Izolacje.com.pl

Inicjatywy kształtujące wymagania środowiskowe dla wyrobów budowlanych

Przemysł budowlany odpowiada za znaczny udział zużycia surowców naturalnych oraz stanowi jeden z ważniejszych obszarów działań Komisji Europejskiej w zakresie strategii zrównoważonego rozwoju oraz poprawy stanu środowiska naturalnego. Podejmowane decyzje dotyczą m.in. ograniczenia oddziaływania środowiskowego procesów produkcyjnych, oceny właściwości środowiskowych wyrobów oraz stymulowania zapotrzebowania rynkowego na ekologiczne procesy, wyroby, obiekty i usługi.

W związku ze strategiami przyjmowanymi przez Komisję Europejską wymagane będzie zwiększenie finansowania badań i rozwoju, obniżenie emisji gazów (w tym cieplarnianych), podwyższenie udziału energii odnawialnej w całkowitym bilansie energetycznym i znaczne obniżenie zużycia energii. Powodzenie tych celów zależy od działań podejmowanych w obszarze rynku budowlanego.

Strategia zrównoważonego rozwoju EUROPA 2020

Strategia "Europa 2020" [1] przedstawia kluczowe inicjatywy i działania przewidziane do podjęcia przez Komisję Europejską, państwa członkowskie lub inne zaangażowane strony. Jedną z nich jest "Europa efektywnie korzystająca z zasobów", której opis zawarto w komunikacie "Plan działań na rzecz zasobooszczędnej Europy" [2].

W 2020 r. gospodarka europejska ma być oparta na wiedzy, konkurencyjna i przyjazna dla środowiska, efektywnie korzystająca z zasobów i zapewniająca wysoki poziom zatrudnienia. W związku z tym powstaje wiele inicjatyw i prac harmonizujących mających wpływ na deklarowanie cech środowiskowych przez producentów materiałów budowlanych. W referacie przedstawiono przegląd tych działań.

In 2020, European economy is to be knowledge-based, competitive and environmentally friendly, making efficient use of resources and ensuring high level of employment. Therefore, many harmonisation initiatives and projects are being launched, influencing environmental properties declared by manufacturers of construction products. The paper presents an overview of these activities.

Realizacja planu działań ma przebiegać przy zaangażowaniu przemysłu, władz państw członkowskich oraz samej Komisji Europejskiej. Plan oparto na następujących elementach:

  • zwiększenie wymagań w zakresie zielonych zamówień publicznych ZZP (GPP - Green Public Procurement) w przypadku wyrobów znacząco oddziałujących na środowisko,
  • ustanowienie metodologii oceny,
  • przedstawianie i porównanie właściwości ekologicznych produktów, usług i przedsiębiorstw (PEF – Product Environmental Footprint),
  • analiza i ponowne ustalenie kryteriów ekoprojektu w stosunku do określonych grup wyrobów,
  • dopracowanie istniejących systemów etykietowania ekologicznego,
  • zwiększenie zapotrzebowania na surowce pochodzące z recyklingu przez system zachęt ekonomicznych i ustalenie kryteriów utraty statusu odpadów,
  • udoskonalenie środków oszczędnego gospodarowania wodą w zakresie pomiarów, wymogów dotyczących urządzeń, infrastruktury itp.,
  • opracowanie europejskiej strategii prowadzącej do zrównoważonej konkurencyjności sektora budowlanego.

Ostatni element planu przedstawiono w komunikacie "Strategia na rzecz zrównoważonej konkurencyjności branży budowlanej i jej przedsiębiorstw" [3], zwanym też "Budownictwo 2020".

Obejmuje on bogaty wybór działań adresowanych do branży budowlanej, mających na celu efektywne wykorzystanie zasobów naturalnych, m.in. przez ustanowienie nowych rozwiązań poprawiających funkcjonowanie przedsiębiorstw na rynku UE, w szczególności w zakresie wspólnych zasad projektowania czy wzajemnego uznawania wyników oceny zrównoważoności budynków, przeprowadzanych w ramach systemów funkcjonujących w poszczególnych państwach członkowskich.

Plan zawiera działania krótkoterminowe, obejmujące m.in.:

  • analizę unijnych i krajowych instrumentów finansowych, fiskalnych i kredytowych wspierających poprawę efektywności energetycznej w budynkach (także z uwzględnieniem istniejącego zasobu),
  • wprowadzenie lub udoskonalenie przez państwa członkowskie programów remontów, konserwacji i renowacji obiektów budowlanych przy uwzględnieniu priorytetów zrównoważonego rozwoju,
  • przeznaczenie środków z funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności na inwestycje wspierające przejście do gospodarki niskoemisyjnej, w szczególności na efektywność energetyczną i odnawialne źródła energii.

Działania przewidziane w perspektywie długoterminowej to m.in.:

  • doprowadzenie do wzajemnego uznawania metod oceny parametrów środowiskowych i ekologicznych wykorzystywanych w państwach członkowskich,
  • opracowanie europejskiej metodyki obliczania kosztów cyklu życia (LCC - Life Cycle Costs) w odniesieniu do budynków objętych zamówieniami publicznymi,
  • zwiększenie poziomu stosowania kryteriów GPP w projektach związanych z budownictwem i finansowanych przez UE,
  • zapewnienie powszechnego stosowania eurokodów,
  • ustalenie zharmonizowanych zasad deklaracji właściwości użytkowych zasadniczych charakterystyk wyrobów budowlanych w odniesieniu do wymagania podstawowego dotyczącego zrównoważonego wykorzystywania zasobów naturalnych [4, 5].

Deklaracja właściwości użytkowych a deklaracja środowiskowa wyrobu budowlanego

1 lipca 2013 r. zmieniły się zasady działalności na rynku europejskim przedsiębiorców wprowadzających do obrotu i udostępniających wyroby budowlane. Wycofano dotychczasową dyrektywę 89/106/EWG (CPD) [6] i zaczęło obowiązywać rozporządzenie nr 305/2011 (CPR) [4]. Dotyczy ono obszaru wyrobów objętych zakresem przedmiotowym zharmonizowanych norm lub zgodnych z wydaną dla nich europejską oceną techniczną (ETA).

Producenci wprowadzający wyroby budowlane na rynek sporządzają deklarację właściwości użytkowych oraz umieszczają na wyrobie znak CE [4, 5, 7]. Wyrobowi towarzyszą instrukcje stosowania, informacje dotyczące bezpieczeństwa oraz informacje o zawartości substancji niebezpiecznych wynikające z artykułu 31 lub 33 rozporządzenia nr 1907/2006 (REACH) [8].

W perspektywie priorytetów UE w zakresie ochrony środowiska najważniejszym elementem rozporządzenia CPR [4] stało się wprowadzenie nowego wymagania podstawowego nr 7 dotyczącego zrównoważonego wykorzystania zasobów naturalnych.

Wymaganie postawiono następująco:

"Obiekty budowlane muszą być zaprojektowane, wykonane i rozebrane w taki sposób, aby wykorzystanie zasobów naturalnych było zrównoważone i zapewniało w szczególności:

(a) ponowne wykorzystanie lub recykling obiektów budowlanych oraz wchodzących w ich skład materiałów i części po rozbiórce,

(b) trwałość obiektów budowlanych,

(c) wykorzystanie w obiektach budowlanych przyjaznych środowisku surowców i materiałów wtórnych" [4].

Nowe wymaganie ma pozwolić na umieszczenie w informacji towarzyszącej wyrobom budowlanym z oznakowaniem CE właściwości związanych z zasadniczymi charakterystykami z obszaru recyklingu, trwałości i przyjazności środowisku. Proces wprowadzania wymagania podstawowego nr 7 do zharmonizowanych specyfikacji technicznych będzie następował wieloetapowo, niemniej już teraz można zidentyfikować podstawowe narzędzia oceny właściwości użytkowych.

Takim narzędziem (zgodnie z rozdzielnikiem 56 CPR [4]) jest deklaracja środowiskowa wyrobu (EPD - Environmental Product Declaration) opracowana zgodnie z normą europejską EN 15804 (PN-EN 15804+A1:2014­ 04) [9]. Dokument ten odnosi się do oceny środowiskowej wyrobów budowlanych w cyklu życia oraz definiuje zasady prowadzenia analizy cyklu życia (LCA) wyrobów budowlanych.

Zgodnie z normą deklaracja EPD dostarcza ilościowych informacji środowiskowych wyrobów budowlanych w poszczególnych fazach jego cyklu życia. Celem deklaracji środowiskowej jest zapewnienie podstawy do oceny wyrobów budowlanych oraz umożliwienie identyfikowania tych, które mają mniejszy wpływ na środowisko [5, 10]. Deklaracje środowiskowe wyrobów stanowią element składowy oceny środowiskowej budynków zgodnie z normą PN-EN 15978:2012 [11].

Na podstawie normy EN 15804 (PN-EN 15804+A1:2014-04) [9] Komitety Techniczne CEN opracowują dokumenty PCR (Product Category Rules), z których można będzie opracowywać EPD konkretnych grup wyrobów budowlanych.

Podstawą do wprowadzenia nowych metod oceny zasadniczych charakterystyk związanych wymaganiem podstawowym nr 7 będą mandaty normalizacyjne Komisji Europejskiej, uwzględniające wymogi przepisów technicznych państw członkowskich. Na ich podstawie CEN dokona zmian w hEN (trzecia generacja hEN) stanowiących podstawę deklaracji właściwości użytkowych (RYS. 1).

inicjatywy ksztaltujace rys1

RYS. 1. Wdrożenie 7. wymagania CPR o zrównoważonym wykorzystaniu zasobów

W przypadku CPR [4] wymóg opracowania mandatu nie dotyczy już wyrobów objętych zakresem prac EOTA.

Zasadnicze charakterystyki mające być przedmiotem dobrowolnej europejskiej oceny technicznej uzgadniane są bezpośrednio przez producenta wyrobu i organizację EOTA, co sprawia, że już dziś producent wyrobu innowacyjnego może rozpocząć proces uzyskiwania dokumentu pozwalającego m.in. na deklarowanie właściwości użytkowych zasadniczych charakterystyk związanych ze zrównoważonym wykorzystaniem zasobów [7].

Włączeniem ocen środowiskowych wyrobów do ocen technicznych w EOTA zajmuje się grupa PT 12 z udziałem ITB. Zarówno w przypadku wyrobów objętych normą, jak i europejskiej oceny technicznej podstawą określenia środowiskowych właściwości użytkowych będzie weryfikowana przez stronę trzecią deklaracja środowiskowa III typu (EPD), sprawdzana zgodnie z ISO 14025:2006 [12], zawierająca kompleksową informację o kwantyfikowalnych oddziaływaniach środowiskowych w cyklu życia wyrobu budowlanego.

Na RYS. 2 przedstawiono proponowany schemat zharmonizowanego podejścia do spełnienia wymagań technicznych i środowiskowych przez wyrób budowlany. Metody badawcze opracowane przez CEN TC 351 (substancje niebezpieczne) i CEN TC 350 (zrównoważone budownictwo) mogą posłużyć do określenia charakterystyk środowiskowych wyrobów.

inicjatywy ksztaltujace rys2

RYS. 2. Zastosowanie informacji środowiskowej w dokumentach oceny technicznej wyrobu

Ta sama informacja środowiskowa dodatkowo może służyć do spełnienia kryteriów np. w Zielonych Zamówieniach Publicznych (GPP), Certyfikacji Energetycznej (Recast - "ocena w cyklu życia") czy ekooznakowaniu znakiem ECO-label (RYS. 3).

inicjatywy ksztaltujace rys3

RYS. 3. Ocena środowiskowa wyrobu – jedno narzędzie wielu wymagań i zastosowań w UE;

 

ECO-Platform

Wykorzystanie metodyki zgodnej z normą EN 15804 [9] ma zapewnić, że wszystkie EPD wyrobów budowlanych uzyskano, zweryfikowano i przedstawiono w sposób zharmonizowany.

Praktyczne wykorzystanie tej normy wykazało, że istnieje wiele obszarów różnie interpretowanych przez jednostki wydające deklaracje środowiskowe w Europie. Różnice w deklaracjach mogą być spowodowane przez czynniki takie jak: wybór, jakość i dostępność danych, szczegóły i założenia metodyczne, scenariusze użytkowania, postępowanie z modułem D (zyski poza systemem wyrobu), wykluczenia niektórych etapów cyklu życia z EPD itd.

Ten potencjalny brak porównywalności wyników powodowany przez różne założenia obliczeniowe może tworzyć przeszkodę do stosowania EPD z różnych krajów na wolnym rynku, a także uniemożliwia wykorzystanie EPD jako narzędzia do projektowania czy deklarowania właściwości.

W odpowiedzi na te problemy reprezentatywna grupa przemysłu rozpoczęła aktywną współpracę z grupą jednostek wydających deklaracje EPD w krajach członkowskich. Grupa ta, nazwana ECO-Platform [13], ma zapewnić ujednoliconą interpretację normy i wdrożenie jej do krajowych praktyk w zharmonizowany sposób.

ECO-Platform to stowarzyszenie zrzeszające jednostki wydające deklaracje środowiskowe III typu (EPD) wyrobów budowlanych w Europie. Zostało zarejestrowane notarialnie jako Stowarzyszenie AISBL 4 czerwca 2013 r. w Brukseli na podstawie prawa belgijskiego.

11 instytucji założycielskich podpisało akt stowarzyszenia, w tym m.in.:

  • Environdec System - AB Svenska Miljöstyrningsrĺdet (Szwecja),
  • EPD Norge - The Norwegian EPD Foundation (Norwegia),
  • IBU - Institut Bauen und Umwelt e.V. (Niemcy),
  • BRE Global - Building Research Establishment Limited (UK),
  • Association HQE (Francja),
  • Stichting MRPI (Holandia),
  • ITB - Instytut Techniki Budowlanej (Polska),
  • Global EPD - AENOR (Hiszpania).

Celem prac ECO-Platform jest określenie ram weryfikacji i wzajemnego uznawania w celu dostarczenia bezstronnych, wiarygodnych i naukowo uzasadnionych informacji w postaci Deklaracji EPD w odniesieniu do wyrobów budowlanych. ITB jako członek założyciel uzyskał możliwość posługiwania się zastrzeżonym logiem ECO, tj. deklaracji EPD akceptowanej w innych krajach stowarzyszonych.

Wspólny system deklarowania właściwości środowiskowych wyrobów budowlanych oparty o system weryfikacji ECO powinien zmniejszyć bariery w handlu wyrobami oraz wspomóc wdrożenie rozporządzenia 305/2011 [4] w zakresie możliwości dostarczenia informacji o cechach zrównoważonego wykorzystania zasobów do dokumentacji ocen technicznych wyrobów.

Ze względu na to, że część członków ECO to jednostki notyfikowane do oceny technicznej wyrobów, w 2014 r. ECO nawiązało współpracę z EOTA celem uwzględnienia zweryfikowanych deklaracji EPD w Europejskich Ocenach Technicznych. Członkiem obserwatorem jest też DG ENV i DG ENT Komisji Europejskiej (powiązanie EPD z PEF) oraz liczne stowarzyszenia producentów. Zgodnie z wzajemnymi ustaleniami podjętymi w ramach prac ECO partnerzy opracowują na swoje strony internetowe informacje dotyczące procedur określania EPD w danym kraju (http://zb.itb.pl/epd).

Do tej pory w Polsce kilkadziesiąt wyrobów budowlanych oznakowano EPD. W 2014 r. ITB wręczyło 11 deklaracji podczas Konferencji Rzeczoznawców Budowlanych 21–23 maja 2014 r. w Cedzynie. Deklaracje środowiskowe III typu zweryfikowane przez ECO można stosować w ocenie środowiskowej budynków, takiej jak BREEAM [14], gdzie ocena wyrobów stanowi element oceny budynku.

CEN TC 350 – metody oceny środowiskowej wyrobów i budynków

Europejski Komitet Normalizacyjny CEN TC 350 zajmuje się opracowaniem zestawu norm europejskich o dużym zakresie oddziaływania, dotyczących budownictwa jako całości i będących podstawą oceny zgodności budynku z zasadami zrównoważonego rozwoju [3], związanych z aspektami środowiskowymi, socjalnymi i ekonomicznymi, przy wykorzystaniu analizy cyklu życia (LCA) i kwantyfikowalnych wskaźników.

System ten wspiera wdrożenie ocen zrównoważenia do przepisów, ponieważ dostarcza metodykę badań oceny rozwiązań technicznych (konstrukcyjnych, materiałowych i instalacyjnych) budynków w kontekście ich wpływu na środowisko i komfortu użytkowania (TABELA 1).

TABELA 1. Obecny stopień zaawansowania prac normalizacyjnych CEN TC 350

 

Normy podają zakres podlegających ocenie kryteriów w trzech obszarach zrównoważenia, a także ilościowy sposób oceny wraz z jednostkami miary, ale bez ocen wartościujących (brak wartości progowych lub wymaganych, które powinny wynikać ze specyfikacji inwestora lub przepisów krajowych).

Polski Komitet Normalizacyjny powołał KT 307 ds. Zrównoważonego Budownictwa jako komitet lustrzany do CEN TC 350. Eksperci PKN KT 307 biorą udział w pracach CEN.

Zintegrowane właściwości budynku obejmują właściwości środowiskowe, socjalne i ekonomiczne oraz właściwości techniczne i funkcjonalne. Normy wskazują, w jaki sposób powinna być prezentowana informacja zintegrowana o budynku. Ocena dodatkowych cech związanych z komfortem i kosztem użytkowania i włączenia do dokumentacji technicznej budynku może ułatwić wybór preferowanego rozwiązania w procesie decyzyjnym [17].

W 2014 r. w CEN TC 350 przygotowano obszerny raport współpracy z Komisją Europejską DG ENT w zakresie wykorzystania normy EN 15804 [9] do weryfikacji wymagania BWR7 o zrównoważonym wykorzystaniu surowców (CPR [4] i ECOdesign 125/09).

Trzynaście grup TC wyrobów budowlanych w porozumieniu z CEN TC 350 opracowuje dokumenty PCR wdrażające zasady oceny do norm zharmonizowanych. Na razie odbywa się to bez formalnego mandatu Komisji do CEN (na zasadzie dobrowolności) i zgody przemysłu w komitetach CEN.

W CEN podjęto decyzję o opracowaniu dokumentu raportu TR (WI 00350020 "Zrównoważoność obiektów budowlanych. Wytyczne dla wdrażania EN 15804"). Ma on stanowić przewodnik wdrażania EN 15804 [9] do norm wyrobów, w szczególności w opracowaniu dokumentów PCR przez TC produktowe.

Grupy takie jak CEN/TC 104 (beton), CEN/TC 51 (cement), CEN/TC 128 (pokrycia dachowe), TC 88 (materiały termoizolacyjne) mają zaawansowane prace normalizacyjne w zakresie włączenia ocen środowiskowych do oceny wyrobu. Przykładowo CEN TC 88 opracował normę FprEN 16783 [18], określającą zasady kategoryzacji i określania deklaracji środowiskowej III typu (EPD) w odniesieniu do wyrobów termoizolacyjnych na podstawie normy EN 15804 [9].

Mandat Komisji Europejskiej do CEN oczekiwany jest na 2015 lub 2016 r. Oznacza to, że informacja środowiskowa o wyrobie może stać się wkrótce niezbędnym elementem deklarowanych cech wyrobu. W TABELI 2 przedstawiono przykładową skróconą charakterystykę środowiskową (element EPD) wyrobu.

TABELA 2. Zestawienie wybranych oddziaływań środowiskowych w odniesieniu do 1 m2 systemu ociepleń ETICS z tynkiem akrylowym
TABELA 2. Zestawienie wybranych oddziaływań środowiskowych w odniesieniu do 1 m2 systemu ociepleń ETICS z tynkiem akrylowym

 

Suma oddziaływań materiałów i elementów budynku ma wpływ na wartość oddziaływania środowiskowego budynku. Obecnie powstają narzędzia umożliwiające ocenę środowiskową budynku w procesie projektowania, m.in. w środowisku CAD. Budynki wzniesione z zastosowaniem wyrobów o niskim oddziaływaniu na środowisko mają lepszy wynik oceny środowiskowej.

Wykorzystanie EPD w metodzie BREEAM

Ze względu na wpływ produkcji, stosowania i usuwania materiałów budowlanych na środowisko wzrosła potrzeba właściwego doboru specyfikacji materiałów w projektowaniu zintegrowanym [19]. Wartość oceny środowiskowej budynku w komercyjnych systemach oceny, takich jak: HQE (Francja), DGNB (Niemcy) czy BREEAM (UK), w dużej mierze zależy od zastosowanych materiałów.

Materiały w metodzie BREEAM [14] mają ogółem aż 12,5% wagi całkowitej oceny środowiskowej budynku. Liczbę punktów wynikających z doboru materiałów budowlanych podano w TABELI 3.

TABELA 3. Liczba punktów oceny metodą BREEAM wynikająca z doboru materiałów budowlanych

 

Z TABELI 3 wynika, że najwyższy kredyt mają oddziaływania cyklu życia materiałów. W rezultacie zastosowanie materiałów mających niewielki negatywny wpływ na środowisko może znacznie polepszyć ocenę budynku.

Na podstawie deklaracji EPD można określić wpływ wyrobu na środowisko. W tym celu BRE opracowało internetowy Green Guide umożliwiający skalowanie wpływu wyrobu zawartego w deklaracji (A+ do E) (TABELA 4).

TABELA 4. Skala wpływu na środowisko EPD wyrobu na podstawie Green Guide [19]
TABELA 4. Skala wpływu na środowisko EPD wyrobu na podstawie Green Guide [19]

 

Skalę stworzono na podstawie porównania oddziaływań EPD wyrobów z innymi w tej samej grupie rozwiązań. Znacznie lepsze rozwiązania środowiskowe dają wynik A lub A+.

Baza BRE zawiera ok. 1500 charakterystyk wyrobów, pogrupowanych w kategorie: przegrody zewnętrzne, przegrody wewnętrzne, dachy, stropy, podłogi, okna, izolacje, pokrycia, wykończenia, elementy instalacji.

Producenci posiadający EPD mogą zwrócić się do BRE z prośbą o ocenę wpływu ich wyrobów na środowisko. BRE akceptuje EPD wykonane przez członków ECO. Zgodnie z informacją z lutego 2015 r. BRE prowadzi prace nad nowelizacją bazy danych wyrobów.

Następnym krokiem będzie implementacja wszystkich EPD opracowanych przez członków ECO.

Procedura obliczeniowa stosowana jest do określania liczby punktów BREEAM uzyskanych z oceny każdej kategorii elementów budynku (TABELA 5).

TABELA 5. Przykład oceny elementu budynku w ocenie BREEAM [14]
TABELA 5. Przykład oceny elementu budynku w ocenie BREEAM [14]

 

Oceny te odnoszą się do oddziaływania cyklu życia danej specyfikacji elementu budynku w porównaniu z innymi rodzajami specyfikacji dostępnymi dla danego typu elementu.

W TABELI 5 podano przykład oceny elementu projektowanej przegrody zewnętrznej składającej się z trzech różnych rozwiązań (A–C) o trzech różnych ocenach Green Guide (A+, C, B). Sumaryczna ocena punktowa tego rozwiązania wynosi 1,15 punktu.

Punkty uzyskane z oceny wszystkich elementów budynku są dodawane. Na podstawie ich sumy zgodnie z TABELĄ 6 można określić liczbę kredytów BREEAM. Przykładowo, suma punktów z oceny elementów wynosi 5, co oznacza, że przy ocenie budynku biurowego otrzymamy dwa kredyty.

TABELA 6. Określenie liczby kredytów BREEAM na podstawie liczby punktów uzyskanych z oceny środowiskowej elementów budynku [19]
TABELA 6. Określenie liczby kredytów BREEAM na podstawie liczby punktów uzyskanych z oceny środowiskowej elementów budynku [19]

 

Również inne komercyjne systemy oceny budynku wykorzystują ocenę środowiskową cyklu życia, a właściwości środowiskowe budynku obliczane są na podstawie deklaracji środowiskowych EPD (np. LEED).

CEN TC 351 – metody oceny obecności i wydzielania niebezpiecznych substancji

Ocena właściwości użytkowych wyrobu budowlanego zgodnie z rozporządzeniem nr 305/2011 [4] powinna uwzględniać również aspekty dotyczące zdrowia w cyklu życia wyrobu (produkcja, użytkowanie, recykling) [10].

Istotną sprawą jest obecność niebezpiecznych substancji i możliwość ich uwalniania do środowiska w warunkach użytkowania. Konkretne wartości dotyczące oceny wprowadzone zostały do kilku norm zharmonizowanych wyrobów i dotyczą ograniczonej ilości substancji.

Zaległości w harmonizacji wymagania nr 3 rozporządzenia CPR [4] zostaną najprawdopodobniej nadrobione w najbliższych 2–3 latach dzięki finansowaniu przez Komisję Europejską m.in. prac grup ekspertów ds. substancji niebezpiecznych oraz CEN. Prace w CEN ds. niebezpiecznych substancji prowadzone są w dwóch kierunkach:

  • wprowadzanie wymagań do norm zharmonizowanych wyrobów na podstawie obowiązujących notyfikowanych przepisów europejskich i krajowych,
  • opracowywanie horyzontalnych metod badawczych uwalniania substancji niebezpiecznych z wyrobów budowlanych do powietrza, wód gruntowych i gleby.

Komitet Techniczny CEN TC 351 przygotował projekt prEN 16516 [20], wskazujący, że badania emisji lotnych związków organicznych (VOC) powinny być przeprowadzane zgodnie z normami serii ISO 16000.

Z postępu prac widać, że jest szansa, aby do oceny właściwości wyrobów wprowadzone zostały wymagania ograniczające wykorzystanie w produkcji związków chemicznych szkodliwych dla ludzi i środowiska. Niewłaściwa kontrola wyrobów pod względem higienicznym może prowadzić do zanieczyszczenia obiektów budowlanych i negatywnego wpływu na zdrowie użytkowników [10].

W projektach norm dla wyrobów do izolacji cieplnych w punkcie dotyczącym wydzielania niebezpiecznych substancji znajduje się zapis mówiący o tym, że przepisy krajowe dotyczące substancji niebezpiecznych mogą wymagać weryfikacji i deklarowania uwolnienia lub zawartości niebezpiecznych substancji, gdy wyroby wprowadzane na rynek objęte są normą CEN lub EDO (EOTA).

W Polsce pracami normalizacyjnymi, badaniami wyrobów i oceną uwolnienia i zawartości niebezpiecznych substancji z wyrobów izolacyjnych zajmuje się Zakład Fizyki Cieplnej, Instalacji i Ochrony Środowiska ITB.

Ślad środowiskowy wyrobu – PEF

W ramach wdrażania założeń i celów planu działania na rzecz zrównoważonej i efektywnej gospodarki surowcami, Komisja Europejska za pośrednictwem komunikatu 2013/179/UE z 9 kwietnia 2013 r. [21] zaproponowała ogólnounijne metody pomiaru efektywności środowiskowej produktów i organizacji.

Wdrażane są dwie nowe metody oceny i porównywania efektywności środowiskowej wyrobów i organizacji: metoda oznaczania śladu środowiskowego produktów (PEF) oraz śladu środowiskowego organizacji (OEF).

W porównaniu z deklaracjami środowiskowymi metody PEF i OEF przynoszą kilka zmian:

  • identyfikację istotnych dla grupy wyrobów kategorii oddziaływania na środowisko,
  • wymóg kwantyfikacji jakości danych,
  • wartości "ostre" dla badanych właściwości środowiskowych i faz cyklu życia.

W ramach tej inicjatywy proponuje się trzyletni etap testowania, podczas którego zainteresowane strony wraz z Komisją Europejską ocenią skuteczność proponowanych metod oraz możliwość ich wykorzystania na całym jednolitym rynku [17]. Komisja współpracuje z CEN TC 350.

Obecnie metoda PEF jest w fazie testowej. W Polsce program koordynuje Ministerstwo Gospodarki, a jedynym materiałem budowlanym wchodzącym do fazy testu są wyroby termoizolacyjne (obecnie w fazie opiniowania).

Podsumowanie

Europejskie strategie i akty prawne mające na celu poprawę stanu środowiska naturalnego odnoszą się w coraz większym stopniu do obszaru działalności przedsiębiorstw branży budowlanej. Duży zakres działań podejmowanych na poziomie europejskim jest obecnie harmonizowany.

Celem działań w zakresie poprawy sposobu informowania o efektywności środowiskowej wyrobów, a tym samym stworzenia jednolitego rynku dla wyrobów ekologicznych, jest ułatwienie wszystkim zainteresowanym stronom dostępu do rzetelnych i porównywalnych informacji.

Zharmonizowane metody oceny środowiskowej wyrobów, tj. deklaracje środowiskowe opracowane zgodnie z normą PN-EN 15804+A1:2014-04 [9], stanowią ważne narzędzie komuniko-wania cech środowiskowych wyrobu.

Literatura

  1. Komunikat Komisji: EUROPA 2020 "Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu", KOM (2010) 2020, wersja ostateczna.
  2. Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno­ Społecznego i Komitetu Regionów "Europa efektywnie korzystająca z zasobów - inicjatywa przewodnia strategii «Europa 2020»", KOM (2011) 21.
  3. Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego i Rady "Strategia na rzecz zrównoważonej konkurencyjności branży budowlanej i jej przedsiębiorstw", KOM (2012) 433.
  4. Rozporządzenie nr 305/2011 Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) z dnia 9 marca 2011 r. ustanawiające zharmonizowane warunki wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych i uchylające dyrektywę Rady 89/106/EWG (DzUrz L 88 z 4.04.2011 r., s. 5–43).
  5. "Określenie zakresu i sposobu wprowadzenia zmian w Prawie budowlanym w związku z nową redakcją wymagań podstawowych dla obiektów budowlanych oraz właściwości użytkowych wyrobów, zawartą w Rozporządzeniu PE i Rady (UE) nr 305/2011 (CPR)" [praca badawcza ITB zrealizowana na podstawie umowy z MTBiGM nr 23/B/2012 z dnia 8 sierpnia 2012 r.].
  6. Dyrektywa Rady 89/106/EWG z dnia 21 grudnia 1988 r. w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych Państw Członkowskich odnoszących się do wyrobów budowlanych (Dz. Urz. L. 40 z 11.2.1989, s. 12–26).
  7. J. Tworek, "Inicjatywy Unii Europejskiej kształtujące nowe ekologiczne wymagania dla producentów wyrobów budowlanych", "Scientific Works of Institute of Ceramics and Building Materials", nr 19/2014.
  8. Rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 roku w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH), utworzenia Europejskiej Agencji Chemikaliów, zmieniające dyrektywę 1999/45/WE oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 793/93 i rozporządzenie Komisji (WE) nr 1488/94, jak również dyrektywę Rady 76/769/EWG i dyrektywy Komisji 91/155/EWG, 93/67/EWG, 93/105/WE i 2000/21/WE (Dz. Urz. seria L nr 396 z 30.12.2006).
  9. PN-EN 15804+A1:2014-04, "Zrównoważoność obiektów budowlanych. Deklaracje środowiskowe wyrobów. Podstawowe zasady kategoryzacji wyrobów budowlanych".
  10. H. Prejzner, "Obowiązek informowania o zawartości substancji niebezpiecznych w wyrobach budowlanych wynikający z rozporządzeń UE nr 1907/2006 i nr 305/2011", "Materiały Budowlane", nr 9/2012.
  11. PN-EN 15978:2012, "Zrównoważone obiekty budowlane. Ocena środowiskowych właściwości użytkowych budynków. Metoda obliczania".
  12. ISO 14025:2006, „Environmental labels and declarations. Type III environmental declarations. Principles and procedures”.
  13. Strona internetowa: http://www.eco-platform.org/.
  14. Strona internetowa: www.breglobal.co.uk/.
  15. PN-EN 16309: +A1:2014-12, "Zrównoważoność obiektów budowlanych. Ocena socjalnych właściwości użytkowych budynków. Metodyka obliczania".
  16. FprEN 16627, "Sustainability of construction works. Assessment of economic performance of buildings. Calculation methods."
  17. M. Piasecki, "Środowiskowe, socjalne i ekonomiczne aspekty zintegrowanego projektowania budynków", "Rynek Instalacyjny", nr 5/2014, s. 64, 66–69.
  18. FprEN 16783, "Wyroby do izolacji cieplnej. Zasady kategoryzacji wyrobów (PCR) dla wyrobów produkowanych fabrycznie i formowanych in situ do opracowania deklaracji środowiskowych wyrobu".
  19. M. Piasecki, "Ocena właściwości środowiskowych wyrobów jako element oceny projektowanego budynku", "Rynek Instalacyjny", nr 7-8/2014, s. 50–53.
  20. prEN 16516, "Assessment of release of dangerous substances. Determination of emissions into indoor air".
  21. Zalecenie Komisji 2013/179/UE z dnia 9 kwietnia 2013 r. w sprawie stosowania wspólnych metod pomiaru efektywności środowiskowej w cyklu życia produktów i organizacji oraz informowania o niej. Tekst mający znaczenie dla EOG (OJ L 124, 4.5.2013, p. 1-210).

Galeria zdjęć

Tytuł
przejdź do galerii

Komentarze

Powiązane

dr inż. Krzysztof Pawłowski, prof. uczelni, dr inż. Magdalena Nakielska Charakterystyka energetyczna budynku w świetle aktualnych przepisów prawnych - wybrane aspekty

Charakterystyka energetyczna budynku w świetle aktualnych przepisów prawnych - wybrane aspekty Charakterystyka energetyczna budynku w świetle aktualnych przepisów prawnych - wybrane aspekty

Charakterystyka energetyczna budynku lub części budynku stanowi jego ocenę w zakresie obudowy budynku, rozwiązań technicznych instalacji oraz zastosowanego źródła energii. Niestety, procedury ustalania...

Charakterystyka energetyczna budynku lub części budynku stanowi jego ocenę w zakresie obudowy budynku, rozwiązań technicznych instalacji oraz zastosowanego źródła energii. Niestety, procedury ustalania oraz interpretacji technicznej podstawowych parametrów świadectwa charakterystyki energetycznej są często niejasne i nieprecyzyjne.

Tomasz Gałązka Krajowy plan mający na celu zwiększenie liczby budynków o niskim zużyciu energii

Krajowy plan mający na celu zwiększenie liczby budynków o niskim zużyciu energii Krajowy plan mający na celu zwiększenie liczby budynków o niskim zużyciu energii

Artykuł omawia zawartość i postanowienia krajowego planu promującego wzrost liczby budynków o niskim zużyciu energii stanowiący załącznik do przyjętej dnia 22.06.2015 r. uchwały Rady Ministrów. Dokument...

Artykuł omawia zawartość i postanowienia krajowego planu promującego wzrost liczby budynków o niskim zużyciu energii stanowiący załącznik do przyjętej dnia 22.06.2015 r. uchwały Rady Ministrów. Dokument ten wypełnia upoważnienia zawartego w art. 39 ust. 3 ustawy o charakterystyce energetycznej budynków, a także wymogu określonego w art. 9 ust. 1 dyrektywy 2010/31/UE w sprawie charakterystyki energetycznej budynków.

Przemysław Gogojewicz Aktualne przepisy przeciwpożarowe dla budynków

Aktualne przepisy przeciwpożarowe dla budynków Aktualne przepisy przeciwpożarowe dla budynków

Uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu nie zwalnia ze spełniania wymogów stawianych przez przepisy prawa, w tym przepisy prawa budowlanego i przepisy przeciwpożarowe obowiązujące na dzień rozstrzygania...

Uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu nie zwalnia ze spełniania wymogów stawianych przez przepisy prawa, w tym przepisy prawa budowlanego i przepisy przeciwpożarowe obowiązujące na dzień rozstrzygania sprawy.

Redakcja miesięcznika IZOLACJE news Projektowanie przegród zewnętrznych budynków o niskim zużyciu energii

Projektowanie przegród zewnętrznych budynków o niskim zużyciu energii Projektowanie przegród zewnętrznych budynków o niskim zużyciu energii

Publikacja „Projektowanie przegród zewnętrznych budynków o niskim zużyciu energii” jest aktualnym opracowaniem zmian, jakie wprowadzane są w ostatnich latach w przepisach budowlanych, dotyczących w dużej...

Publikacja „Projektowanie przegród zewnętrznych budynków o niskim zużyciu energii” jest aktualnym opracowaniem zmian, jakie wprowadzane są w ostatnich latach w przepisach budowlanych, dotyczących w dużej mierze aspektów racjonalizacji zużycia energii, poprawy efektywności energetycznej, a także ograniczenia emisji CO2.

dr inż. Rafał Żuchowski , dr inż. Artur Nowoświat , dr inż. Leszek Dulak Monitoring hałasu środowiskowego

Monitoring hałasu środowiskowego Monitoring hałasu środowiskowego

W artykule, obok podstawowej wiedzy o rozchodzeniu się dźwięku w przestrzeni, zawarte są podstawy prawne dotyczące hałasu środowiskowego, informacje o metodyce pomiarowej, charakterystyce zestawów pomiarowych...

W artykule, obok podstawowej wiedzy o rozchodzeniu się dźwięku w przestrzeni, zawarte są podstawy prawne dotyczące hałasu środowiskowego, informacje o metodyce pomiarowej, charakterystyce zestawów pomiarowych i kryteriach lokalizacji punktów pomiarowych, zaleceniach dotyczących warunków meteo, procedurach pomiarów i rejestracji hałasu i tła akustycznego, map akustycznych oraz weryfikacji i kalibracji przyjętych metod obliczeniowych.

Przemysław Gogojewicz Gwarancja i rękojmia w praktyce

Gwarancja i rękojmia w praktyce Gwarancja i rękojmia w praktyce

Gwarancja i rękojmia to pojęcia, które powinni znać wszyscy wykonawcy i konsumenci. Co zrobić, jeśli usługa budowlana ma wadę fizyczną? Do czego zobowiązuje gwarancja, a jakie daje nam prawa? Warto wiedzieć,...

Gwarancja i rękojmia to pojęcia, które powinni znać wszyscy wykonawcy i konsumenci. Co zrobić, jeśli usługa budowlana ma wadę fizyczną? Do czego zobowiązuje gwarancja, a jakie daje nam prawa? Warto wiedzieć, jak ich dochodzić.

dr hab. inż. arch. Andrzej K. Kłosak, mgr inż. arch. Mikołaj Jarosz Nowe wymagania akustyczne dla sal wykładowych i konferencyjnych oraz w zakresie ochrony przed hałasem pogłosowym w budynkach według normy PN-B 02151-4:2015-06

Nowe wymagania akustyczne dla sal wykładowych i konferencyjnych oraz w zakresie ochrony przed hałasem pogłosowym w budynkach według normy PN-B 02151-4:2015-06 Nowe wymagania akustyczne dla sal wykładowych i konferencyjnych oraz w zakresie ochrony przed hałasem pogłosowym w budynkach według normy PN-B 02151-4:2015-06

Nowe wymagania akustyki budowlanej dotyczą zagadnienia pogłosu, transmisji mowy oraz chłonności akustycznej. Omawiamy wymagania akustyczne stawiane obiektom biurowym i sportowym, salom i pracowniom szkolnym,...

Nowe wymagania akustyki budowlanej dotyczą zagadnienia pogłosu, transmisji mowy oraz chłonności akustycznej. Omawiamy wymagania akustyczne stawiane obiektom biurowym i sportowym, salom i pracowniom szkolnym, salom audytoryjnym i wykładowym oraz innym pomieszczeniom o podobnym przeznaczeniu.

Przemysław Gogojewicz Nabywanie nieruchomości - zapis windykacyjny a zwykły

Nabywanie nieruchomości - zapis windykacyjny a zwykły Nabywanie nieruchomości - zapis windykacyjny a zwykły

W przypadku śmierci właściciela mieszkania, na mocy zapisu windykacyjnego dokonanego w testamencie, spadkobierca nabywa nieruchomość już z chwilą otwarcia spadku. Dzięki zapisowi windykacyjnemu spadkodawca...

W przypadku śmierci właściciela mieszkania, na mocy zapisu windykacyjnego dokonanego w testamencie, spadkobierca nabywa nieruchomość już z chwilą otwarcia spadku. Dzięki zapisowi windykacyjnemu spadkodawca może rozporządzać poszczególnymi przedmiotami majątkowymi na rzecz określonych osób. Czym różni się ten rodzaj zapisu od zapisu zwykłego?

mgr inż. Jerzy Ćwięk , dr inż. Arkadiusz Węglarz Wpływ nowelizacji ustawy o efektywności energetycznej na budownictwo

Wpływ nowelizacji ustawy o efektywności energetycznej na budownictwo Wpływ nowelizacji ustawy o efektywności energetycznej na budownictwo

Ostatnie lata przyniosły wszystkim uczestnikom procesu budowlanego bardzo dużo zmian dotyczących efektywności energetycznej, niespotykanych dotychczas w takiej skali. Jeszcze nie zdarzyło się, aby efektywność...

Ostatnie lata przyniosły wszystkim uczestnikom procesu budowlanego bardzo dużo zmian dotyczących efektywności energetycznej, niespotykanych dotychczas w takiej skali. Jeszcze nie zdarzyło się, aby efektywność energetyczna była dla budownictwa tak znaczącym wyzwaniem.

dr inż. Marzena Najduchowska Nowelizacja norm na wyroby i systemy do ochrony i napraw konstrukcji betonowych

Nowelizacja norm na wyroby i systemy do ochrony i napraw konstrukcji betonowych Nowelizacja norm na wyroby i systemy do ochrony i napraw konstrukcji betonowych

Co zmieni się w normach dotyczących wyrobów i systemów do ochrony i napraw konstrukcji betonowych?

Co zmieni się w normach dotyczących wyrobów i systemów do ochrony i napraw konstrukcji betonowych?

Przemysław Gogojewicz Okresowe kontrole obiektów budowlanych - kiedy je przeprowadzać?

Okresowe kontrole obiektów budowlanych - kiedy je przeprowadzać? Okresowe kontrole obiektów budowlanych - kiedy je przeprowadzać?

Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego ma obowiązek podczas użytkowania budynku sprawdzać jego stan techniczny. Co powinno podlegać kontroli i kto może ją przeprowadzić?

Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego ma obowiązek podczas użytkowania budynku sprawdzać jego stan techniczny. Co powinno podlegać kontroli i kto może ją przeprowadzić?

Przemysław Gogojewicz Odór i nieprzyjemna woń a Prawo budowlane

Odór i nieprzyjemna woń a Prawo budowlane Odór i nieprzyjemna woń a Prawo budowlane

Badanie "uciążliwości zapachów" leży w kompetencjach organów nadzoru budowlanego. Jednakże w polskim porządku prawnym nie istnieją tzw. normy odorowe, brakuje też metodyki pomiaru zapachu.

Badanie "uciążliwości zapachów" leży w kompetencjach organów nadzoru budowlanego. Jednakże w polskim porządku prawnym nie istnieją tzw. normy odorowe, brakuje też metodyki pomiaru zapachu.

dr inż. Małgorzata Niziurska, mgr inż. Teresa Wons Reakcja na ogień - nowe wymagania

Reakcja na ogień - nowe wymagania Reakcja na ogień - nowe wymagania

Jak zmieniły się zapisy dotyczące klas reakcji na ogień wyrobów budowlanych w związku z wejściem w życie rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2016/364?

Jak zmieniły się zapisy dotyczące klas reakcji na ogień wyrobów budowlanych w związku z wejściem w życie rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2016/364?

Przemysław Gogojewicz Mur oporowy a pozwolenie na budowę

Mur oporowy a pozwolenie na budowę Mur oporowy a pozwolenie na budowę

Mur może pełnić zarówno funkcję ogrodzenia, jak i konstrukcji oporowej. W ustaleniu, czy jego budowa wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, konieczne jest uwzględnienie jego zasadniczej roli. Decyduje...

Mur może pełnić zarówno funkcję ogrodzenia, jak i konstrukcji oporowej. W ustaleniu, czy jego budowa wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, konieczne jest uwzględnienie jego zasadniczej roli. Decyduje ona o kwalifikacji obiektu.

Przemysław Gogojewicz Obiekt bez niezbędnych instalacji i urządzeń - co z tego wynika?

Obiekt bez niezbędnych instalacji i urządzeń - co z tego wynika? Obiekt bez niezbędnych instalacji i urządzeń - co z tego wynika?

Niewyposażenie obiektu w niezbędne do jego funkcjonowania instalacje i urządzenia może być co najwyżej uznane za uchybienie wymogom techniczno-budowlanych dla określonej kategorii obiektu, lecz w żadnym...

Niewyposażenie obiektu w niezbędne do jego funkcjonowania instalacje i urządzenia może być co najwyżej uznane za uchybienie wymogom techniczno-budowlanych dla określonej kategorii obiektu, lecz w żadnym wypadku nie oznacza, że budynku nie można zakwalifikować do kategorii obiektu budowlanego. Przy odmiennym rozumowaniu budowa budynku bez jakichkolwiek instalacji i urządzeń możliwa byłaby bez jakichkolwiek rygorów prawnych i w celu obejścia prawa wystarczające byłoby niewyposażenie budynku, nawet...

Przemysław Gogojewicz Utrzymanie budynku w należytym stanie technicznym

Utrzymanie budynku w należytym stanie technicznym Utrzymanie budynku w należytym stanie technicznym

W przypadku stwierdzenia nieuzasadnionych względami technicznymi lub użytkowymi ingerencji albo naruszenia wymagań dotyczących obiektu budowlanego, które uniemożliwiają lub znacznie utrudniają użytkowanie...

W przypadku stwierdzenia nieuzasadnionych względami technicznymi lub użytkowymi ingerencji albo naruszenia wymagań dotyczących obiektu budowlanego, które uniemożliwiają lub znacznie utrudniają użytkowanie go do celów mieszkalnych, organ nadzoru budowlanego może nakazać (w drodze decyzji) usunięcie skutków ingerencji lub naruszeń albo przywrócenie stanu poprzedniego. Decyzja powinna być natychmiast wykonana i może być ogłoszona ustnie.

dr inż. Jacek Nurzyński Klasyfikacja akustyczna budynków mieszkalnych i ocena jakości akustycznej terenu - nowe propozycje normalizacyjne

Klasyfikacja akustyczna budynków mieszkalnych i ocena jakości akustycznej terenu - nowe propozycje normalizacyjne Klasyfikacja akustyczna budynków mieszkalnych i ocena jakości akustycznej terenu - nowe propozycje normalizacyjne

Zasady oceny właściwości akustycznych budynku oraz wymagania stawiane w tym zakresie są przedmiotem normy PN-B-02151, która jest obecnie w trakcie nowelizacji. Prace nad tym dokumentem są prowadzone w...

Zasady oceny właściwości akustycznych budynku oraz wymagania stawiane w tym zakresie są przedmiotem normy PN-B-02151, która jest obecnie w trakcie nowelizacji. Prace nad tym dokumentem są prowadzone w grupie roboczej PKN (KT 253) w ramach umowy podpisanej z Instytutem Techniki Budowlanej. Docelowo norma będzie się składała z sześciu części.

dr inż. Zbigniew Pozorski, mgr inż. Szymon Wojciechowski Norma EN-14509-2 - nowy rozdział w rozwoju płyt warstwowych

Norma EN-14509-2 - nowy rozdział w rozwoju płyt warstwowych Norma EN-14509-2 - nowy rozdział w rozwoju płyt warstwowych

Niedawno pojawiła się informacja o planach wprowadzenia nowej normy, oznaczonej jako EN 14509-2 i określającej wymagania dla płyt warstwowych stosowanych jako stabilizacja pojedynczych elementów konstrukcyjnych....

Niedawno pojawiła się informacja o planach wprowadzenia nowej normy, oznaczonej jako EN 14509-2 i określającej wymagania dla płyt warstwowych stosowanych jako stabilizacja pojedynczych elementów konstrukcyjnych. Jakie zmiany może przynieść ten dokument?

dr inż. Małgorzata Basińska, dr Michał Michałkiewicz, dr inż. Radosław Górzeński Jakość powietrza - zanieczyszczenia chemiczne i mikrobiologiczne - klasyfikacja i wymagania

Jakość powietrza - zanieczyszczenia chemiczne i mikrobiologiczne - klasyfikacja i wymagania Jakość powietrza - zanieczyszczenia chemiczne i mikrobiologiczne - klasyfikacja i wymagania

Jak ocenić jakości powietrza wewnętrznego w budynkach? Jak klasyfikuje się zanieczyszczenia chemiczne?

Jak ocenić jakości powietrza wewnętrznego w budynkach? Jak klasyfikuje się zanieczyszczenia chemiczne?

Przemysław Gogojewicz Remont starych budynków a nowe Warunki Techniczne

Remont starych budynków a nowe Warunki Techniczne Remont starych budynków a nowe Warunki Techniczne

Nie można zmusić zarządzającego do remontu starych budynków, opierając się na obecnie obowiązujących wymogach technicznych.

Nie można zmusić zarządzającego do remontu starych budynków, opierając się na obecnie obowiązujących wymogach technicznych.

Przemysław Gogojewicz Zabudowa bliźniacza - zasady sytuowania budynków

Zabudowa bliźniacza - zasady sytuowania budynków Zabudowa bliźniacza - zasady sytuowania budynków

Nie można uznać, że zabudowa bliźniacza jest tylko równoznaczna z zabudową w granicy. Forma zabudowy jednorodzinnej, w tym forma zabudowy bliźniaczej, może być pod pewnymi warunkami, realizowana zarówno...

Nie można uznać, że zabudowa bliźniacza jest tylko równoznaczna z zabudową w granicy. Forma zabudowy jednorodzinnej, w tym forma zabudowy bliźniaczej, może być pod pewnymi warunkami, realizowana zarówno w granicy, jak i w oddaleniu od granicy, także na jednej działce.

Przemysław Gogojewicz Właściciel nieruchomości a prawa osób w niej zameldowanych

Właściciel nieruchomości a prawa osób w niej zameldowanych Właściciel nieruchomości a prawa osób w niej zameldowanych

Udział w prawie własności nieruchomości nie upoważnia do uzyskania danych osobowych osób zameldowanych na tej nieruchomości. Potrzeba dostępu indywidualnego do ewidencyjnych danych osobowych osób trzecich...

Udział w prawie własności nieruchomości nie upoważnia do uzyskania danych osobowych osób zameldowanych na tej nieruchomości. Potrzeba dostępu indywidualnego do ewidencyjnych danych osobowych osób trzecich musi być potwierdzona obiektywną i usprawiedliwioną przepisami prawa materialnego koniecznością dysponowania tymi danymi.

Przemysław Gogojewicz Kiedy dopuszcza się odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych?

Kiedy dopuszcza się odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych? Kiedy dopuszcza się odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych?

Odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, o których mowa w art. 7 Prawa budowlanego, dopuszczalne jest tylko w szczególnie uzasadnionych wypadkach.

Odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, o których mowa w art. 7 Prawa budowlanego, dopuszczalne jest tylko w szczególnie uzasadnionych wypadkach.

Redakcja miesięcznika IZOLACJE Modernizacja starego budownictwa w Polsce - wyzwania i możliwości rynku

Modernizacja starego budownictwa w Polsce - wyzwania i możliwości rynku Modernizacja starego budownictwa w Polsce - wyzwania i możliwości rynku

W dniach 16-17 listopada odbyła się czwarta edycja Konferencji IZOLACJE pt. Modernizacja starego budownictwa w Polsce. W tym roku gościliśmy w Katowicach, w hotelu Angelo by Vienna House. W konferencji...

W dniach 16-17 listopada odbyła się czwarta edycja Konferencji IZOLACJE pt. Modernizacja starego budownictwa w Polsce. W tym roku gościliśmy w Katowicach, w hotelu Angelo by Vienna House. W konferencji uczestniczyło ponad 230 osób - inżynierów, architektów, projektantów, przedstawicieli uczelni technicznych i innych specjalistów z branży budowlanej.

Najnowsze produkty i technologie

MediaMarkt Laptop na raty – czy warto wybrać tę opcję?

Laptop na raty – czy warto wybrać tę opcję? Laptop na raty – czy warto wybrać tę opcję?

Zakup nowego laptopa to spory wydatek. Może się zdarzyć, że staniemy przed dylematem: tańszy sprzęt, mniej odpowiadający naszym potrzebom, czy droższy, lepiej je spełniający, ale na raty? Często wybór...

Zakup nowego laptopa to spory wydatek. Może się zdarzyć, że staniemy przed dylematem: tańszy sprzęt, mniej odpowiadający naszym potrzebom, czy droższy, lepiej je spełniający, ale na raty? Często wybór tańszego rozwiązania, jest pozorną oszczędnością. Niższa efektywność pracy, mniejsza żywotność, nie mówiąc już o ograniczonych parametrach technicznych. Jeśli szukamy sprzętu, który posłuży nam naprawdę długo, dobrze do zakupu laptopa podejść jak do inwestycji - niezależnie, czy kupujemy go przede wszystkim...

PU Polska – Związek Producentów Płyt Warstwowych i Izolacji Płyty warstwowe PUR/PIR w aspekcie wymagań technicznych stawianych lekkiej obudowie

Płyty warstwowe PUR/PIR w aspekcie wymagań technicznych stawianych lekkiej obudowie Płyty warstwowe PUR/PIR w aspekcie wymagań technicznych stawianych lekkiej obudowie

Rozwój technologii budowlanej w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat zmienił oblicze branży w Polsce, umożliwiając szybszą, tańszą i ekologiczną realizację wznoszonych obiektów. Wprowadzając szeroko do...

Rozwój technologii budowlanej w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat zmienił oblicze branży w Polsce, umożliwiając szybszą, tańszą i ekologiczną realizację wznoszonych obiektów. Wprowadzając szeroko do branży rewolucyjny i rewelacyjny produkt, jakim jest płyta warstwowa, zmodernizowaliśmy de facto ideę prefabrykacji i zamianę tradycyjnych, mokrych i pracochłonnych technologii wznoszenia budynków z elementów małogabarytowych lub konstrukcji szalunkowych na szybki, suchy montaż gotowych elementów w...

Balex Metal Sp. z o. o. System rynnowy Zenit – orynnowanie premium

System rynnowy Zenit – orynnowanie premium System rynnowy Zenit – orynnowanie premium

Wielu inwestorów, wybierając orynnowanie, zwraca wyłącznie uwagę na kolor czy kształt rynien i rur spustowych. Oczywiście estetyka jest ważna, ale nie to jest głównym zadaniem systemu rynnowego. Ma on...

Wielu inwestorów, wybierając orynnowanie, zwraca wyłącznie uwagę na kolor czy kształt rynien i rur spustowych. Oczywiście estetyka jest ważna, ale nie to jest głównym zadaniem systemu rynnowego. Ma on przede wszystkim bezpiecznie odprowadzać wodę deszczową i roztopową z dachu, a o tym decydują detale. Zadbała o nie firma Balex Metal. System rynnowy Zenit jest dopracowany do perfekcji. Równie świetnie się prezentuje.

BREVIS S.C. Insolio - nawiewnik montowany bez konieczności frezowania szczelin

Insolio - nawiewnik montowany bez konieczności frezowania szczelin Insolio - nawiewnik montowany bez konieczności frezowania szczelin

Nawiewniki okienne to urządzenia mechaniczne zapewniające stały, a zarazem regulowany dopływ świeżego powietrza bez potrzeby otwierania okien. Ich montaż to jedna z najprostszych metod zapewnienia prawidłowego...

Nawiewniki okienne to urządzenia mechaniczne zapewniające stały, a zarazem regulowany dopływ świeżego powietrza bez potrzeby otwierania okien. Ich montaż to jedna z najprostszych metod zapewnienia prawidłowego działania wentylacji grawitacyjnej, mechanicznej wywiewnej i hybrydowej (połączenie obu poprzednich typów). Wiele osób rezygnowało z ich instalacji z powodu konieczności ingerencji w konstrukcję ramy okna. Na szczęście to już przeszłość - od kilku lat na rynku dostępne są modele montowane na...

PETRALANA Zastosowanie przeciwogniowe, termiczne, akustyczne – płyty PETRATOP i PETRALAMELA-FG

Zastosowanie przeciwogniowe, termiczne, akustyczne – płyty PETRATOP i PETRALAMELA-FG Zastosowanie przeciwogniowe, termiczne, akustyczne – płyty PETRATOP i PETRALAMELA-FG

PETRATOP i PETRALAMELA-FG to produkty stworzone z myślą o efektywnej izolacji termicznej oraz akustycznej oraz bezpieczeństwie pożarowym garaży i piwnic. Rozwiązanie to zapobiega wymianie wysokiej temperatury...

PETRATOP i PETRALAMELA-FG to produkty stworzone z myślą o efektywnej izolacji termicznej oraz akustycznej oraz bezpieczeństwie pożarowym garaży i piwnic. Rozwiązanie to zapobiega wymianie wysokiej temperatury z górnych kondygnacji budynków z niską temperaturą, która panuje bliżej gruntu.

VITCAS Polska Sp. z o.o. Jakich materiałów użyć do izolacji cieplnej kominka?

Jakich materiałów użyć do izolacji cieplnej kominka? Jakich materiałów użyć do izolacji cieplnej kominka?

Kominek to od lat znany i ceniony element wyposażenia domu. Nie tylko daje ciepło w chłodne wieczory, ale również stwarza niepowtarzalny klimat w pomieszczeniu. Obserwowanie pomarańczowych płomieni pozwala...

Kominek to od lat znany i ceniony element wyposażenia domu. Nie tylko daje ciepło w chłodne wieczory, ale również stwarza niepowtarzalny klimat w pomieszczeniu. Obserwowanie pomarańczowych płomieni pozwala zrelaksować się po ciężkim dniu pracy. Taka aura sprzyja również długim rozmowom w gronie najbliższych. Aby kominek był bezpieczny w użytkowaniu, należy zadbać o jego odpowiednią izolację termiczną. Dlaczego zabezpieczenie kominka jest tak ważne i jakich materiałów izolacyjnych użyć? Na te pytania...

Recticel Insulation Płyty termoizolacyjne EUROTHANE G – efektywne docieplenie budynku od wewnątrz

Płyty termoizolacyjne EUROTHANE G – efektywne docieplenie budynku od wewnątrz Płyty termoizolacyjne EUROTHANE G – efektywne docieplenie budynku od wewnątrz

Termomodernizacja jest jednym z podstawowych zadań podejmowanych w ramach modernizacji budynków. W odniesieniu do ścian docieplenie wykonuje się od zewnątrz, zgodnie z podstawowymi zasadami fizyki budowli....

Termomodernizacja jest jednym z podstawowych zadań podejmowanych w ramach modernizacji budynków. W odniesieniu do ścian docieplenie wykonuje się od zewnątrz, zgodnie z podstawowymi zasadami fizyki budowli. Czasami jednak nie ma możliwości wykonania docieplenia na fasadach, np. na budynkach zabytkowych, obiektach z utrudnionym dostępem do elewacji czy na budynkach usytuowanych w granicy. W wielu takich przypadkach jest jednak możliwe wykonanie docieplenia ścian od wewnątrz.

Ocmer Jak wygląda budowa hali magazynowej?

Jak wygląda budowa hali magazynowej? Jak wygląda budowa hali magazynowej?

Budowa obiektu halowego to wieloetapowy proces, w którym każdy krok musi zostać precyzyjnie zaplanowany i umiejscowiony w czasie. Jak wyglądają kolejne fazy takiego przedsięwzięcia? Wyjaśniamy, jak przebiega...

Budowa obiektu halowego to wieloetapowy proces, w którym każdy krok musi zostać precyzyjnie zaplanowany i umiejscowiony w czasie. Jak wyglądają kolejne fazy takiego przedsięwzięcia? Wyjaśniamy, jak przebiega budowa hali magazynowej i z jakich etapów składa się cały proces.

Parati Płyta fundamentowa i jej zalety – wszystko, co trzeba wiedzieć

Płyta fundamentowa i jej zalety – wszystko, co trzeba wiedzieć Płyta fundamentowa i jej zalety – wszystko, co trzeba wiedzieć

Budowa domu jest zadaniem niezwykle trudnym, wymagającym od inwestora podjęcia wielu decyzji, bezpośrednio przekładających się na efekt. Dokłada on wszelkich starań, żeby budynek był w pełni funkcjonalny,...

Budowa domu jest zadaniem niezwykle trudnym, wymagającym od inwestora podjęcia wielu decyzji, bezpośrednio przekładających się na efekt. Dokłada on wszelkich starań, żeby budynek był w pełni funkcjonalny, wygodny oraz wytrzymały. A jak pokazuje praktyka, aby osiągnąć ten cel, należy rozpocząć od podstaw. Właśnie to zagwarantuje nam solidna płyta fundamentowa.

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Portal Budowlany - Izolacje.com.pl

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień przeglądarki dotyczących cookies. Nim Państwo zaczną korzystać z naszego serwisu prosimy o zapoznanie się z naszą polityką prywatności oraz Informacją o Cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności oraz Informacji o Cookies. Administratorem Państwa danych osobowych jest Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.K., nr KRS: 0000537655, z siedzibą w 04-112 Warszawa, ul. Karczewska 18, tel. +48 22 810-21-24, właściciel strony www.izolacje.com.pl. Twoje Dane Osobowe będą chronione zgodnie z wytycznymi polityki prywatności www.izolacje.com.pl oraz zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r i z Ustawą o ochronie danych osobowych Dz.U. 2018 poz. 1000 z dnia 10 maja 2018r.