Izolacje.com.pl

Izolacyjność od dźwięków powietrznych i uderzeniowych

Obliczenia i rozwiązania konstrukcyjne na przykładzie ścian z silikatów

Znaczna masa powierzchniowa ścian z bloków silikatowych powoduje, że przegrody z nich wykonane charakteryzuje dobra dźwiękoizolacyjność
Grupa Silikaty

Znaczna masa powierzchniowa ścian z bloków silikatowych powoduje, że przegrody z nich wykonane charakteryzuje dobra dźwiękoizolacyjność


Grupa Silikaty

W budownictwie, szczególnie wielorodzinnym, coraz większą uwagę poświęca się prawidłowej izolacyjności akustycznej. Ochrona przed hałasem rozpoczyna się już na etapie wyboru materiałów ściennych.

Zobacz także

PU Polska – Związek Producentów Płyt Warstwowych i Izolacji Płyty warstwowe PUR/PIR w aspekcie wymagań technicznych stawianych lekkiej obudowie

Płyty warstwowe PUR/PIR w aspekcie wymagań technicznych stawianych lekkiej obudowie Płyty warstwowe PUR/PIR w aspekcie wymagań technicznych stawianych lekkiej obudowie

Rozwój technologii budowlanej w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat zmienił oblicze branży w Polsce, umożliwiając szybszą, tańszą i ekologiczną realizację wznoszonych obiektów. Wprowadzając szeroko do...

Rozwój technologii budowlanej w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat zmienił oblicze branży w Polsce, umożliwiając szybszą, tańszą i ekologiczną realizację wznoszonych obiektów. Wprowadzając szeroko do branży rewolucyjny i rewelacyjny produkt, jakim jest płyta warstwowa, zmodernizowaliśmy de facto ideę prefabrykacji i zamianę tradycyjnych, mokrych i pracochłonnych technologii wznoszenia budynków z elementów małogabarytowych lub konstrukcji szalunkowych na szybki, suchy montaż gotowych elementów w...

Saint-Gobain Construction Products Polska/ Isover Nowe wełny ISOVER PRO na poddasza – bez komPROmisów, z mocą welonu

Nowe wełny ISOVER PRO na poddasza – bez komPROmisów, z mocą welonu Nowe wełny ISOVER PRO na poddasza – bez komPROmisów, z mocą welonu

ISOVER wprowadza na rynek nową linię produktów PRO do izolacji cieplnej i akustycznej poddaszy. Super-Mata PLUS PRO i Super-Mata PRO to wełny o bardzo dobrych parametrach termicznych, wyprodukowane w technologii...

ISOVER wprowadza na rynek nową linię produktów PRO do izolacji cieplnej i akustycznej poddaszy. Super-Mata PLUS PRO i Super-Mata PRO to wełny o bardzo dobrych parametrach termicznych, wyprodukowane w technologii Thermitar™ i pokryte jednostronnie welonem szklanym.

Saint-Gobain Construction Products Polska/ Isover Nowość ISOVER! Płyty zespolone EasyTherm – więcej powierzchni użytkowej i doskonały komfort cieplny

Nowość ISOVER! Płyty zespolone EasyTherm – więcej powierzchni użytkowej i doskonały komfort cieplny Nowość ISOVER! Płyty zespolone EasyTherm – więcej powierzchni użytkowej i doskonały komfort cieplny

W nowoczesnym budownictwie wielorodzinnym i komercyjnym nie brakuje wyzwań, a wśród nich ważna jest izolacja termiczna między ogrzewanymi i nieogrzewanymi częściami budynku, jak np. korytarze i klatki...

W nowoczesnym budownictwie wielorodzinnym i komercyjnym nie brakuje wyzwań, a wśród nich ważna jest izolacja termiczna między ogrzewanymi i nieogrzewanymi częściami budynku, jak np. korytarze i klatki schodowe. Kolejną istotną kwestią są oczekiwania inwestorów dotyczące wytrzymałości na uszkodzenia ścian wewnętrznych oraz optymalnego wykorzystania przestrzeni użytkowej. W odpowiedzi na te wszystkie potrzeby inżynierowie Saint-Gobain opracowali płyty zespolone EasyTherm.

ABSTRAKT

Izolacyjność od dźwięków powietrznych i uderzeniowych - obliczenia i rozwiązania konstrukcyjne na przykładzie ścian z silikatów

Artykuł omawia występujące w budynkach problemy związane z akustyką i możliwości ich naprawy. Prezentuje także potencjał konstrukcji murowych z elementów silikatowych w zakresie ochrony akustycznej.

Airborne and impact sound-proofing capacity - construction calculations and solutions based on silicate walls

The article discusses the problems with sound in buildings and the options of remedying such problems. In addition, the soundproofing potential of silicate brick designs is presented.

Wyroby wapienno-piaskowe (silikatowe) to elementy produkowane z naturalnych surowców. W wyniku procesu produkcji tworzą one replikę piaskowca - skały stanowiącej składnik skorupy ziemskiej. Technologię produkcji "sztucznego piaskowca" wynalazł i opatentował w 1880 roku niemiecki uczony Wilhelm Michaelis. Produkcja na skalę przemysłową wyrobów silikatowych rozpoczęła się w roku 1894.

Obecnie wyroby silikatowe dostępne są w całej Europie. Podstawowym dokumentem normatywnym, który określa wymagania wobec materiałów silikatowych, jest norma PN-EN 771-2:2011 Wymagania dotyczące elementów murowych - Część II: Elementy murowe silikatowe [1]. Ponadto, wymagania dotyczące materiałów ściennych reguluje szereg innych i mających bardziej ogólny charakter aktów prawnych, w tym ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych [2].

Elementy wapienno-piaskowe stosowane są przede wszystkim do wznoszenia konstrukcji murowych w budownictwie mieszkaniowym, przemysłowym i inwentarskim.

Właściwości bloczków wapienno-piaskowych

Bloczki wapienno-piaskowe charakteryzuje wysoka wytrzymałość na ściskanie - produkowane w Polsce silikaty osiągają klasy: 15 MPa, 20 MPa, 25 MPa, a nawet 30 MPa. Pozwala ona na projektowanie kilkunastokondygnacyjnych budynków bez udziału stalowej lub żelbetowej konstrukcji nośnej. Duża wytrzymałość bloków silikatowych pozwala na projektowanie cieńszych ścian konstrukcyjnych grubości 18 cm, 15 cm lub nawet 12 cm.

Dzięki specyfice procesu produkcji, elementy silikatowe charakteryzują się niską nasiąkliwością, a co za tym idzie wysoką odpornością na zamarzanie i rozmrażanie.

Silikaty są materiałami odpornymi na ogień. Mają klasę reakcji na ogień A1 według PN-EN 13501-1. Oznacza to, że w trakcie pożaru bloki wapienno-piaskowe nie rozprzestrzeniają ognia, nie wydzielają trujących gazów, dymu ani płonących kropel. Jednocześnie podczas pożaru mury silikatowe przez długi czas zachowują swoją nośność oraz szczelność, gwarantując bardzo wysoką odporność ogniową i bezpieczeństwo.

Warto zaznaczyć, że znaczna masa powierzchniowa ścian z bloków silikatowych (klasa gęstości 1,4-2,2) powoduje, że przegrody z nich wykonane charakteryzuje dobra dźwiękoizolacyjność.

Bloki wapienno-piaskowe charakteryzuje wysoka akumulacyjność termiczna – zdolność materiału do gromadzenia ciepła, która wynika z pojemności cieplnej. Silikat, który raz zaabsorbuje ciepło, bardzo wolno je oddaje. Zdolność materiału do akumulacji ciepła umożliwia zniwelowanie skutków szybkich zmian temperatury przy jej spadku w zimie, a latem chroni pomieszczenia przed przegrzewaniem. Tę właściwość silikaty zawdzięczają dużej gęstości.

Ściany wapienno-piaskowe poprzez wysoki poziom akumulacji ciepła i wysoką paroprzepuszczalność stabilizują wilgotność i temperaturę powietrza w pomieszczeniach. Zasadowy odczyn bloków silikatowych również wpływa na odpowiedni mikroklimat pomieszczeń, poprzez ograniczenie rozwoju szkodliwych grzybów i flory bakteryjnej na ścianie.

Problemy akustyczne występujące w budownictwie

Problemy dotyczące niewystarczającej ochrony akustycznej w budynkach najczęściej wynikają z następujących przyczyn:

  • błędy projektowe (brak uwzględnienia zagadnień związanych z akustyką budowlaną w projekcie lub zbyt późne ich uwzględnienie co uniemożliwia optymalne zastosowanie całego wachlarza możliwych rozwiązań, nie uwzględnienie dróg pośrednich przenikania dźwięku),
  • błędy wykonawcze (wynikające z braku wiedzy lub oszczędności, ale także obiektywnych trudności związanych z wybraną technologią lub rodzajem konstrukcji),
  • niska jakość materiałów budowlanych (stosowanie rozwiązań o niepotwierdzonych badaniami laboratoryjnymi parametrach akustycznych).

Prawidłowo wykonany projekt powinien uwzględnić zagadnienia z zakresu:

  • akustyki urbanistycznej,
  • akustyki budowlanej,
  • akustyki instalacyjnej.

Dodatkowo należy uwzględnić kwestie związane z kształtowaniem akustycznym wnętrz budowlanych i urbanistycznych.

Akustyka budowlana obejmuje zagadnienia związane z eliminowaniem lub ograniczaniem poziomów hałasu, powstających w pomieszczeniach lub przenikających do nich z innych pomieszczeń lub z zewnątrz, za pomocą rozwiązań budowlanych, a w szczególności przez:

  • wybór odpowiedniej z punktu widzenia ochrony przed hałasem i drganiami, lokalizacji budynku oraz najlepszego dla tej lokalizacji systemu konstrukcyjnego budynku,
  • prawidłowe rozplanowanie pomieszczeń w budynku w stosunku do zewnętrznych i wewnętrznych źródeł hałasów i drgań,
  • ograniczenie dróg rozprzestrzeniania się dźwięków materiałowych i drgań poprzez konstrukcje budynku przez stosowanie podłóg pływających, dylatacji lub przekładek sprężystych; wydzielenie konstrukcyjne tych części budynku, w których znajdują się źródła drgań oraz stosowanie amortyzacji maszyn i urządzeń znajdujących się w budynku,
  • ograniczenie rozprzestrzeniania się w budynku dźwięków rozchodzących się drogą powietrzną, przez zastosowanie przegród o odpowiedniej izolacyjności akustycznej przy uwzględnieniu wpływu przenoszenia dźwięku drogami pośrednimi, np. przez system wentylacji,
  • ograniczenie przenikania do budynku dźwięków powietrznych pochodzących z otoczenia przez zastosowanie przegród o odpowiedniej izolacyjności akustycznej, przy racjonalnym uwzględnieniu wszystkich jej części i elementów takich jak stolarka okienna i nawiewniki powietrza,
  • izolowanie hałaśliwych maszyn i urządzeń przez zastosowanie specjalnych obudów dźwiękoszczelnych lub przegród, czy też zastosowanie odpowiednich kabin dźwiękoszczelnych, ekranów dźwiękochłonnych dla personelu przebywającego w bardzo hałaśliwych pomieszczeniach (np. w zakładzie przemysłowym),
RYS. 1-4. Schematyczne przedstawienie możliwych sposobów wykonania połączenia ściany rozdzielającej pomieszczenia ze ścianą zewnętrzną: na styk (1), wiązanie murarskie (2), poprzez rozdzielenie ściany zewnętrznej (3), poprzez rozdzielenie ściany zewnętrznej i umieszczenie warstwy materiału sprężystego (4); rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych

RYS. 1-4. Schematyczne przedstawienie możliwych sposobów wykonania połączenia ściany rozdzielającej pomieszczenia ze ścianą zewnętrzną: na styk (1), wiązanie murarskie (2), poprzez rozdzielenie ściany zewnętrznej (3), poprzez rozdzielenie ściany zewnętrznej i umieszczenie warstwy materiału sprężystego (4); rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych "Białe Murowanie"

  • zastosowanie materiałów i ustrojów dźwiękochłonnych do ograniczenia poziomu hałasu w pomieszczeniach o nadmiernym hałasie lub w pomieszczeniach wymagających ciszy, np. w pomieszczeniach rekreacyjnych czy salach konferencyjnych.

Po prawej zilustrowano kilka typowych przypadków dotyczących zagadnień dźwiękoizolacyjnych związanych z wykonawstwem ścian murowanych.

Jedną z podstawowych kwestii decydujących o dźwiękoizolacyjności między pomieszczeniami jest sposób łączenia ściany rozdzielającej pomieszczenia ze ścianami bocznymi (w tym ścianą zewnętrzną często wykonaną z materiałów lekkich typu beton komórkowy, ceramika poryzowana, drążona itp.).

Na RYS. 1-4 przedstawiono możliwe sposoby wykonania takiego łączenia. Symbolicznie strzałką zaznaczono przenoszenie energii akustycznej drogą materiałową przez ścianę boczną (grubość linii symbolizuje wielkość przenoszenia bocznego).

Kolejnym elementem związanym z wykonawstwem jest sposób połączenie ściany ze stropem. W przypadku ścian nośnych, połączenie to jest szczelne akustycznie ze względu na fakt, że strop poprzez wieniec oparty jest na ścianie.

Inaczej jest w przypadku przegród, które stanowią tylko wypełnienie przestrzeni pomiędzy stropami. Zachodzi wówczas konieczność pozostawienia szczeliny podstropowej.

Prawidłowo zaprojektowana szczelina pozwala na ugięcie się stropu, tak aby nie oparł się na ostatniej warstwie muru. Najczęściej wysokość szczeliny wynosi 1,5–2 cm. Wypełnienie szczeliny powinno być elastyczne i jednocześnie szczelnie wypełnić całą przestrzeń podstropową. Warunki te spełnia wełna mineralna o gęstości min. 60 kg/m3 oraz specjalne pianki niskorozprężne o zwiększonej gęstości.

Pewną niewiadomą pozostaje kwestia trwałości pian, co do której nie ma tak dobrze potwierdzonych informacji jak w przypadku wełny mineralnej. Istotne jest także wykończenie warstwy wierzchniej w miejscu połączenia stropu ze ścianą.

Badania wykonane przez producenta bloczków wapienno-piaskowych wskazują na bardzo dobre parametry akustyczne połączeń wykonanych przy pomocy masy ogniochronnej [4]. Na RYS. 5 pokazano szczegół prawidłowo wykonanej szczeliny podstropowej.

Na izolacyjność akustyczną między pomieszczeniami duży wpływ ma sposób wykonania prac wykończeniowych. W przypadku, kiedy warstwa wierzchnia podłogowa wykonana jest z płytek ceramicznych, gresowych itp., sposób wykonania fugi skrajnej pomiędzy podłogą a ścianą determinuje izolacyjność akustyczną między pomieszczeniami.

RYS. 5. Szczegół prawidłowo wykonanej szczeliny podstropowej [4]; rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych

RYS. 5. Szczegół prawidłowo wykonanej szczeliny podstropowej [4]; rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych "Białe Murowanie"

RYS. 6-7. Szczegół prawidłowo wykonanej fugi w postaci szczeliny dylatacyjnej wypełnionej silikonem; rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych

RYS. 6-7. Szczegół prawidłowo wykonanej fugi w postaci szczeliny dylatacyjnej wypełnionej silikonem; rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych "Białe Murowanie"

RYS. 8-9. Schematyczne przedstawienie niewłaściwego wykonania dylatacji obwodowej: wykonanie fugi sztywnej (8), zabrudzenie dylatacji obwodowej spowodowane usunięciem taśmy (9); rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych

RYS. 8-9. Schematyczne przedstawienie niewłaściwego wykonania dylatacji obwodowej: wykonanie fugi sztywnej (8), zabrudzenie dylatacji obwodowej spowodowane usunięciem taśmy (9); rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych "Białe Murowanie"

Obecnie, kiedy wykończenie powierzchni podłogowej płytkami stosowane jest coraz częściej nie tylko w łazience, ale także w holu i pokoju dziennym, sposób wykonania fugi staje się coraz bardziej istotny dla jakości akustycznej budynku.

Nieprawidłowe wykonanie tego elementu obniża nie tylko izolacyjność od dźwięków w kierunku pionowym (przez strop), ale także od dźwięków w kierunku poziomym (przez ścianę).

Powyższa uwaga dotyczy w szczególności izolacyjności od dźwięków uderzeniowych, ale może dotyczyć również zwiększenia transmisji drogami bocznymi dźwięków powietrznych.

Typowym przypadkiem występowania tego typu uciążliwości jest niezalecane przez rozporządzenia w sprawie warunków technicznych [5] sytuowanie pomieszczeń sanitarnych w sąsiedztwie pomieszczeń mieszkalnych mieszkania sąsiedniego.

Na RYS. 6-7 przedstawiono schematycznie prawidłowe rozwiązanie, natomiast na RYS. 8-9 przypadek niewłaściwego wykonania dylatacji obwodowej: wykonania fugi sztywnej oraz zabrudzenia dylatacji obwodowej spowodowanego usunięciem taśmy.

W przypadku pomieszczeń, w których występuje podłoga pływająca i sufit podwieszony, kluczowy dla izolacyjności między pomieszczeniami jest sposób wykonania ściany rozdzielającej pomieszczenia.

W przypadku ostrych wymagań dźwiękoizolacyjnych bardzo trudne jest ich osiągnięcie wyłącznie poprzez dobranie sufitu podwieszonego i podłogi pływającej o wysokiej izolacyjności wzdłużnej.

RYS. 10-11. Schematyczne przedstawienie oparcia ściany: na podłodze podniesionej oraz wyprowadzenie jej do płaszczyzny sufitu podwieszonego (10), bezpośrednio na stropie oraz wyprowadzenie jej ponad płaszczyznę sufitu podwieszonego aż do powierzchni stropu (rozwiązanie zalecane w przypadku wysokich wymagań dźwiękoizolacyjnych) (11); rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych

RYS. 10-11. Schematyczne przedstawienie oparcia ściany: na podłodze podniesionej oraz wyprowadzenie jej do płaszczyzny sufitu podwieszonego (10), bezpośrednio na stropie oraz wyprowadzenie jej ponad płaszczyznę sufitu podwieszonego aż do powierzchni stropu (rozwiązanie zalecane w przypadku wysokich wymagań dźwiękoizolacyjnych) (11); rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych "Białe Murowanie"

W większości przypadku konieczne jest oparcie ściany działowej bezpośrednio na stropie oraz wyprowadzenie jej ponad płaszczyznę sufitu podwieszonego aż do powierzchni stropu. Zagadnienie to zilustrowano na RYS. 10-11.

Możliwości poprawy izolacyjności akustycznej pomiędzy pomieszczeniami

Najczęściej spotykaną metodą poprawy izolacyjności akustycznej przegród jest wykonanie dodatkowego ustroju, takiego jak: elastycznie montowana płyta na ścianie, pływająca podłoga czy podwieszony sufit.

Skuteczność powyższych metod zależna jest od tego, jak dobrą izolacyjnością charakteryzuje się adaptowana przegroda (im wyższa izolacyjność adaptowanej przegrody, tym trudniej ją poprawić) oraz od wielkości energii akustycznej przenoszonej drogą bezpośrednią (im większa część energii akustycznej przedostaje się do pomieszczenia odbiorczego drogami pośrednimi, tym gorszy będzie efekt wykonania adaptacji).

W przypadku, gdy dominującą drogą przenoszenia energii jest droga pośrednia, to adaptacja przegrody rozdzielającej pomieszczenia jest bezcelowa.

RYS. 12-13. Widok dodatkowego ustroju: bezpośredniego (12), szkieletowego (13): 1 - ściana bazowa m’1 kg/m2, 2 - materiał sprężysty S’ MN/m3, 3 - płyta m’2 kg/m2; rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych

RYS. 12-13. Widok dodatkowego ustroju: bezpośredniego (12), szkieletowego (13): 1 - ściana bazowa m’1 kg/m2, 2 - materiał sprężysty S’ MN/m3, 3 - płyta m’2 kg/m2; rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych "Białe Murowanie"

Wśród metod dotyczących adaptacji ścian można wyróżnić dwie zasadnicze grupy [6]:

  • dodatkowe warstwy izolacyjne przymocowane są bezpośrednio do podstawowej konstrukcji (bez kołków lub listew) - RYS. 12,
  • ustroje na szkielecie metalowym lub drewnianym (szkielet nie może być mocowany bezpośrednio do podstawowej konstrukcji za pomocą sztywnych łączników przenoszących drgania) - RYS. 13.

Ważony wskaźnik przyrostu izolacyjności akustycznej właściwej spowodowany obecnością dodatkowych warstw może być określany na podstawie częstotliwości rezonansowej f0 zgodnie z TAB. 1.

 

TABELA 1. Przyrost ważonego wskaźnika izolacyjności akustycznej właściwej spowodowany obecnością ustroju (dodatkowej warstwy), w zależności od częstotliwości rezonansowej [7]

TABELA 1. Przyrost ważonego wskaźnika izolacyjności akustycznej właściwej spowodowany obecnością ustroju (dodatkowej warstwy), w zależności od częstotliwości rezonansowej [7]

W przypadku dodatkowego ustroju bezpośrednio przymocowanego do konstrukcji (RYS. 12) wartość częstotliwości rezonansowej można określić za pomocą wzoru według PN-EN 12354-1:2002 [6]:

gdzie:

s’ - sztywność dynamiczna warstwy izolacyjnej zgodnie z normą EN 29052-1 [MN/m3]

m’1 - masa powierzchniowa podstawowego (bazowego) elementu konstrukcyjnego, [kg/m2]

m’2 - masa powierzchniowa dodatkowej warstwy [kg/m2].

Dla dodatkowego ustroju na szkielecie metalowym lub drewnianym (RYS. 13) wartość częstotliwości rezonansowej można określić za pomocą wzoru według PN-EN 12354-1:2002 [6]:

gdzie:

d - głębokość wnęki, w m.

Na RYS. 14-19 pokazano przykładowe efekty osiągnięte poprzez adaptację ściany z elementów silikatowych murowych za pomocą przedstawionych wcześniej dodatkowych ustrojów rezonansowych (na podstawie obliczeń według [6]).

RYS. 14-19. Poprawa izolacyjności akustycznej właściwej przedstawiona za pomocą wartości wskaźnika ∆RW, osiągnięta poprzez adaptację murowanej ściany ceglanej za pomocą dodatkowych ustrojów rezonansowych; rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych

RYS. 14-19. Poprawa izolacyjności akustycznej właściwej przedstawiona za pomocą wartości wskaźnika ∆RW, osiągnięta poprzez adaptację murowanej ściany ceglanej za pomocą dodatkowych ustrojów rezonansowych; rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych "Białe Murowanie"

Wyniki adaptacji przedstawiono w postaci wskaźnika poprawy izolacyjności akustycznej właściwej ∆RW oraz sumarycznej izolacyjności ściany bazowej z adaptacją wyrażonej poprzez RW + ∆RW.

W obliczeniach przyjęto m’2 = 7,1 kg/m2 jak dla pojedynczej płyty g-k oraz sztywność dynamiczną materiału sprężystego s’ = 7 MN/m3.

Należy zaznaczyć że tak mała sztywność dynamiczna charakteryzuje najlepsze materiały sprężyste. Pomimo to dla adaptacji typu a) i ściany bazowej grubości 18 cm z elementów silikatowych pełnych (m’1 ≈ 500 kg/m2) o bardzo wysokiej izolacyjności od dźwięków powietrznych odnotowano ujemną wartość poprawy ∆RW, co oznacza spadek izolacyjności na skutek zastosowania adaptacji.

Ta sama adaptacja, ale na ścianie z silikatowych elementów drążonych grubości 6,5 cm (m’1 ≈ 100 kg/m2) spowodowała wzrost wskaźnika Rw o 7 dB. W praktyce przed podjęciem decyzji o zastosowaniu adaptacji należy określić, jaka adaptacja jest odpowiednia z punktu widzenia adaptowanej ściany i oczekiwanych rezultatów, jak również określić możliwe przyczyny niskiej izolacyjności akustycznej między pomieszczeniami.

Przykłady obliczeniowe

Poniżej przedstawiono przykłady obliczeniowe dotyczące wybranych zagadnień ujętych w niniejszym opracowaniu.

Izolacyjność akustyczna przybliżona od dźwięków powietrznych przegród wewnętrznych

Zadanie

Określić za pomocą metody szacunkowej [8] wskaźnik oceny przybliżonej izolacyjności akustycznej właściwej R’A,1 ściany oraz stropu między mieszkaniami.

Wynik porównać z wymaganiami normowymi [9].

Dane:

  • wysokość użytkowa mieszkania h = 2,6 m,
  • ściana międzymieszkaniowa "1" - murowana z elementów wapienno-piaskowych pełnych gr. 25 cm, 416 kg/m2 (masa bez tynku), 470 kg/m2 (masa ściany z tynkiem), obustronny tynk cementowo-wapienny gr. 12 mm, projektowy wskaźnik oceny izolacyjności akustycznej właściwej RA,1,R = 55 dB (na podstawie [10]),
  • ściana zewnętrzna "2" - murowana z elementów wapienno-piaskowych drążonych gr. 18 cm, 277 kg/m2 (masa bez tynku), 335 kg/m2 (masa ściany z tynkiem), obustronny tynk cementowo-wapienny gr. 12 mm, projektowy wskaźnik oceny izolacyjności akustycznej właściwej RA,1,R = 49 dB (na podstawie [10]),
  • okno z kształtowników PVC 4+4/16 (powietrze),
  • ściany wewnętrzne "3" i "4" - murowane z elementów drążonych wapienno-piaskowych gr. 8 cm, 105 kg/m2 (masa bez tynku), 162 kg/m2 (masa ściany z tynkiem),
  • strop żelbetowy gr. 14 cm, powierzchnia s = 15,8 m2, 336 kg/m2 + podłoga pływająca (wełna mineralna 2 cm, sztywność dynamiczna s’ = 22 MN/m3 + jastrych cementowy 4 cm, ważony wskaźnik zmniejszenia poziomu uderzeniowego DLW = 26 dB (na podstawie danych producenta), DLW,R = DLW - 2 = 26 - 2 = 24 dB).
RYS. 20. Fragment rzutu kondygnacji powtarzalnej stanowiący informację w zakresie danych geometrycznych do przykładu obliczeniowego; rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych

RYS. 20. Fragment rzutu kondygnacji powtarzalnej stanowiący informację w zakresie danych geometrycznych do przykładu obliczeniowego; rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych "Białe Murowanie"

Dane geometryczne przyjęto jak na RYS 20.

Sprawdzenie izolacyjności akustycznej właściwej ściany międzymieszkaniowej

Wymagania:

min R’A,1 = 50 dB (na podstawie normy [9]).

Parametry ściany:

RA,1,R = 55 dB (na podstawie [10]),

Ka = 3 dB (na podst. tablicy II.1-6.3. wiersz 1.1. Instrukcji ITB nr 406/2005 [11]) na podst. wzoru:

R’A1 = RA,1,R – Ka = 55 – 3 = 52 dB.

R’A,1 = 52 dB < min R’A,1 = 50 dB (warunek normowy spełniony).

Izolacyjność akustyczna właściwa przybliżona ściany międzymieszkaniowej wyrażona wskaźnikiem R’A,1 wyniosła 52 dB. Tym samym wymagania normy [11] należy uznać za spełnione.

Sprawdzenie izolacyjności akustycznej właściwej stropu międzymieszkaniowego

Wymagania:

min R’A,1 = 51 dB (na podstawie normy [9]),

Parametry stropu:

RA,1,R = 54 dB (wartość wskaźnika dla stropu z podłogą pływającą na podstawie instrukcji ITB nr 369/2002 [3]),

Ka = 4 dB (na podst. tablicy II.2-1.7. wiersz 3.2. Instrukcji ITB nr 406/2005 [11]) na podst. wzoru:

R’A1 = RA,1,R – Ka = 54 – 4 = 50 dB.

R’A,1 = 50 dB < min R’A,1 = 51 dB - (warunek normowy niespełniony).

Izolacyjność akustyczna właściwa przybliżona stropu międzymieszkaniowego z podłogą pływającą wyrażona wskaźnikiem R’A,1 wyniosła 50 dB. Tym samym wymagania normy [9] należy uznać za niespełnione. W celu spełnienia wymagań należy przyjąć strop o wyższej dźwiękoizolacyjności.

Uwzględnienie podłogi pływającej jak w przykładzie obliczeniowym powyżej, dotyczącym izolacyjności od dźwięków powietrznych stropu obarczone jest błędem szacunkowym. Wyniki pomiarów izolacyjności od dźwięków powietrznych stropu z podłogą i bez [3] wskazują, że wpływ podłogi pływającej na poprawę wskaźnika RA,1 waha się w granicach od 2 do 4 dB i jest zależny od dźwiękoizolacyjności stropu oraz masy powierzchniowej podłogi pływającej.

Izolacyjność akustyczna przybliżona od dźwięków uderzeniowych stropu

Sprawdzenie izolacyjności akustycznej od dźwięków uderzeniowych stropu międzymieszkaniowego

Zadanie

Określić za pomocą metody uproszczonej [7] wskaźnik ważony przybliżonego poziomu uderzeniowego znormalizowanego przybliżonego L’n,w stropu między mieszkaniami. Wynik porównać z wymaganiami normowymi [9].

Dane przyjęto jak w poprzednim zadaniu.

Wymagania:

max L’ n,w = 55 dB (na podstawie normy [9]),

Parametry stropu:

Ln,w,eq = 77 dB (na podst. Instrukcji ITB nr 369/2002 [3]) Średnia masa ścian obliczona na podstawie wzoru

kg/m2

i parametrów:

Sb1 = 10,40 m2,
Sb2 = 10,27 – 2,25 = 8,02 m2,
Sb3 = 10,40 – 1,80 = 8,60 m2,
Sb4 = 10,27 m2,
mb1 = 470 kg/m2,
mb2 = 335 kg/m2,
mb3 = 162 kg/m2,
mb4 = 162 kg/m2,

strop m = 336 kg/m2,
K = 1 dB (na podst. tablicy 1 normy PN-EN 12354-2:2002 [7]) na podst. wzoru (20):
→ L’n,w = Ln,w,eq – DLw,R + K = 77 – 24 + 1 = 54 dB
L’ n,w max = 55 dB
L’ n,w =54 dB < L’ n,w max = 55 dB - warunek normowy spełniony.

Izolacyjność akustyczna od dźwięków uderzeniowych wyrażona wskaźnikiem ważonym przybliżonego poziomu uderzeniowego wyniosła L’ n,w = 54 dB. Tym samym wymagania normy [9] należy uznać za spełnione.

RYS. 21. Dane geometryczne oraz materiałowe dotyczące przykładu; rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych

RYS. 21. Dane geometryczne oraz materiałowe dotyczące przykładu; rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych "Białe Murowanie"

Wypadkowa izolacyjność akustyczna przybliżona ściany zewnętrznej

Zadanie

Określić wypadkową izolacyjność akustyczną właściwą ściany zewnętrznej z oknem i nawiewnikiem.

Dane obliczeniowe przyjęto jak na RYS. 21.

Ze względu na charakterystykę hałasu zewnętrznego (założono w przykładzie ruch uliczny miejski), jako kryterium oceny izolacyjności akustycznej właściwej przegrody zewnętrznej przyjęto wskaźnik R’A,2.

Parametry akustyczne przyjęto jako wartości projektowe wskaźników dla konkretnych rozwiązań dostępnych na rynku [12], [10] skorygowane o 2 dB wg normy [9].

Wskaźnik RA,2,R ściany zewnętrznej obniżono o 4 dB, uwzględniając w ten sposób wpływ systemu ETICS [13].

Obliczenia przeprowadzono przy wykorzystaniu wzoru:

Podstawiono odpowiednie wartości wskaźników oraz powierzchni i liczby nawiewników:

Izolacyjność akustyczna właściwa wypadkowa wyrażona wartością wskaźnika oceny przybliżonej izolacyjności akustycznej właściwej R’A,2 wynosi 25 dB.

Warto zwrócić uwagę na fakt, że okno oraz część pełna przegrody zewnętrznej charakteryzowały się wskaźnikiem o wartości znacząco przekraczającej uzyskany wynik końcowy, która wyniósł 25 dB.

Na podstawie powyższego przykładu wyraźnie widać, że wartość izolacyjności akustycznej właściwej ściany zewnętrznej w znaczącym stopniu uzależniona jest od parametrów dźwiękoizolacyjnych nawiewnika.

Należy pamiętać także, że konieczne jest uwzględnienie w obliczeniach liczby zastosowanych nawiewników. Przykładowo dla obliczeń z przykładu, ale z dwoma nawiewnikami wynik wyniósłby R’A,2,wyp. = 22 dB.

Należy pamiętać także, że wskaźnik Dn,e,A,2 jest inną wielkością od wskaźnika RA,2 i wielkości te nie mogą być bezpośrednio porównywane. W związku z powyższym przyjęcie nawiewnika charakteryzującego się wskaźnikiem znormalizowanej różnicy poziomów ciśnienia akustycznego Dn,e,A,2,R równym co do wartości wymaganej izolacyjności przegrody zewnętrznej jako całości, w żaden sposób nie gwarantuje osiągnięcia pozytywnego wyniku.

Porównanie wyników obliczeń izolacyjności akustycznej przybliżonej od dźwięków powietrznych z wynikami badań terenowych

Poniżej w celu zilustrowania dokładności obliczeń wykonanych za pomocą metody szacunkowej [11] przedstawiono wyniki badań terenowych izolacyjności akustycznej od dźwięków powietrznych pomiędzy pokojami w budynku wielorodzinnym przez ścianę z bloków wapienno-piaskowych drążonych gr. 25 cm (20,1 kg). Ściany nie miały jednorodnej budowy (na długości ściany znajdowały się jej fragmenty wykonane w innej technologii niż wyżej wymieniona).

Dla układu jak na RYS. 22 wykonano obliczenia wskaźnika oceny przybliżonej izolacyjności akustycznej właściwej R’A,1 ściany rozdzielającej pokoje.

Dodatkowo w obliczeniach przyjęto:

  • stropy w postaci żelbetowych płyt kanałowych gr. 24 cm z podłogą pływającą,
  • wysokość użytkowa pomieszczeń h = 2,6 m,
  • dla uproszczenia przyjęto, że cała ściana rozdzielająca pomieszczenia wykonana jest jak ściana Sc2.
RYS. 22. Fragment rzutu piętra z widokiem pokoi, rozdzielonych ścianą Sc2, poddaną badaniom izolacyjności akustycznej; rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych

RYS. 22. Fragment rzutu piętra z widokiem pokoi, rozdzielonych ścianą Sc2, poddaną badaniom izolacyjności akustycznej; rys.: Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych "Białe Murowanie"


Oznaczenia ścian:


• Sc1 - pustak ceramiczny (17,5 kg) gr. 25 cm z obustronnym tynkiem gipsowym gr. 1,5 cm (spoiny poziome gr. 1,5 cm z zaprawy cementowej M15, spoiny pionowe bez wypełnienia),


• Sc2 - blok wapienno-piaskowy drążony gr. 25 cm (20,1 kg) z obustronnym tynkiem gipsowym gr. 1,5 cm (spoiny poziome gr. 1,5 cm z zaprawy cementowej M15, spoiny pionowe bez wypełnienia),


• Sc3 - żelbet gr. 25 cm z obustronnym tynkiem gipsowym gr. 1,5 cm,


• Sc4 - bloczki z betonu komórkowego 600 kg/m3 gr. 25 cm/EPS 15 cm/tynk cienkowarstwowy.


Strzałką oznaczono kierunek przeprowadzenia pomiaru (z pomieszczenia nadawczego do pomieszczenia odbiorczego)

Sprawdzenie izolacyjności akustycznej właściwej ściany międzymieszkaniowej

Parametry ściany Sc2:

RA,1,R = 53 dB (na podstawie materiałów technicznych dla ściany z pustaków 19 kg [10]),

Ka = 3 dB (na podst. tablicy II.1-6.2. wiersz 1.1. Instrukcji ITB nr 406/2005 [11]) na podst. wzoru:

R’A1 = RA,1,R – Ka = 53 – 3 = 50 dB.

R’A,1 = 52 dB < min R’A,1 = 50 dB (warunek normowy spełniony)

W TAB. 2 przedstawiono porównanie wyników pomiarów terenowych oraz obliczeń wykonanych za pomocą metody szacunkowej [11].

Dla przytoczonego przypadku wyniki wyrażone wartością wskaźnika oceny izolacyjności akustycznej przybliżonej R’A,1 różnią się o 3 dB.

W przypadku pomiarów wartość ta wyniosła 53 dB, natomiast metoda szacunkowa dała wartość 50 dB.

Podobną dokładnością charakteryzują się obliczenia wykonane zgodnie z metodyką uproszczoną z normy [7]. Wyniki obliczeń zazwyczaj mają dokładność 1-2 dB z tendencją do zaniżania otrzymanych wartości w stosunku do wartości zmierzonych w terenie.

 

TABELA 2. Porównanie wyników pomiarów terenowych izolacyjności akustycznej od dźwięków powietrznych oraz obliczeń wykonanych za pomocą metody szacunkowej [11] dla ściany pomiędzy pokojami w budynku wielorodzinnym przez ścianę z bloków wapienno-piaskowych gr. 25 cm.

TABELA 2. Porównanie wyników pomiarów terenowych izolacyjności akustycznej od dźwięków powietrznych oraz obliczeń wykonanych za pomocą metody szacunkowej [11] dla ściany pomiędzy pokojami w budynku wielorodzinnym przez ścianę z bloków wapienno-piaskowych gr. 25 cm.

Artykuł powstał na podstawie publikacji "Izolacyjność od dźwięków powietrznych i dźwięków uderzeniowych. Regulacje prawne, obliczenia i rozwiązania konstrukcyjne na przykładzie ścian z silikatów" autorstwa dr inż. Leszka Dulaka wydanej przez Stowarzyszenie Producentów Białych Materiałów Ściennych "Białe Murowanie".

Literatura

  1. PN-EN 771-2:2011, "Wymagania dotyczące elementów murowych - Część II: Elementy murowe silikatowe".
  2. Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych (DzU 2004 nr 92, poz. 881).
  3. B. Szudrowicz, B. Żuchowicz-Wodnikowska, P. Tomczyk, "Właściwości dźwiękoizolacyjne przegród budowlanych i ich elementów", Instrukcje, wytyczne, poradniki, nr 369, Warszawa 2002.
  4. "Ochrona przed hałasem w systemie Nowoczesne SILIKATY", "Materiały Budowlane" 8/2009 (nr 444), s. 20-21.
  5. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DzU nr 75, poz. 690 z późn. zm.).
  6. PN-EN 12354-1:2002, "Akustyka budowlana. Określenie właściwości akustycznych budynków na podstawie właściwości elementów. Izolacyjność od dźwięków powietrznych pomiędzy pomieszczeniami".
  7. PN-EN 12354-2:2002, "Akustyka budowlana. Określenie właściwości akustycznych budynków na podstawie właściwości elementów. Izolacyjność od dźwięków uderzeniowych między pomieszczeniami".
  8. B. Szudrowicz, "Metody obliczania izolacyjności akustycznej między pomieszczeniami w budynku według PN-EN 12354-1:2002 i PN-EN 12354-2:2002", Instrukcje, wytyczne, poradniki, nr 406, Warszawa 2005.
  9. PN-B-02151-3:2015-10, "Akustyka budowlana. Ochrona przed hałasem w budynkach. Część 3: Wymagania dotyczące izolacyjności akustycznej przegród w budynkach i elementów budowlanych".
  10. Katalog techniczny, Grupa Silikaty, luty 2013.
  11. B. Szudrowicz, "Metody obliczania izolacyjności akustycznej między pomieszczeniami w budynku według PN-EN 12354-1:2002 i PN-EN 12354-2:2002", Instrukcje, wytyczne, poradniki, nr 406. Warszawa 2005.
  12. B. Szudrowicz, P. Tomczyk, "Właściwości dźwiękoizolacyjne ścian, dachów, okien i drzwi oraz nawiewników powietrza zewnętrznego", Instrukcje, wytyczne, poradniki, nr 448, Warszawa 2009.
  13. L. Dulak, "Wpływ ocieplenia na izolacyjność akustyczną ściany zewnętrznej", "Materiały Budowlane" 8/2012, s. 10-12.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

Galeria zdjęć

Tytuł
przejdź do galerii

Komentarze

Powiązane

dr inż. Iwona Kata , mgr Zofia Stasica , mgr inż. Witold Charyasz, mgr inż. Krzysztof Szafran Korozja biologiczna i problem degradacji środków biobójczych stosowanych w materiałach budowlanych

Korozja biologiczna i problem degradacji środków biobójczych stosowanych w materiałach budowlanych Korozja biologiczna i problem degradacji środków biobójczych stosowanych w materiałach budowlanych

Biokorozja materiałów budowlanych to powszechne zjawisko, występujące zarówno na elewacjach budynków, jak i wewnątrz pomieszczeń. Skuteczne zabezpieczenie przed biokorozją jest dość trudne. Rozwiązaniem...

Biokorozja materiałów budowlanych to powszechne zjawisko, występujące zarówno na elewacjach budynków, jak i wewnątrz pomieszczeń. Skuteczne zabezpieczenie przed biokorozją jest dość trudne. Rozwiązaniem jest stosowanie środków ochrony powłok, które zawierają substancje czynne, aktywnie hamujące rozrost mikroorganizmów.

dr inż. Andrzej Konarzewski Materiałowe współczynniki bezpieczeństwa płyt warstwowych

Materiałowe współczynniki bezpieczeństwa płyt warstwowych Materiałowe współczynniki bezpieczeństwa płyt warstwowych

Materiałowe współczynniki bezpieczeństwa ɣM powinny odzwierciedlać zmienność właściwości mechanicznych płyt warstwowych, na co wskazują wyniki badań typu i zakładowej kontroli produkcji. Autor publikacji...

Materiałowe współczynniki bezpieczeństwa ɣM powinny odzwierciedlać zmienność właściwości mechanicznych płyt warstwowych, na co wskazują wyniki badań typu i zakładowej kontroli produkcji. Autor publikacji objaśnia jak je wyznaczać.

dr inż. Paweł Sulik Bezpieczeństwo pożarowe pasów międzykondygnacyjnych

Bezpieczeństwo pożarowe pasów międzykondygnacyjnych Bezpieczeństwo pożarowe pasów międzykondygnacyjnych

Pasy międzykondygnacyjne stanowią naturalnie ukształtowaną część ścian zewnętrznych budynków, co oznacza, że muszą one przede wszystkim spełnić wymagania jak dla ścian zewnętrznych.

Pasy międzykondygnacyjne stanowią naturalnie ukształtowaną część ścian zewnętrznych budynków, co oznacza, że muszą one przede wszystkim spełnić wymagania jak dla ścian zewnętrznych.

dr hab. inż. prof. PŚ Łukasz Drobiec, dr inż. Wojciech Mazur , mgr inż. Remigiusz Jokiel Badania wpływu wzmocnienia powierzchniowego systemem FRCM na wytrzymałość na ściskanie murów z autoklawizowanego betonu komórkowego

Badania wpływu wzmocnienia powierzchniowego systemem FRCM na wytrzymałość na ściskanie murów z autoklawizowanego betonu komórkowego Badania wpływu wzmocnienia powierzchniowego systemem FRCM na wytrzymałość na ściskanie murów z autoklawizowanego betonu komórkowego

Celem badań przedstawionych w artykule jest określenie wpływu wzmocnienia powierzchniowego systemem FRCM na wytrzymałość na ściskanie murów wykonanych z autoklawizowanego betonu komórkowego.

Celem badań przedstawionych w artykule jest określenie wpływu wzmocnienia powierzchniowego systemem FRCM na wytrzymałość na ściskanie murów wykonanych z autoklawizowanego betonu komórkowego.

dr inż. Paweł Krause, dr inż. Agnieszka Szymanowska-Gwiżdż, dr inż. Bożena Orlik-Kożdoń, dr inż. Tomasz Steidl Stan ochrony cieplnej elementów przyziemia w budownictwie jednorodzinnym

Stan ochrony cieplnej elementów przyziemia w budownictwie jednorodzinnym Stan ochrony cieplnej elementów przyziemia w budownictwie jednorodzinnym

Stan ochrony cieplnej elementów przyziemia w niepodpiwniczonych budynkach jednorodzinnych w istotnym stopniu zależy od izolacyjności cieplnej ściany fundamentowej i podłogi na gruncie. Rozwiązania projektowe...

Stan ochrony cieplnej elementów przyziemia w niepodpiwniczonych budynkach jednorodzinnych w istotnym stopniu zależy od izolacyjności cieplnej ściany fundamentowej i podłogi na gruncie. Rozwiązania projektowe ścian przyziemia w budynkach nieposiadających podpiwniczenia, posadowionych na ławach fundamentowych, są realizowane w zróżnicowany sposób.

mgr inż. Bartłomiej Monczyński Ochrona budynków przed naturalnymi źródłami promieniowania jonizującego

Ochrona budynków przed naturalnymi źródłami promieniowania jonizującego Ochrona budynków przed naturalnymi źródłami promieniowania jonizującego

Pojęcie promieniotwórczości (radioaktywności) w percepcji społecznej wiąże się przede wszystkim z zagrożeniem wynikającym z wykorzystywania energii jądrowej do celów wojskowych, energetycznych lub medycznych...

Pojęcie promieniotwórczości (radioaktywności) w percepcji społecznej wiąże się przede wszystkim z zagrożeniem wynikającym z wykorzystywania energii jądrowej do celów wojskowych, energetycznych lub medycznych [1]. Wciąż mało kto zdaje sobie sprawę, że niemal 3/4 dawki promieniowania jonizującego, jaką otrzymuje w ciągu roku przeciętny Polak, pochodzi ze źródeł naturalnych [2].

Nicola Hariasz Sufity podwieszane o podwyższonych właściwościach akustycznych

Sufity podwieszane o podwyższonych właściwościach akustycznych Sufity podwieszane o podwyższonych właściwościach akustycznych

Sufity podwieszane mogą stanowić ciekawy i nowoczesny element aranżacji wnętrza. Choć najczęściej kojarzą się z białymi klasycznymi modułami, są dostępne niemal w każdym kolorze i różnej stylistyce.

Sufity podwieszane mogą stanowić ciekawy i nowoczesny element aranżacji wnętrza. Choć najczęściej kojarzą się z białymi klasycznymi modułami, są dostępne niemal w każdym kolorze i różnej stylistyce.

mgr inż. Ismena Gawęda Wymagania techniczne wobec obiektów rolniczych o konstrukcji stalowej

Wymagania techniczne wobec obiektów rolniczych o konstrukcji stalowej Wymagania techniczne wobec obiektów rolniczych o konstrukcji stalowej

Popularne ostatnimi czasy w rolnictwie hale o konstrukcji stalowej (RYS. 1, FOT. 1) sprawdzają się jako specjalistyczne powierzchnie magazynowe pasz i przechowalnie płodów rolnych (w tym również w warunkach...

Popularne ostatnimi czasy w rolnictwie hale o konstrukcji stalowej (RYS. 1, FOT. 1) sprawdzają się jako specjalistyczne powierzchnie magazynowe pasz i przechowalnie płodów rolnych (w tym również w warunkach chłodni czy mroźni) oraz powierzchnie przetwórcze.

mgr inż. Bartosz Witkowski, prof. dr hab. inż. Krzysztof Schabowicz Izolacje a współczesna prefabrykacja w budynkach kubaturowych

Izolacje a współczesna prefabrykacja w budynkach kubaturowych Izolacje a współczesna prefabrykacja w budynkach kubaturowych

Prefabrykacja, w szczególności ta stosowana w budownictwie mieszkaniowym, znana jest w Polsce już od początku lat 50. ubiegłego wieku, kiedy to po drugiej wojnie światowej rozpoczęła się odbudowa miast...

Prefabrykacja, w szczególności ta stosowana w budownictwie mieszkaniowym, znana jest w Polsce już od początku lat 50. ubiegłego wieku, kiedy to po drugiej wojnie światowej rozpoczęła się odbudowa miast i znacząco wzrósł popyt na nowe mieszkania. To, co w świadomości może najbardziej być kojarzone z prefabrykacją zastosowaną w budynkach to tzw. wielka płyta, czyli połączenie żelbetowych ścian konstrukcyjnych ze ścianami osłonowymi z gazobetonu.

dr inż. Marcin Górski, dr inż. Bernard Kotala, mgr inż. Rafał Białozor Rodzaje i właściwości zbrojeń niemetalicznych

Rodzaje i właściwości zbrojeń niemetalicznych Rodzaje i właściwości zbrojeń niemetalicznych

Kompozyty włókniste, również w Polsce nazywane z angielskiego FRP (Fibre Reinforced Polymers), śmiało wkroczyły w świat konstrukcji budowlanych na początku lat 90. ubiegłego wieku, głównie w krajach Europy...

Kompozyty włókniste, również w Polsce nazywane z angielskiego FRP (Fibre Reinforced Polymers), śmiało wkroczyły w świat konstrukcji budowlanych na początku lat 90. ubiegłego wieku, głównie w krajach Europy Zachodniej, a także w Japonii, Stanach Zjednoczonych i Kanadzie. Pojawiły się niemal równocześnie dwie grupy produktów – materiały do wzmocnień konstrukcji oraz pręty do zbrojenia betonu.

Monika Hyjek Pożar ściany z barierami ogniowymi

Pożar ściany z barierami ogniowymi Pożar ściany z barierami ogniowymi

Od lat 80. XX wieku ilość materiałów ociepleniowych na ścianach zewnętrznych budynku stale rośnie. Grubość izolacji w jednej z popularniejszych w Europie metod ocieplania (ETICS) przez ten okres zwiększyła...

Od lat 80. XX wieku ilość materiałów ociepleniowych na ścianach zewnętrznych budynku stale rośnie. Grubość izolacji w jednej z popularniejszych w Europie metod ocieplania (ETICS) przez ten okres zwiększyła się 3–4-krotnie. W przypadku stosowania palnych izolacji cieplnych jest to równoznaczne ze wzrostem zagrożenia pożarowego.

mgr inż. Bartłomiej Monczyński Tynki stosowane na zawilgoconych przegrodach – tynki regulujące zawilgocenie

Tynki stosowane na zawilgoconych przegrodach – tynki regulujące zawilgocenie Tynki stosowane na zawilgoconych przegrodach – tynki regulujące zawilgocenie

Jednym z ostatnich, ale zazwyczaj nieodzownym elementem prac renowacyjnych w uszkodzonych przez wilgoć i sole obiektach budowlanych jest wykonanie nowych tynków wewnętrznych i/lub zewnętrznych.

Jednym z ostatnich, ale zazwyczaj nieodzownym elementem prac renowacyjnych w uszkodzonych przez wilgoć i sole obiektach budowlanych jest wykonanie nowych tynków wewnętrznych i/lub zewnętrznych.

Röben Polska Sp. z o.o. i Wspólnicy Sp. K. Ekoceramika na dachy i elewacje

Ekoceramika na dachy i elewacje Ekoceramika na dachy i elewacje

Wyjątkowo trwała, a na dodatek bezpieczna dla środowiska i naszego zdrowia. Znamy ją od tysięcy lat, należy do najbardziej ekologicznych materiałów budowlanych – po prostu ceramika!

Wyjątkowo trwała, a na dodatek bezpieczna dla środowiska i naszego zdrowia. Znamy ją od tysięcy lat, należy do najbardziej ekologicznych materiałów budowlanych – po prostu ceramika!

Nicola Hariasz Ściany podwyższające komfort akustyczny w pomieszczeniu

Ściany podwyższające komfort akustyczny w pomieszczeniu Ściany podwyższające komfort akustyczny w pomieszczeniu

Hałas jest powszechnym problemem obniżającym komfort życia nie tylko w domu, ale także w pracy. O tym, czy może być niebezpieczny, decyduje nie tylko jego natężenie, ale również czas jego trwania. Szkodliwe...

Hałas jest powszechnym problemem obniżającym komfort życia nie tylko w domu, ale także w pracy. O tym, czy może być niebezpieczny, decyduje nie tylko jego natężenie, ale również czas jego trwania. Szkodliwe dla zdrowia mogą być nawet gwar i szum towarzyszące nam na co dzień w biurze czy w centrum handlowym.

dr inż. Paweł Krause, dr inż. Rosita Norvaišienė Rozkład temperatury systemu ETICS z zastosowaniem styropianu i wełny – badania laboratoryjne

Rozkład temperatury systemu ETICS z zastosowaniem styropianu i wełny – badania laboratoryjne Rozkład temperatury systemu ETICS z zastosowaniem styropianu i wełny – badania laboratoryjne

Ochrona cieplna ścian zewnętrznych jest nie tylko jednym z podstawowych zagadnień związanych z oszczędnością energii, ale wiąże się również z komfortem użytkowania pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi....

Ochrona cieplna ścian zewnętrznych jest nie tylko jednym z podstawowych zagadnień związanych z oszczędnością energii, ale wiąże się również z komfortem użytkowania pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Zapewnienie odpowiedniego komfortu cieplnego pomieszczeń, nieposiadających w większości przypadków instalacji chłodzenia, dotyczy całego roku, a nie tylko okresu ogrzewczego.

mgr Kamil Kiejna Bezpieczeństwo pożarowe w aspekcie stosowania tzw. barier ogniowych w ociepleniach ze styropianu – artykuł polemiczny

Bezpieczeństwo pożarowe w aspekcie stosowania tzw. barier ogniowych w ociepleniach ze styropianu – artykuł polemiczny Bezpieczeństwo pożarowe w aspekcie stosowania tzw. barier ogniowych w ociepleniach ze styropianu – artykuł polemiczny

Niniejszy artykuł jest polemiką do tekstu M. Hyjek „Pożar ściany z barierami ogniowymi”, opublikowanego w styczniowym numerze „IZOLACJI” (nr 1/2021), który w ocenie Polskiego Stowarzyszenia Producentów...

Niniejszy artykuł jest polemiką do tekstu M. Hyjek „Pożar ściany z barierami ogniowymi”, opublikowanego w styczniowym numerze „IZOLACJI” (nr 1/2021), który w ocenie Polskiego Stowarzyszenia Producentów Styropianu, wskutek tendencyjnego i wybiórczego przedstawienia wyników badań przeprowadzonych przez Łukasiewicz – Instytut Ceramiki i Materiałów Budowlanych (ICiMB), może wprowadzać w błąd co do rzeczywistego poziomu bezpieczeństwa pożarowego systemów ETICS z płytami styropianowymi oraz rzekomych korzyści...

dr inż. Marcin Górski, dr inż. Bernard Kotala, mgr inż. Rafał Białozor Zbrojenia niemetaliczne – zbrojenia tekstylne i pręty kompozytowe

Zbrojenia niemetaliczne – zbrojenia tekstylne i pręty kompozytowe Zbrojenia niemetaliczne – zbrojenia tekstylne i pręty kompozytowe

Zbrojenie niemetaliczne jest odporne na korozję, nie ulega degradacji pod wpływem czynników atmosferycznych. Wykazuje także odporność na chlorki, kwasy, agresję chemiczną środowiska.

Zbrojenie niemetaliczne jest odporne na korozję, nie ulega degradacji pod wpływem czynników atmosferycznych. Wykazuje także odporność na chlorki, kwasy, agresję chemiczną środowiska.

mgr inż. Bartłomiej Monczyński Redukcja zasolenia przegród budowlanych za pomocą kompresów

Redukcja zasolenia przegród budowlanych za pomocą kompresów Redukcja zasolenia przegród budowlanych za pomocą kompresów

Jednym z najbardziej niekorzystnych zjawisk związanych z obecnością soli i wilgoci w układzie porów materiałów budowlanych jest krystalizacja soli [1–2] (FOT. 1).

Jednym z najbardziej niekorzystnych zjawisk związanych z obecnością soli i wilgoci w układzie porów materiałów budowlanych jest krystalizacja soli [1–2] (FOT. 1).

dr inż. Krzysztof Pawłowski, prof. uczelni Termomodernizacja budynków – ocieplenie i docieplenie elementów obudowy budynków

Termomodernizacja budynków – ocieplenie i docieplenie elementów obudowy budynków Termomodernizacja budynków – ocieplenie i docieplenie elementów obudowy budynków

Termomodernizacja dotyczy dostosowania budynku do nowych wymagań ochrony cieplnej i oszczędności energii. Ponadto stanowi zbiór zabiegów mających na celu wyeliminowanie lub znaczne ograniczenie strat ciepła...

Termomodernizacja dotyczy dostosowania budynku do nowych wymagań ochrony cieplnej i oszczędności energii. Ponadto stanowi zbiór zabiegów mających na celu wyeliminowanie lub znaczne ograniczenie strat ciepła w istniejącym budynku. Jest jednym z elementów modernizacji budynku, który przynosi korzyści finansowe i pokrycie kosztów innych działań.

dr inż. Artur Miszczuk Ocieplenie podłóg na gruncie i stropów nad nieogrzewanymi piwnicami

Ocieplenie podłóg na gruncie i stropów nad nieogrzewanymi piwnicami Ocieplenie podłóg na gruncie i stropów nad nieogrzewanymi piwnicami

Od 1 stycznia 2021 r. obowiązują zaostrzone Warunki Techniczne (WT 2021) dla nowo budowanych obiektów, a także budynków zaprojektowanych według wcześniej obowiązującego standardu WT 2017 – zgodnie z wymaganiami...

Od 1 stycznia 2021 r. obowiązują zaostrzone Warunki Techniczne (WT 2021) dla nowo budowanych obiektów, a także budynków zaprojektowanych według wcześniej obowiązującego standardu WT 2017 – zgodnie z wymaganiami proekologicznej polityki UE. Graniczne wartości współczynnika przenikania ciepła dla podłóg na gruncie i stropów nad pomieszczeniami nieogrzewanymi nie zostały jednak (w WT 2021) zmienione.

dr inż. arch. Karolina Kurtz-Orecka Ściany zewnętrzne według zaostrzonych wymagań izolacyjności termicznej

Ściany zewnętrzne według zaostrzonych wymagań izolacyjności termicznej Ściany zewnętrzne według zaostrzonych wymagań izolacyjności termicznej

Początek roku 2021 w branży budowlanej przyniósł kolejne zaostrzenie przepisów techniczno-budowlanych, ostatnie z planowanych, które wynikało z implementacji zapisów dyrektywy unijnej w sprawie charakterystyki...

Początek roku 2021 w branży budowlanej przyniósł kolejne zaostrzenie przepisów techniczno-budowlanych, ostatnie z planowanych, które wynikało z implementacji zapisów dyrektywy unijnej w sprawie charakterystyki energetycznej budynków [1, 2], potocznie zwanej dyrektywą EPBD.

dr inż. Adam Ujma Ściany zewnętrzne z elewacjami wentylowanymi i ich izolacyjność cieplna

Ściany zewnętrzne z elewacjami wentylowanymi i ich izolacyjność cieplna Ściany zewnętrzne z elewacjami wentylowanymi i ich izolacyjność cieplna

Ściany zewnętrzne z elewacjami wykonanymi w formie konstrukcji z warstwami wentylowanymi coraz częściej znajdują zastosowanie w nowych budynków, ale również z powodzeniem mogą być wykorzystane przy modernizacji...

Ściany zewnętrzne z elewacjami wykonanymi w formie konstrukcji z warstwami wentylowanymi coraz częściej znajdują zastosowanie w nowych budynków, ale również z powodzeniem mogą być wykorzystane przy modernizacji istniejących obiektów. Dają one szerokie możliwości dowolnego kształtowania materiałowego elewacji, z wykorzystaniem elementów metalowych, z tworzywa sztucznego, szkła, kamienia naturalnego, drewna i innych. Pewną niedogodnością tego rozwiązania jest konieczność uwzględnienia w obliczeniach...

mgr inż. arch. Tomasz Rybarczyk Ściany jednowarstwowe według WT 2021

Ściany jednowarstwowe według WT 2021 Ściany jednowarstwowe według WT 2021

Elementom zewnętrznym budynków, a więc również ścianom, stawiane są coraz wyższe wymagania, m.in. pod względem izolacyjności cieplnej. Zmiany obowiązujące od 1 stycznia 2021 roku dotyczą wymagań w zakresie...

Elementom zewnętrznym budynków, a więc również ścianom, stawiane są coraz wyższe wymagania, m.in. pod względem izolacyjności cieplnej. Zmiany obowiązujące od 1 stycznia 2021 roku dotyczą wymagań w zakresie izolacyjności cieplnej, a wynikające z rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie powodują, że odtąd trzeba budować budynki ze ścianami o wyższej termoizolacyjności niż budowano dotychczas.

dr inż. Bożena Orlik-Kożdoń, dr inż. Tomasz Steidl Docieplanie budynków od wewnątrz – wymagania prawne i zalecenia do projektowania

Docieplanie budynków od wewnątrz – wymagania prawne i zalecenia do projektowania Docieplanie budynków od wewnątrz – wymagania prawne i zalecenia do projektowania

Obowiązujące w Polsce wymagania prawne związane z docieplaniem budynków od wewnątrz obejmują zarówno przepisy podstawowe zdefiniowane w dokumentach unijnych, jak i wymagania szczegółowe, zawarte w dokumentach...

Obowiązujące w Polsce wymagania prawne związane z docieplaniem budynków od wewnątrz obejmują zarówno przepisy podstawowe zdefiniowane w dokumentach unijnych, jak i wymagania szczegółowe, zawarte w dokumentach krajowych. A ich realizację umożliwiają dostępne na rynku rozwiązania technologiczno-materiałowe.

Najnowsze produkty i technologie

MediaMarkt Laptop na raty – czy warto wybrać tę opcję?

Laptop na raty – czy warto wybrać tę opcję? Laptop na raty – czy warto wybrać tę opcję?

Zakup nowego laptopa to spory wydatek. Może się zdarzyć, że staniemy przed dylematem: tańszy sprzęt, mniej odpowiadający naszym potrzebom, czy droższy, lepiej je spełniający, ale na raty? Często wybór...

Zakup nowego laptopa to spory wydatek. Może się zdarzyć, że staniemy przed dylematem: tańszy sprzęt, mniej odpowiadający naszym potrzebom, czy droższy, lepiej je spełniający, ale na raty? Często wybór tańszego rozwiązania, jest pozorną oszczędnością. Niższa efektywność pracy, mniejsza żywotność, nie mówiąc już o ograniczonych parametrach technicznych. Jeśli szukamy sprzętu, który posłuży nam naprawdę długo, dobrze do zakupu laptopa podejść jak do inwestycji - niezależnie, czy kupujemy go przede wszystkim...

PU Polska – Związek Producentów Płyt Warstwowych i Izolacji Płyty warstwowe PUR/PIR w aspekcie wymagań technicznych stawianych lekkiej obudowie

Płyty warstwowe PUR/PIR w aspekcie wymagań technicznych stawianych lekkiej obudowie Płyty warstwowe PUR/PIR w aspekcie wymagań technicznych stawianych lekkiej obudowie

Rozwój technologii budowlanej w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat zmienił oblicze branży w Polsce, umożliwiając szybszą, tańszą i ekologiczną realizację wznoszonych obiektów. Wprowadzając szeroko do...

Rozwój technologii budowlanej w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat zmienił oblicze branży w Polsce, umożliwiając szybszą, tańszą i ekologiczną realizację wznoszonych obiektów. Wprowadzając szeroko do branży rewolucyjny i rewelacyjny produkt, jakim jest płyta warstwowa, zmodernizowaliśmy de facto ideę prefabrykacji i zamianę tradycyjnych, mokrych i pracochłonnych technologii wznoszenia budynków z elementów małogabarytowych lub konstrukcji szalunkowych na szybki, suchy montaż gotowych elementów w...

Balex Metal Sp. z o. o. System rynnowy Zenit – orynnowanie premium

System rynnowy Zenit – orynnowanie premium System rynnowy Zenit – orynnowanie premium

Wielu inwestorów, wybierając orynnowanie, zwraca wyłącznie uwagę na kolor czy kształt rynien i rur spustowych. Oczywiście estetyka jest ważna, ale nie to jest głównym zadaniem systemu rynnowego. Ma on...

Wielu inwestorów, wybierając orynnowanie, zwraca wyłącznie uwagę na kolor czy kształt rynien i rur spustowych. Oczywiście estetyka jest ważna, ale nie to jest głównym zadaniem systemu rynnowego. Ma on przede wszystkim bezpiecznie odprowadzać wodę deszczową i roztopową z dachu, a o tym decydują detale. Zadbała o nie firma Balex Metal. System rynnowy Zenit jest dopracowany do perfekcji. Równie świetnie się prezentuje.

BREVIS S.C. Insolio - nawiewnik montowany bez konieczności frezowania szczelin

Insolio - nawiewnik montowany bez konieczności frezowania szczelin Insolio - nawiewnik montowany bez konieczności frezowania szczelin

Nawiewniki okienne to urządzenia mechaniczne zapewniające stały, a zarazem regulowany dopływ świeżego powietrza bez potrzeby otwierania okien. Ich montaż to jedna z najprostszych metod zapewnienia prawidłowego...

Nawiewniki okienne to urządzenia mechaniczne zapewniające stały, a zarazem regulowany dopływ świeżego powietrza bez potrzeby otwierania okien. Ich montaż to jedna z najprostszych metod zapewnienia prawidłowego działania wentylacji grawitacyjnej, mechanicznej wywiewnej i hybrydowej (połączenie obu poprzednich typów). Wiele osób rezygnowało z ich instalacji z powodu konieczności ingerencji w konstrukcję ramy okna. Na szczęście to już przeszłość - od kilku lat na rynku dostępne są modele montowane na...

PETRALANA Zastosowanie przeciwogniowe, termiczne, akustyczne – płyty PETRATOP i PETRALAMELA-FG

Zastosowanie przeciwogniowe, termiczne, akustyczne – płyty PETRATOP i PETRALAMELA-FG Zastosowanie przeciwogniowe, termiczne, akustyczne – płyty PETRATOP i PETRALAMELA-FG

PETRATOP i PETRALAMELA-FG to produkty stworzone z myślą o efektywnej izolacji termicznej oraz akustycznej oraz bezpieczeństwie pożarowym garaży i piwnic. Rozwiązanie to zapobiega wymianie wysokiej temperatury...

PETRATOP i PETRALAMELA-FG to produkty stworzone z myślą o efektywnej izolacji termicznej oraz akustycznej oraz bezpieczeństwie pożarowym garaży i piwnic. Rozwiązanie to zapobiega wymianie wysokiej temperatury z górnych kondygnacji budynków z niską temperaturą, która panuje bliżej gruntu.

VITCAS Polska Sp. z o.o. Jakich materiałów użyć do izolacji cieplnej kominka?

Jakich materiałów użyć do izolacji cieplnej kominka? Jakich materiałów użyć do izolacji cieplnej kominka?

Kominek to od lat znany i ceniony element wyposażenia domu. Nie tylko daje ciepło w chłodne wieczory, ale również stwarza niepowtarzalny klimat w pomieszczeniu. Obserwowanie pomarańczowych płomieni pozwala...

Kominek to od lat znany i ceniony element wyposażenia domu. Nie tylko daje ciepło w chłodne wieczory, ale również stwarza niepowtarzalny klimat w pomieszczeniu. Obserwowanie pomarańczowych płomieni pozwala zrelaksować się po ciężkim dniu pracy. Taka aura sprzyja również długim rozmowom w gronie najbliższych. Aby kominek był bezpieczny w użytkowaniu, należy zadbać o jego odpowiednią izolację termiczną. Dlaczego zabezpieczenie kominka jest tak ważne i jakich materiałów izolacyjnych użyć? Na te pytania...

Recticel Insulation Płyty termoizolacyjne EUROTHANE G – efektywne docieplenie budynku od wewnątrz

Płyty termoizolacyjne EUROTHANE G – efektywne docieplenie budynku od wewnątrz Płyty termoizolacyjne EUROTHANE G – efektywne docieplenie budynku od wewnątrz

Termomodernizacja jest jednym z podstawowych zadań podejmowanych w ramach modernizacji budynków. W odniesieniu do ścian docieplenie wykonuje się od zewnątrz, zgodnie z podstawowymi zasadami fizyki budowli....

Termomodernizacja jest jednym z podstawowych zadań podejmowanych w ramach modernizacji budynków. W odniesieniu do ścian docieplenie wykonuje się od zewnątrz, zgodnie z podstawowymi zasadami fizyki budowli. Czasami jednak nie ma możliwości wykonania docieplenia na fasadach, np. na budynkach zabytkowych, obiektach z utrudnionym dostępem do elewacji czy na budynkach usytuowanych w granicy. W wielu takich przypadkach jest jednak możliwe wykonanie docieplenia ścian od wewnątrz.

Ocmer Jak wygląda budowa hali magazynowej?

Jak wygląda budowa hali magazynowej? Jak wygląda budowa hali magazynowej?

Budowa obiektu halowego to wieloetapowy proces, w którym każdy krok musi zostać precyzyjnie zaplanowany i umiejscowiony w czasie. Jak wyglądają kolejne fazy takiego przedsięwzięcia? Wyjaśniamy, jak przebiega...

Budowa obiektu halowego to wieloetapowy proces, w którym każdy krok musi zostać precyzyjnie zaplanowany i umiejscowiony w czasie. Jak wyglądają kolejne fazy takiego przedsięwzięcia? Wyjaśniamy, jak przebiega budowa hali magazynowej i z jakich etapów składa się cały proces.

Parati Płyta fundamentowa i jej zalety – wszystko, co trzeba wiedzieć

Płyta fundamentowa i jej zalety – wszystko, co trzeba wiedzieć Płyta fundamentowa i jej zalety – wszystko, co trzeba wiedzieć

Budowa domu jest zadaniem niezwykle trudnym, wymagającym od inwestora podjęcia wielu decyzji, bezpośrednio przekładających się na efekt. Dokłada on wszelkich starań, żeby budynek był w pełni funkcjonalny,...

Budowa domu jest zadaniem niezwykle trudnym, wymagającym od inwestora podjęcia wielu decyzji, bezpośrednio przekładających się na efekt. Dokłada on wszelkich starań, żeby budynek był w pełni funkcjonalny, wygodny oraz wytrzymały. A jak pokazuje praktyka, aby osiągnąć ten cel, należy rozpocząć od podstaw. Właśnie to zagwarantuje nam solidna płyta fundamentowa.

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Portal Budowlany - Izolacje.com.pl

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień przeglądarki dotyczących cookies. Nim Państwo zaczną korzystać z naszego serwisu prosimy o zapoznanie się z naszą polityką prywatności oraz Informacją o Cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności oraz Informacji o Cookies. Administratorem Państwa danych osobowych jest Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.K., nr KRS: 0000537655, z siedzibą w 04-112 Warszawa, ul. Karczewska 18, tel. +48 22 810-21-24, właściciel strony www.izolacje.com.pl. Twoje Dane Osobowe będą chronione zgodnie z wytycznymi polityki prywatności www.izolacje.com.pl oraz zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r i z Ustawą o ochronie danych osobowych Dz.U. 2018 poz. 1000 z dnia 10 maja 2018r.