejszego artykułu. Autor przywołuje i omawia najważniejsze normy z zakresu akustyki budynków oraz zwraca uwagę na takie kwestie jak: pomiar poziomu ciśnienia akustycznego, dopuszczalne wartości poziomu dźwięku w pomieszczeniach, wymagania dotyczące warunków pogłosowych...

dr hab. inż. Michał Piasecki Inicjatywy kształtujące wymagania środowiskowe dla wyrobów budowlanych

Inicjatywy kształtujące wymagania środowiskowe dla wyrobów budowlanych Inicjatywy kształtujące wymagania środowiskowe dla wyrobów budowlanych

Przemysł budowlany odpowiada za znaczny udział zużycia surowców naturalnych oraz stanowi jeden z ważniejszych obszarów działań Komisji Europejskiej w zakresie strategii zrównoważonego rozwoju oraz poprawy...

Przemysł budowlany odpowiada za znaczny udział zużycia surowców naturalnych oraz stanowi jeden z ważniejszych obszarów działań Komisji Europejskiej w zakresie strategii zrównoważonego rozwoju oraz poprawy stanu środowiska naturalnego. Podejmowane decyzje dotyczą m.in. ograniczenia oddziaływania środowiskowego procesów produkcyjnych, oceny właściwości środowiskowych wyrobów oraz stymulowania zapotrzebowania rynkowego na ekologiczne procesy, wyroby, obiekty i usługi.

dr inż. Krzysztof Pawłowski, prof. uczelni, dr inż. Magdalena Nakielska Charakterystyka energetyczna budynku w świetle aktualnych przepisów prawnych - wybrane aspekty

Charakterystyka energetyczna budynku w świetle aktualnych przepisów prawnych - wybrane aspekty Charakterystyka energetyczna budynku w świetle aktualnych przepisów prawnych - wybrane aspekty

Charakterystyka energetyczna budynku lub części budynku stanowi jego ocenę w zakresie obudowy budynku, rozwiązań technicznych instalacji oraz zastosowanego źródła energii. Niestety, procedury ustalania...

Charakterystyka energetyczna budynku lub części budynku stanowi jego ocenę w zakresie obudowy budynku, rozwiązań technicznych instalacji oraz zastosowanego źródła energii. Niestety, procedury ustalania oraz interpretacji technicznej podstawowych parametrów świadectwa charakterystyki energetycznej są często niejasne i nieprecyzyjne.

Tomasz Gałązka Krajowy plan mający na celu zwiększenie liczby budynków o niskim zużyciu energii

Krajowy plan mający na celu zwiększenie liczby budynków o niskim zużyciu energii Krajowy plan mający na celu zwiększenie liczby budynków o niskim zużyciu energii

Artykuł omawia zawartość i postanowienia krajowego planu promującego wzrost liczby budynków o niskim zużyciu energii stanowiący załącznik do przyjętej dnia 22.06.2015 r. uchwały Rady Ministrów. Dokument...

Artykuł omawia zawartość i postanowienia krajowego planu promującego wzrost liczby budynków o niskim zużyciu energii stanowiący załącznik do przyjętej dnia 22.06.2015 r. uchwały Rady Ministrów. Dokument ten wypełnia upoważnienia zawartego w art. 39 ust. 3 ustawy o charakterystyce energetycznej budynków, a także wymogu określonego w art. 9 ust. 1 dyrektywy 2010/31/UE w sprawie charakterystyki energetycznej budynków.

Przemysław Gogojewicz Aktualne przepisy przeciwpożarowe dla budynków

Aktualne przepisy przeciwpożarowe dla budynków Aktualne przepisy przeciwpożarowe dla budynków

Uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu nie zwalnia ze spełniania wymogów stawianych przez przepisy prawa, w tym przepisy prawa budowlanego i przepisy przeciwpożarowe obowiązujące na dzień rozstrzygania...

Uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu nie zwalnia ze spełniania wymogów stawianych przez przepisy prawa, w tym przepisy prawa budowlanego i przepisy przeciwpożarowe obowiązujące na dzień rozstrzygania sprawy.

Redakcja miesięcznika IZOLACJE news Projektowanie przegród zewnętrznych budynków o niskim zużyciu energii

Projektowanie przegród zewnętrznych budynków o niskim zużyciu energii Projektowanie przegród zewnętrznych budynków o niskim zużyciu energii

Publikacja „Projektowanie przegród zewnętrznych budynków o niskim zużyciu energii” jest aktualnym opracowaniem zmian, jakie wprowadzane są w ostatnich latach w przepisach budowlanych, dotyczących w dużej...

Publikacja „Projektowanie przegród zewnętrznych budynków o niskim zużyciu energii” jest aktualnym opracowaniem zmian, jakie wprowadzane są w ostatnich latach w przepisach budowlanych, dotyczących w dużej mierze aspektów racjonalizacji zużycia energii, poprawy efektywności energetycznej, a także ograniczenia emisji CO2.

dr inż. Rafał Żuchowski , dr inż. Artur Nowoświat , dr inż. Leszek Dulak Monitoring hałasu środowiskowego

Monitoring hałasu środowiskowego Monitoring hałasu środowiskowego

W artykule, obok podstawowej wiedzy o rozchodzeniu się dźwięku w przestrzeni, zawarte są podstawy prawne dotyczące hałasu środowiskowego, informacje o metodyce pomiarowej, charakterystyce zestawów pomiarowych...

W artykule, obok podstawowej wiedzy o rozchodzeniu się dźwięku w przestrzeni, zawarte są podstawy prawne dotyczące hałasu środowiskowego, informacje o metodyce pomiarowej, charakterystyce zestawów pomiarowych i kryteriach lokalizacji punktów pomiarowych, zaleceniach dotyczących warunków meteo, procedurach pomiarów i rejestracji hałasu i tła akustycznego, map akustycznych oraz weryfikacji i kalibracji przyjętych metod obliczeniowych.

Przemysław Gogojewicz Gwarancja i rękojmia w praktyce

Gwarancja i rękojmia w praktyce Gwarancja i rękojmia w praktyce

Gwarancja i rękojmia to pojęcia, które powinni znać wszyscy wykonawcy i konsumenci. Co zrobić, jeśli usługa budowlana ma wadę fizyczną? Do czego zobowiązuje gwarancja, a jakie daje nam prawa? Warto wiedzieć,...

Gwarancja i rękojmia to pojęcia, które powinni znać wszyscy wykonawcy i konsumenci. Co zrobić, jeśli usługa budowlana ma wadę fizyczną? Do czego zobowiązuje gwarancja, a jakie daje nam prawa? Warto wiedzieć, jak ich dochodzić.

dr hab. inż. arch. Andrzej K. Kłosak, mgr inż. arch. Mikołaj Jarosz Nowe wymagania akustyczne dla sal wykładowych i konferencyjnych oraz w zakresie ochrony przed hałasem pogłosowym w budynkach według normy PN-B 02151-4:2015-06

Nowe wymagania akustyczne dla sal wykładowych i konferencyjnych oraz w zakresie ochrony przed hałasem pogłosowym w budynkach według normy PN-B 02151-4:2015-06 Nowe wymagania akustyczne dla sal wykładowych i konferencyjnych oraz w zakresie ochrony przed hałasem pogłosowym w budynkach według normy PN-B 02151-4:2015-06

Nowe wymagania akustyki budowlanej dotyczą zagadnienia pogłosu, transmisji mowy oraz chłonności akustycznej. Omawiamy wymagania akustyczne stawiane obiektom biurowym i sportowym, salom i pracowniom szkolnym,...

Nowe wymagania akustyki budowlanej dotyczą zagadnienia pogłosu, transmisji mowy oraz chłonności akustycznej. Omawiamy wymagania akustyczne stawiane obiektom biurowym i sportowym, salom i pracowniom szkolnym, salom audytoryjnym i wykładowym oraz innym pomieszczeniom o podobnym przeznaczeniu.

Przemysław Gogojewicz Nabywanie nieruchomości - zapis windykacyjny a zwykły

Nabywanie nieruchomości - zapis windykacyjny a zwykły Nabywanie nieruchomości - zapis windykacyjny a zwykły

W przypadku śmierci właściciela mieszkania, na mocy zapisu windykacyjnego dokonanego w testamencie, spadkobierca nabywa nieruchomość już z chwilą otwarcia spadku. Dzięki zapisowi windykacyjnemu spadkodawca...

W przypadku śmierci właściciela mieszkania, na mocy zapisu windykacyjnego dokonanego w testamencie, spadkobierca nabywa nieruchomość już z chwilą otwarcia spadku. Dzięki zapisowi windykacyjnemu spadkodawca może rozporządzać poszczególnymi przedmiotami majątkowymi na rzecz określonych osób. Czym różni się ten rodzaj zapisu od zapisu zwykłego?

mgr inż. Jerzy Ćwięk , dr inż. Arkadiusz Węglarz Wpływ nowelizacji ustawy o efektywności energetycznej na budownictwo

Wpływ nowelizacji ustawy o efektywności energetycznej na budownictwo Wpływ nowelizacji ustawy o efektywności energetycznej na budownictwo

Ostatnie lata przyniosły wszystkim uczestnikom procesu budowlanego bardzo dużo zmian dotyczących efektywności energetycznej, niespotykanych dotychczas w takiej skali. Jeszcze nie zdarzyło się, aby efektywność...

Ostatnie lata przyniosły wszystkim uczestnikom procesu budowlanego bardzo dużo zmian dotyczących efektywności energetycznej, niespotykanych dotychczas w takiej skali. Jeszcze nie zdarzyło się, aby efektywność energetyczna była dla budownictwa tak znaczącym wyzwaniem.

dr inż. Marzena Najduchowska Nowelizacja norm na wyroby i systemy do ochrony i napraw konstrukcji betonowych

Nowelizacja norm na wyroby i systemy do ochrony i napraw konstrukcji betonowych Nowelizacja norm na wyroby i systemy do ochrony i napraw konstrukcji betonowych

Co zmieni się w normach dotyczących wyrobów i systemów do ochrony i napraw konstrukcji betonowych?

Co zmieni się w normach dotyczących wyrobów i systemów do ochrony i napraw konstrukcji betonowych?

Przemysław Gogojewicz Okresowe kontrole obiektów budowlanych - kiedy je przeprowadzać?

Okresowe kontrole obiektów budowlanych - kiedy je przeprowadzać? Okresowe kontrole obiektów budowlanych - kiedy je przeprowadzać?

Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego ma obowiązek podczas użytkowania budynku sprawdzać jego stan techniczny. Co powinno podlegać kontroli i kto może ją przeprowadzić?

Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego ma obowiązek podczas użytkowania budynku sprawdzać jego stan techniczny. Co powinno podlegać kontroli i kto może ją przeprowadzić?

Przemysław Gogojewicz Odór i nieprzyjemna woń a Prawo budowlane

Odór i nieprzyjemna woń a Prawo budowlane Odór i nieprzyjemna woń a Prawo budowlane

Badanie "uciążliwości zapachów" leży w kompetencjach organów nadzoru budowlanego. Jednakże w polskim porządku prawnym nie istnieją tzw. normy odorowe, brakuje też metodyki pomiaru zapachu.

Badanie "uciążliwości zapachów" leży w kompetencjach organów nadzoru budowlanego. Jednakże w polskim porządku prawnym nie istnieją tzw. normy odorowe, brakuje też metodyki pomiaru zapachu.

dr inż. Małgorzata Niziurska, mgr inż. Teresa Wons Reakcja na ogień - nowe wymagania

Reakcja na ogień - nowe wymagania Reakcja na ogień - nowe wymagania

Jak zmieniły się zapisy dotyczące klas reakcji na ogień wyrobów budowlanych w związku z wejściem w życie rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2016/364?

Jak zmieniły się zapisy dotyczące klas reakcji na ogień wyrobów budowlanych w związku z wejściem w życie rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2016/364?

Przemysław Gogojewicz Mur oporowy a pozwolenie na budowę

Mur oporowy a pozwolenie na budowę Mur oporowy a pozwolenie na budowę

Mur może pełnić zarówno funkcję ogrodzenia, jak i konstrukcji oporowej. W ustaleniu, czy jego budowa wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, konieczne jest uwzględnienie jego zasadniczej roli. Decyduje...

Mur może pełnić zarówno funkcję ogrodzenia, jak i konstrukcji oporowej. W ustaleniu, czy jego budowa wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, konieczne jest uwzględnienie jego zasadniczej roli. Decyduje ona o kwalifikacji obiektu.

Przemysław Gogojewicz Obiekt bez niezbędnych instalacji i urządzeń - co z tego wynika?

Obiekt bez niezbędnych instalacji i urządzeń - co z tego wynika? Obiekt bez niezbędnych instalacji i urządzeń - co z tego wynika?

Niewyposażenie obiektu w niezbędne do jego funkcjonowania instalacje i urządzenia może być co najwyżej uznane za uchybienie wymogom techniczno-budowlanych dla określonej kategorii obiektu, lecz w żadnym...

Niewyposażenie obiektu w niezbędne do jego funkcjonowania instalacje i urządzenia może być co najwyżej uznane za uchybienie wymogom techniczno-budowlanych dla określonej kategorii obiektu, lecz w żadnym wypadku nie oznacza, że budynku nie można zakwalifikować do kategorii obiektu budowlanego. Przy odmiennym rozumowaniu budowa budynku bez jakichkolwiek instalacji i urządzeń możliwa byłaby bez jakichkolwiek rygorów prawnych i w celu obejścia prawa wystarczające byłoby niewyposażenie budynku, nawet...

Przemysław Gogojewicz Utrzymanie budynku w należytym stanie technicznym

Utrzymanie budynku w należytym stanie technicznym Utrzymanie budynku w należytym stanie technicznym

W przypadku stwierdzenia nieuzasadnionych względami technicznymi lub użytkowymi ingerencji albo naruszenia wymagań dotyczących obiektu budowlanego, które uniemożliwiają lub znacznie utrudniają użytkowanie...

W przypadku stwierdzenia nieuzasadnionych względami technicznymi lub użytkowymi ingerencji albo naruszenia wymagań dotyczących obiektu budowlanego, które uniemożliwiają lub znacznie utrudniają użytkowanie go do celów mieszkalnych, organ nadzoru budowlanego może nakazać (w drodze decyzji) usunięcie skutków ingerencji lub naruszeń albo przywrócenie stanu poprzedniego. Decyzja powinna być natychmiast wykonana i może być ogłoszona ustnie.

dr inż. Jacek Nurzyński Klasyfikacja akustyczna budynków mieszkalnych i ocena jakości akustycznej terenu - nowe propozycje normalizacyjne

Klasyfikacja akustyczna budynków mieszkalnych i ocena jakości akustycznej terenu - nowe propozycje normalizacyjne Klasyfikacja akustyczna budynków mieszkalnych i ocena jakości akustycznej terenu - nowe propozycje normalizacyjne

Zasady oceny właściwości akustycznych budynku oraz wymagania stawiane w tym zakresie są przedmiotem normy PN-B-02151, która jest obecnie w trakcie nowelizacji. Prace nad tym dokumentem są prowadzone w...

Zasady oceny właściwości akustycznych budynku oraz wymagania stawiane w tym zakresie są przedmiotem normy PN-B-02151, która jest obecnie w trakcie nowelizacji. Prace nad tym dokumentem są prowadzone w grupie roboczej PKN (KT 253) w ramach umowy podpisanej z Instytutem Techniki Budowlanej. Docelowo norma będzie się składała z sześciu części.

dr inż. Zbigniew Pozorski, mgr inż. Szymon Wojciechowski Norma EN-14509-2 - nowy rozdział w rozwoju płyt warstwowych

Norma EN-14509-2 - nowy rozdział w rozwoju płyt warstwowych Norma EN-14509-2 - nowy rozdział w rozwoju płyt warstwowych

Niedawno pojawiła się informacja o planach wprowadzenia nowej normy, oznaczonej jako EN 14509-2 i określającej wymagania dla płyt warstwowych stosowanych jako stabilizacja pojedynczych elementów konstrukcyjnych....

Niedawno pojawiła się informacja o planach wprowadzenia nowej normy, oznaczonej jako EN 14509-2 i określającej wymagania dla płyt warstwowych stosowanych jako stabilizacja pojedynczych elementów konstrukcyjnych. Jakie zmiany może przynieść ten dokument?

dr inż. Małgorzata Basińska, dr Michał Michałkiewicz, dr inż. Radosław Górzeński Jakość powietrza - zanieczyszczenia chemiczne i mikrobiologiczne - klasyfikacja i wymagania

Jakość powietrza - zanieczyszczenia chemiczne i mikrobiologiczne - klasyfikacja i wymagania Jakość powietrza - zanieczyszczenia chemiczne i mikrobiologiczne - klasyfikacja i wymagania

Jak ocenić jakości powietrza wewnętrznego w budynkach? Jak klasyfikuje się zanieczyszczenia chemiczne?

Jak ocenić jakości powietrza wewnętrznego w budynkach? Jak klasyfikuje się zanieczyszczenia chemiczne?

Wybrane dla Ciebie

Wiarygodny i kompletny system ociepleń – sprawdź! »

Wiarygodny i kompletny system ociepleń – sprawdź! » Wiarygodny i kompletny system ociepleń  – sprawdź! »

Ekologiczna termoizolacja w zgodzie ze środowiskiem »

Ekologiczna termoizolacja w zgodzie ze środowiskiem » Ekologiczna termoizolacja w zgodzie ze środowiskiem »

Dachy, elewacje i posadzki – zaizolujesz jednym produktem! »

Dachy, elewacje i posadzki – zaizolujesz jednym produktem! » Dachy, elewacje i posadzki – zaizolujesz jednym produktem! »

Gwarantowane bezpieczeństwo w Twoim centrum logistycznym i nie tylko! »

Gwarantowane bezpieczeństwo w Twoim centrum logistycznym i nie tylko! » Gwarantowane bezpieczeństwo w Twoim centrum logistycznym i nie tylko! »

Skorzystaj z bezpłatnej wyceny stropu »

Skorzystaj z bezpłatnej wyceny stropu » Skorzystaj z bezpłatnej wyceny stropu »

Komfort cieplny i zdrowy dom w jednym »

Komfort cieplny i zdrowy dom w jednym » Komfort cieplny i zdrowy dom w jednym »

Innowacyjne rozwiązanie dla komfortowego ciepła i montażu »

Innowacyjne rozwiązanie dla komfortowego ciepła i montażu » Innowacyjne rozwiązanie dla komfortowego ciepła i montażu »

Oryginalny wygląd i izolacja w jednym »

Oryginalny wygląd i izolacja w jednym » Oryginalny wygląd i izolacja w jednym »

Izolacja, dzięki której ściana oddycha »

Izolacja, dzięki której ściana oddycha » Izolacja, dzięki której ściana oddycha »

Czy wiesz jak zapobiec rozprzestrzenianiu ognia? »

Czy wiesz jak zapobiec rozprzestrzenianiu ognia? » Czy wiesz jak zapobiec rozprzestrzenianiu ognia? »

Nowoczesne płyty warstwowe o wysokich parametrach użytkowych »

Nowoczesne płyty warstwowe o wysokich parametrach użytkowych » Nowoczesne płyty warstwowe o wysokich parametrach użytkowych »

System ociepleń na miarę Twoich potrzeb »

System ociepleń na miarę Twoich potrzeb » System ociepleń na miarę Twoich potrzeb »

Rozwiązania izolacji zapewniające ochronę termiczną i nie tylko »

Rozwiązania izolacji zapewniające ochronę termiczną i nie tylko » Rozwiązania izolacji zapewniające ochronę termiczną i nie tylko »

Dowiedz się, jak skutecznie zapobiegać niechcianym hałasom »

Dowiedz się, jak skutecznie zapobiegać niechcianym hałasom » Dowiedz się, jak skutecznie zapobiegać niechcianym hałasom »

Jak unikać przecieków? »

Jak unikać przecieków? » Jak unikać przecieków? »

Uprawnienia budowlane 2021 Część 1. Poradnik z kluczem. 523 pytania i 20 testów egzaminacyjnych

Uprawnienia budowlane 2021 Część 1. Poradnik z kluczem. 523 pytania i 20 testów egzaminacyjnych Uprawnienia budowlane 2021 Część 1. Poradnik z kluczem. 523 pytania i 20 testów egzaminacyjnych

Część B: Roboty wykończeniowe, zeszyt 17: Podłogi zewnętrzne z desek kompozytowych

Część B: Roboty wykończeniowe, zeszyt 17: Podłogi zewnętrzne z desek kompozytowych Część B: Roboty wykończeniowe, zeszyt 17: Podłogi zewnętrzne z desek kompozytowych

Warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie 2021

Warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie 2021 Warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie 2021

Poszerzaj wiedzę – rozpoczęła się rekrutacja na studia II stopnia!

Poszerzaj wiedzę – rozpoczęła się rekrutacja na studia II stopnia! Poszerzaj wiedzę – rozpoczęła się rekrutacja na studia II stopnia!

Sprawdź jakie korzyści płyną z energii odnawialnej »

Sprawdź jakie korzyści płyną z energii odnawialnej » Sprawdź jakie korzyści płyną z energii odnawialnej »

Bogata oferta stalowych pokryć modułowych – sprawdź!

Bogata oferta stalowych pokryć modułowych – sprawdź! Bogata oferta stalowych pokryć modułowych – sprawdź!

Najnowsze produkty i technologie

PU Polska – Związek Producentów Płyt Warstwowych i Izolacji Działalność edukacyjna i informacyjna związku PU Polska

Działalność edukacyjna i informacyjna związku PU Polska Działalność edukacyjna i informacyjna związku PU Polska

PU Polska Związek Producentów Płyt Warstwowych i Izolacji to organizacja założona w 2017 r. i zrzeszająca ośmiu największych pracodawców – producentów płyt warstwowych z rdzeniem poliuretanowym PUR i poliizocyjanurowym...

PU Polska Związek Producentów Płyt Warstwowych i Izolacji to organizacja założona w 2017 r. i zrzeszająca ośmiu największych pracodawców – producentów płyt warstwowych z rdzeniem poliuretanowym PUR i poliizocyjanurowym PIR.

PU Polska – Związek Producentów Płyt Warstwowych i Izolacji Termoizolacyjność nowych budynków i termomodernizacja istniejących – czy warto?

Termoizolacyjność nowych budynków i termomodernizacja istniejących – czy warto? Termoizolacyjność nowych budynków i termomodernizacja istniejących – czy warto?

W miejsce wcześniejszego „Europejskiego Zielonego Ładu” (The European Green Deal) Parlament Europejski uchwalił dokument „Fit for 55”. W myśl tego programu Unia Europejska już do 2030 r. ma osiągnąć redukcję...

W miejsce wcześniejszego „Europejskiego Zielonego Ładu” (The European Green Deal) Parlament Europejski uchwalił dokument „Fit for 55”. W myśl tego programu Unia Europejska już do 2030 r. ma osiągnąć redukcję emisji dwutlenku węgla aż o 55% względem 1990 r., co stanowi podwyżkę aż o 15 punktów procentowych względem wcześniejszych założeń.

Sika Poland sp. z o.o. Jak zabezpieczyć łazienkę przed wilgocią?

Jak zabezpieczyć łazienkę przed wilgocią? Jak zabezpieczyć łazienkę przed wilgocią?

Pomieszczenia takie jak łazienka, pralnia czy kuchnia są narażone na częste działanie wody. Jej obecność może doprowadzić do uszkodzeń ścian i podłóg. Z tego powodu niezmiernie ważne jest wykonanie prawidłowej...

Pomieszczenia takie jak łazienka, pralnia czy kuchnia są narażone na częste działanie wody. Jej obecność może doprowadzić do uszkodzeń ścian i podłóg. Z tego powodu niezmiernie ważne jest wykonanie prawidłowej hydroizolacji.

HONTER Company Polska Lambda starzeniowa - kluczowy parametr pian EXY Spray 09 i 39 firmy Honter

Lambda starzeniowa - kluczowy parametr pian EXY Spray 09 i 39 firmy Honter Lambda starzeniowa - kluczowy parametr pian EXY Spray 09 i 39 firmy Honter

Podczas gdy wielu końcowych klientów w ogóle nie wie o istnieniu takiego parametru w termoizolacji, tak naprawdę jest on kluczową wartością, jaką inwestor powinien kierować się podczas podejmowania decyzji...

Podczas gdy wielu końcowych klientów w ogóle nie wie o istnieniu takiego parametru w termoizolacji, tak naprawdę jest on kluczową wartością, jaką inwestor powinien kierować się podczas podejmowania decyzji co do wykorzystanych materiałów. Jednocześnie wykonawca izolacji, ze względu na rzetelność, która na rynku budowlanym jest najbardziej w cenie, również powinien być świadom, tego jaką pianę natryskuje i jak się ona zachowa nawet kilka dekad po instalacji.

sfmeble.pl Jak urządzić pokój nastolatka na poddaszu?

Jak urządzić pokój nastolatka na poddaszu? Jak urządzić pokój nastolatka na poddaszu?

Planowanie aranżacji pokoju młodzieżowego na poddaszu to zadanie, które zdecydowanie nie należy do łatwych. Wnętrza pod skosem niosą ze sobą spore utrudnienia, które trzeba sprytnie obejść, aby dobrze...

Planowanie aranżacji pokoju młodzieżowego na poddaszu to zadanie, które zdecydowanie nie należy do łatwych. Wnętrza pod skosem niosą ze sobą spore utrudnienia, które trzeba sprytnie obejść, aby dobrze wykorzystać dostępne miejsce. Do tego coraz bardziej świadomi swoich gustów nastolatkowie chcą móc decydować i mieć wpływ na wystrój pokoju, w którym będą przebywać większość czasu. Jak to wszystko skutecznie pogodzić, aby uzyskać wygodną i funkcjonalną przestrzeń? Podpowiadamy!

merXu Z węgla na gaz – jaki kocioł gazowy wybrać – duży wybór na platformie merXu

Z węgla na gaz – jaki kocioł gazowy wybrać – duży wybór na platformie merXu Z węgla na gaz – jaki kocioł gazowy wybrać – duży wybór na platformie merXu

Ogrzewanie gazowe to najczęściej obecnie wybierana alternatywa dla kotłów na paliwa stałe. Za taką zmianą przemawiają nie tylko względy ekologiczne, ale także wygoda i możliwość skorzystania z dofinansowania....

Ogrzewanie gazowe to najczęściej obecnie wybierana alternatywa dla kotłów na paliwa stałe. Za taką zmianą przemawiają nie tylko względy ekologiczne, ale także wygoda i możliwość skorzystania z dofinansowania. Na jaki jednak kocioł gazowy się zdecydować? Jak wybrać odpowiedni? Podpowiadamy, z jakich rozwiązań skorzystasz na platformie merXu.

NEONET Termowentylator - budowa, działanie i zastosowanie

Termowentylator - budowa, działanie i zastosowanie Termowentylator - budowa, działanie i zastosowanie

Odpowiednia temperatura panująca we wnętrzu ma niebagatelny wpływ na nasze samopoczucie. Nic więc dziwnego w tym, że gdy w pomieszczeniu jest zbyt zimno lub zbyt gorąco, nie czujemy się najlepiej. Urządzeniem,...

Odpowiednia temperatura panująca we wnętrzu ma niebagatelny wpływ na nasze samopoczucie. Nic więc dziwnego w tym, że gdy w pomieszczeniu jest zbyt zimno lub zbyt gorąco, nie czujemy się najlepiej. Urządzeniem, które w sposób doraźny pozwala na osiągnięcie komfortu termicznego jest termowentylator. Na czym polega jego działanie?

Canada Rubber Polska Naprawa pokryć dachowych

Naprawa pokryć dachowych Naprawa pokryć dachowych

Tradycyjny remont dachu pokrytego papą wiąże się z koniecznością zrywania istniejącego pokrycia, co niesie za sobą koszty związane z jego utylizacją, a także naraża odsłonięte elementy konstrukcyjne na...

Tradycyjny remont dachu pokrytego papą wiąże się z koniecznością zrywania istniejącego pokrycia, co niesie za sobą koszty związane z jego utylizacją, a także naraża odsłonięte elementy konstrukcyjne na działanie negatywnych warunków pogodowych. Naprawa przez montaż kolejnych warstw papy oznacza dodatkowe dociążenie dachu, sięgające nawet do 10 kg/m2.

Rockwool Polska Fala renowacji szansą na rozwój Polski po pandemii – podsumowanie debaty w ramach kampanii Szóste paliwo

Fala renowacji szansą na rozwój Polski po pandemii – podsumowanie debaty w ramach kampanii Szóste paliwo Fala renowacji szansą na rozwój Polski po pandemii – podsumowanie debaty w ramach kampanii Szóste paliwo

Aż 70 proc. spośród 5 mln domów jednorodzinnych w Polsce nie spełnia standardów efektywności energetycznej. Powszechna fala renowacji i możliwości wynikające ze strategii unijnej Green Deal to olbrzymia...

Aż 70 proc. spośród 5 mln domów jednorodzinnych w Polsce nie spełnia standardów efektywności energetycznej. Powszechna fala renowacji i możliwości wynikające ze strategii unijnej Green Deal to olbrzymia szansa dla polskiej gospodarki, nie tylko w kontekście lepszej jakości powietrza, ale również podniesienia innowacyjności, szerokiego zastosowania lokalnych rozwiązań oraz stworzenia kilkuset tysięcy miejsc pracy. W długiej perspektywie czasu to również poprawa komfortu życia, eliminacja ubóstwa energetycznego...

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Portal Budowlany - Izolacje.com.pl

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień przeglądarki dotyczących cookies. Nim Państwo zaczną korzystać z naszego serwisu prosimy o zapoznanie się z naszą polityką prywatności oraz Informacją o Cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności oraz Informacji o Cookies. Administratorem Państwa danych osobowych jest Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.K., nr KRS: 0000537655, z siedzibą w 04-112 Warszawa, ul. Karczewska 18, tel. +48 22 810-21-24, właściciel strony www.izolacje.com.pl. Twoje Dane Osobowe będą chronione zgodnie z wytycznymi polityki prywatności www.izolacje.com.pl oraz zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r i z Ustawą o ochronie danych osobowych Dz.U. 2018 poz. 1000 z dnia 10 maja 2018r.