Ocieplanie fasad wełną mineralną

Do ociepleń elewacji wykorzystuje się płyty fasadowe o określonych wymiarach i deklarowanych przez producentów parametrach technicznych. Płyty mogą mieć dodatkowo frezowane brzegi (łączenia na pióro i wpust). Dzięki temu można dokładniej dopasować sąsiadujące ze sobą krawędzie płyt, a przy tym poprawić szczelność ich połączeń, co w eksploatacji przy ujemnych temperaturach powietrza przeciwdziała niekorzystnym zjawiskom tworzenia się w takich miejscach tzw. mostków cieplnych.

Ze względu na układ włókien mogą występować w formie zwykłych płyt (równoległy układ włókien w stosunku do powierzchni), jak też tzw. płyt lamelowych (prostopadły układ włókien w stosunku do powierzchni). W systemach ociepleń stosowane są płyty o różnych grubościach, które do konkretnych rozwiązań dobiera się na podstawie obliczeń projektowych, wynikających z potrzeb zachowania optymalnej izolacji.

Można przyjąć, że ich gęstości oscylują wokół wartości 70–130 kg/m³. Dla cięższych płyt zwykłych jest to 100–130 kg/m³, a dla lżejszych płyt lamelowych – 70–90 kg/m³. Jeszcze do niedawna czynnik gęstości brano pod uwagę jako istotny, obecnie zaś jest pomijany, a przy ocenie wyrobu rozpatrywane są parametry, które dotyczą takich cech, jak: klasy odporności na ogień, stopień hydrofobowości (nasiąkliwości wody przy krótkotrwałym zanurzeniu), paroprzepuszczalności (współczynnika oporu dyfuzyjnego pary wodnej), wytrzymałości mechanicznej na rozciąganie prostopadłe/równoległe do powierzchni czołowych, sprężystości, stabilności wymiarów (nieuleganie trwałym odkształceniom) i, oczywiście, przewodności cieplnej.

Wełna mineralna ocieplająca elewację (i zarazem budynek) spełnia ponadto inne funkcje, które wpływają na klimat wewnątrz pomieszczeń:

• znakomicie wygłusza akustycznie ściany elewacji budynków, a więc poprawia komfort akustyczny w pomieszczeniach (pochłania dźwięki powietrzne i uderzeniowe),
• podnosi odporność pożarową elewacji (niepalność i ognioodporność; A1 – najwyższa klasa reakcji na ogień),
• dzięki paroprzepuszczalności system ociepleń z jej udziałem zapewnia ścianie zdolność do zachowania naturalnych właściwości klimatycznych, na przykład szybkiego samoosuszania w sytuacjach możliwych zawilgoceń, przez co przeciwdziała groźnym zjawiskom kondensowania wilgoci na wewnętrznych ścianach i długotrwałego utrzymywania ich w stanie mokrym, co sprzyja pojawianiu się w tych miejscach plam pleśni i ognisk zagrzybień.

Pełna stabilność wymiarów i kształtów wraz z odpowiednio wysoką wytrzymałością mechaniczną połączoną z naturalną sprężystością przekłada się na wieloletnią trwałość ocieplenia (np. na działanie sił ssących wiatru, czynniki mechaniczne o charakterze udarnościowym spotykane w trakcie eksploatacji). Do powyższych atutów dochodzi jeszcze odporność biologiczna na działanie mikroorganizmów i gryzoni, odporność na starzenie, zachowanie neutralności chemicznej na działanie kwasów i roztworów zasadowych oraz wchodzenie w reakcje chemiczne z innymi materiałami, a także stabilność termodynamiczna na zmiany termiczne w otoczeniu, wreszcie wodoodporność. Płyty fasadowe dla zachowania wysokiej jakości użytkowej podczas operacji transportu, składowania i montażu wymagają ochrony przed bezpośrednim kontaktem z wodą oraz zabezpieczeń przed przesuwaniem i uszkodzeniami mechanicznymi.

Ocieplanie elewacji płytami z wełny mineralnej jest bezpieczne, o ile w trakcie prac zachowywane są podstawowe zasady bhp. Choć sama wełna mineralna jest nietoksyczna, to jednak obecność substancji oznaczanej symbolem Xi (klasyfikowanej jako drażniącej) przy bezpośrednim, dłuższym kontakcie z naskórkiem może wywoływać czasowe, mechaniczne podrażnienia skóry, dlatego przy pracach ociepleniowych powinno się używać odpowiednich rękawic, a przed nałożeniem ich i po ściągnięciu profilaktycznie starannie myć i wysuszać ręce celem usunięcia z nich ewentualnych włókien.

Przy intensywnym pyleniu zalecane jest stosowanie odpowiedniej luźnej odzieży ochronnej (długie rękawy i nogawki) oraz okularów ochronnych. Choć z reguły w pracach na zewnątrz ryzyko pylenia jest znacznie mniejsze niż wewnątrz, tym niemniej, trzeba je uwzględniać.

Ocieplanie budynku powinno odbywać się zgodnie z dokumentacją. Przy zachowaniu reżimu technologicznego prace powinny być wykonywane z zachowaniem optymalnych warunków pogodowych (zakres temperatury otoczenia i podłoża w trakcie robót oraz w fazie wiązania materiałów od +5 do +25°C, dni bezdeszczowe, brak wysokiego nasłonecznienia i osuszającego, porywistego wiatru).

Montaż płyt fasadowych jest technologicznie prosty. Ich naturalna elastyczność dopuszcza większy próg tolerancji nierówności podłoża niż wymagają tego płyty termoizolacyjne wykonane ze sztywnych i łamliwych materiałów. Łatwo dopasowywać klejone ich płaszczyzny robocze do powierzchni elewacji o niewielkich odchyłkach, a wskazany w systemie klej zachowuje wymaganą zdolność trwałego wiązania termoizolacji z podłożem na całej spoinie. Można nimi łatwo, skutecznie i z zachowaniem estetyki ocieplać określone konstrukcyjne krzywizny obecne na elewacjach (np. łuki, zakola). Płyty łatwo można też przycinać na wymiar przy użyciu ostrego noża.

Fazy montażu ocieplenia z udziałem wełny mineralnej są identyczne jak dla systemów opartych o płyty styropianowe. Drobne różnice dotyczą sposobu klejenia. Zaprawę klejącą nanosi się na powierzchnię płyt w dwóch etapach, niezależnie od tego, czy klei się całą powierzchnię, czy też stosuje się metodę obwodowo-punktową. Najpierw zaciera się klejem całą powierzchnię płyty lub miejsca na jej obwodzie i pod przyszłymi „plackami” kleju, a po przesuszeniu nakłada się właściwą warstwę zaprawy klejącej na całą powierzchnię płyty lub w miejsca wcześniej zaszpachlowane. Następnie płytę przykłada się do ściany w wyznaczonym miejscu, dosuwa na styk do już przyklejonych płyt i dociska, pokonując ich lekką sprężystość. Wyciśniętą poza obrys płyty zaprawę należy bezwzględnie usunąć. Niedopuszczalne jest korygowanie położenia płyt z wełny mineralnej po upływie kilku minut od ich przyklejenia ze względu na rozpoczęty proces wiązania. Szczeliny powstałe pomiędzy płytami z wełny mineralnej przekraczające 2 mm powinno się uzupełniać pociętymi paskami z wełny.

Przed przystąpieniem do prac powinno się jeszcze wykonać próbę spoistości podłoża. Przyklejone do podłoża próbki wełny po upływie 4–7 dni podawane są próbie ręcznego odrywania. Rozerwanie próbki świadczy o wystarczającej wytrzymałości podłoża i przyczepności kleju. Oderwanie próbki od powierzchni ściany wraz z warstwą masy klejącej świadczy o niedostatecznym oczyszczeniu podłoża lub braku wystarczającej wytrzymałości jego wierzchniej warstwy. W takim przypadku należy dokładniej oczyścić powierzchnie i ponowić próbę. Jeżeli wynik będzie negatywny, to powinno się przeprowadzić analizę nośności podłoża i – oprócz przyklejania płyt – przewidzieć również zastosowanie łączników mechanicznych. Ich ilość i rozmieszczenie powinien określić projektant. Przy braku projektu (biorąc pod uwagę strefę mocowania) zwykle przyjmuje się od 4 do 8 sztuk na 1 m² ocieplanej powierzchni (do 8 sztuk na 1 m² w jej strefie brzegowej). Ich montaż (z zachowaniem zasad doboru długości uwarunkowanych grubością izolacji i rodzajem podłoża) bezpiecznie można przeprowadzać dopiero po upływie 3 dni od przyklejenia płyt.

Ekspert Budowlany 4/2008

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!