Nadproża są jednym z podstawowych składników konstrukcji budynku od początków ich powstawania. Miały na celu umożliwienie kształtowania otworów drzwiowych i okiennych. Początkowo jako nadproża stosowano pojedyncze elementy konstrukcyjne jak kamienie, a ocena ich nośności była jedynie eksperymentalna. Jednakże takie nadproża pozwalały jedynie na kształtowanie małych otworów, dlatego poszukiwano lepszych rozwiązań.
Nowoczesne materiały wykończeniowe, w tym farby do wnętrz, powinny być nie tylko trwałe, ale także bezpieczne dla użytkowników oraz środowiska. Zastosowane w nich innowacyjne technologie oraz komponenty...
Nowoczesne materiały wykończeniowe, w tym farby do wnętrz, powinny być nie tylko trwałe, ale także bezpieczne dla użytkowników oraz środowiska. Zastosowane w nich innowacyjne technologie oraz komponenty mineralne pozwalają uzyskać gładkie i estetyczne ściany, odporne na zabrudzenia, ścieranie i wilgoć.
Wokół termomodernizacji i ocieplania budynków narosło wiele mitów. Najbardziej popularnymi są tzw. „termos” i „oddychanie ścian”. Zgodnie z nimi ocieplenie przegród zewnętrznych może ograniczać przepływ...
Wokół termomodernizacji i ocieplania budynków narosło wiele mitów. Najbardziej popularnymi są tzw. „termos” i „oddychanie ścian”. Zgodnie z nimi ocieplenie przegród zewnętrznych może ograniczać przepływ powietrza i wilgoci eksploatacyjnej z wnętrza budynku. W świadomości wielu osób „oddychające ściany” to synonim komfortowego domu i zdrowego mikroklimatu pomieszczeń. Wyjaśniamy dlaczego tak opisane funkcje żywego organizmu są nieuprawnionym skrótem myślowym i nie mają nic wspólnego z procesami zachodzącymi...
Tiny house to pełnoprawny dom całoroczny, tyle że zamknięty w małej bryle. Przy tak niewielkim metrażu margines błędów budowlanych jest minimalny, a o komforcie mieszkania decyduje przede wszystkim izolacja....
Tiny house to pełnoprawny dom całoroczny, tyle że zamknięty w małej bryle. Przy tak niewielkim metrażu margines błędów budowlanych jest minimalny, a o komforcie mieszkania decyduje przede wszystkim izolacja. Jak w tej roli sprawdza się wełna owcza?
Możliwość kształtowania większych rozpiętości odkryto w konstrukcjach łukowych. Odpowiednio ukształtowane pozwalały na przenoszenie jedynie sił ściskających, co umożliwiło tworzenie znacznie większych otworów w ścianach. Cywilizacja grecka w ten sposób konstruowała otwory o rozpiętości do 6 m, natomiast Rzymianie poszerzyli posiadaną wiedzę i zwiększyli rozpiętości do 40 m. Szukanie odpowiedniego kształtu polegało na tworzeniu układu zastępczego z liny i obciążenia, jednakże otrzymany w ten sposób kształt przenosił jedynie naprężenia rozciągające. Po odwróceniu kształt liny oznaczał kształt łuku, w którym występowały głównie naprężenia ściskające.
Z czasem wiedza odnośnie nadproży została znacząco rozszerzona. Z budownictwa przedwojennego dowiadujemy się, że Niemcy posługiwali się wytycznymi do kształtowania ścian oraz nadproży, bez określania ich faktycznej nośności [1]. Nie znano dokładnej nośności nadproży łukowych w ścianach, ale wykonstruowanie ich zgodnie z wytycznymi traktowano jako wystarczające. Tyczy się to również ceglanych płaskich nadproży klinowych. Tego typu konstrukcje spotkamy w większości budynków z czasów sprzed wynalezienia materiałów typu żelbet. Czasem stosowano również belki nośne stalowe jako główny trzon nadproża, jeśli spodziewano się znaczących obciążeń bądź rozpiętości.
Niekiedy możemy spotkać nadproża w postaci małych krawędziaków drewnianych, jednak są to głównie rozwiązania stosowane nie przez budowniczych niemieckich, a przez naszych rodaków. I warto podkreślić, że są traktowane jako rozwiązania na granicy poprawności, a czasami wręcz niepoprawne.
Równie często można spotkać same deski (FOT. 1) bądź brak nadproży - ościeżnica okienna lub drzwiowa służyła jako nadproże (FOT. 2). Mimo stosowania niepoprawnych metod budynek stał i był użytkowany. Oprócz niespełnienia parametrów nośnych, nie były zapewnione również warunki odporności ppoż.
FOT. 1-2. Przykłady błędnie wykonanych nadproży: cienka deska zastosowana jako nadproże (1), brak nadproża (2); fot.: R. Nowak
Obecnie większość stosowanych nadproży to prefabrykaty na bazie żelbetu. Czasami jeśli nośność belek żelbetowych nie jest wystarczająca, używa się samych belek stalowych zabezpieczonych ppoż., owiniętych siatką stalową (np. Rabitza), a następnie tynkowanych - siatka ułatwia utrzymanie się warstw wykończeniowych.
Literatura
R. Ahnert, K.H. Krause, "Typische Baukonstruktionen von 1860 bis 1960", Beuth Verlag GmbH, Berlin 2014.
PN-EN 845-2, "Specyfikacja wyrobów dodatkowych do murów. Część 2: Nadproża".
BS 5977-1:1981, "Lintels. Method for assessment of load".
PN-EN 1991-1-1 Eurokod 1., "Oddziaływania na konstrukcje. Część 1-1. Oddziaływania ogólne. Ciężar objętościowy, ciężar własny, obciążenia użytkowe w budynkach".
W artykule szczegółowo opisano zasady projektowania i doboru nadproży. Poruszono problem braku wymaganej odporności ogniowej przez nadproża. Na ilustracjach pokazano schematy obciążeń nadproży, jak i przykłady błędnie wykonanych nadproży. Ponadto zaprezentowano współcześnie dostępne prefabrykowane rodzaje nadproży.
Design and selection principles of lintels
The paper describes in detail the design and selection principles of lintels. The pictures present load diagrams for lintels and examples of incorrect lintels. Furthermore, currently available prefabricated lintel types are presented.
Płyty warstwowe posiadają liczne zalety, dzięki którym stały się materiałem powszechnie używanym w budownictwie przemysłowym i coraz częściej również w sektorze budownictwa mieszkaniowego. Są jednak takie...
Płyty warstwowe posiadają liczne zalety, dzięki którym stały się materiałem powszechnie używanym w budownictwie przemysłowym i coraz częściej również w sektorze budownictwa mieszkaniowego. Są jednak takie aplikacje, gdzie zastosowanie tego typu produktów nie wydaje się trafnym pomysłem, jak choćby montaż do ściany pełnej, np. murowanej. Jak zamontować płyty poprawnie? Wystarczy trzymać się pewnych reguł.
W myśl idei budownictwa zrównoważonego zaprojektowanie budynku wymaga podejścia kompleksowego, które uwzględnia wszystkie aspekty związane z procesem budowlanym, tj. projektowanie, budowę, użytkowanie...
W myśl idei budownictwa zrównoważonego zaprojektowanie budynku wymaga podejścia kompleksowego, które uwzględnia wszystkie aspekty związane z procesem budowlanym, tj. projektowanie, budowę, użytkowanie budynku zgodnie z jego przeznaczeniem i utrzymanie obiektu budowlanego. Wymaga to wykorzystania najlepszych dostępnych rozwiązań technologicznych, materiałowych i architektonicznych.
Budownictwo drewniane stale ewoluuje, przynosząc innowacyjne rozwiązania, które nie tylko zwiększają efektywność procesów, ale również zmniejszają negatywny wpływ na środowisko.
Budownictwo drewniane stale ewoluuje, przynosząc innowacyjne rozwiązania, które nie tylko zwiększają efektywność procesów, ale również zmniejszają negatywny wpływ na środowisko.
Łączenie za pomocą śrub to jedna z najbardziej popularnych metod scalania konstrukcji stalowych. Ze względu na stosunkową łatwość tej operacji stosuje się ją przede wszystkim podczas montażu elementów...
Łączenie za pomocą śrub to jedna z najbardziej popularnych metod scalania konstrukcji stalowych. Ze względu na stosunkową łatwość tej operacji stosuje się ją przede wszystkim podczas montażu elementów wysyłkowych na placu budowy.
Z biegiem czasu obiekty budowlane ulegają procesom starzenia i awariom [1, 2]. Aby zminimalizować skutki negatywnych oddziaływań lub przywrócić stan pierwotny budowli, stosowane są różne materiały i technologie...
Z biegiem czasu obiekty budowlane ulegają procesom starzenia i awariom [1, 2]. Aby zminimalizować skutki negatywnych oddziaływań lub przywrócić stan pierwotny budowli, stosowane są różne materiały i technologie [3]. Na przestrzeni ostatnich lat pojawiło się wiele innowacyjnych rozwiązań technologicznych związanych ze wzmacnianiem konstrukcji. Materiały kompozytowe są stosowane nie tylko w przypadku starych obiektów budowlanych. Można je spotkać również w nowych budynkach przechodzących zmiany projektowe...
Poprawne (zgodne ze sztuką budowlaną) zaprojektowanie i wykonanie budynku to bezwzględny wymóg bezproblemowej, długoletniej eksploatacji. Podstawą jest odpowiednie rozwiązanie konstrukcyjne części zagłębionej...
Poprawne (zgodne ze sztuką budowlaną) zaprojektowanie i wykonanie budynku to bezwzględny wymóg bezproblemowej, długoletniej eksploatacji. Podstawą jest odpowiednie rozwiązanie konstrukcyjne części zagłębionej w gruncie. Doświadczenie pokazuje, że znaczącą liczbę problemów związanych z eksploatacją stanowią problemy z wilgocią. Woda jest niestety takim medium, które bezlitośnie wykorzystuje wszelkie usterki i nieciągłości w warstwach hydroizolacyjnych, wnikając do wnętrza konstrukcji.
Podstawę artykułu stanowi opracowanie „DAFA M 3.01 Wytyczne doboru łączników do montażu płyt warstwowych”. Ma ono stanowić daleko idącą pomoc i punkt odniesienia dla wszystkich osób uczestniczących w procesach...
Podstawę artykułu stanowi opracowanie „DAFA M 3.01 Wytyczne doboru łączników do montażu płyt warstwowych”. Ma ono stanowić daleko idącą pomoc i punkt odniesienia dla wszystkich osób uczestniczących w procesach projektowania, realizacji i odbiorów inwestycji budowlanych wykonanych z płyt warstwowych.
Mury w bilansie energetycznym budynków stanowią ważną rolę, ponieważ mają znaczący wpływ na zużycie energii przez te budynki i tym samym wpływ na ich energooszczędność. Jednak ze względu na nowe formy...
Mury w bilansie energetycznym budynków stanowią ważną rolę, ponieważ mają znaczący wpływ na zużycie energii przez te budynki i tym samym wpływ na ich energooszczędność. Jednak ze względu na nowe formy architektoniczne (np. budynki z dużymi przeszkleniami) udział murów w bilansie energetycznym spada. Niemniej jednak są w murach miejsca, które mogą stanowić mostki cieplne, jeśli się ich prawidłowo nie zaizoluje.
Opracowanie systemu En-ActivETICS (Energy Activated External Thermal Insulation Composite System), jego realizację i badania wykonano w ramach międzynarodowego konsorcjum trzech uczelni: Politechniki Łódzkiej,...
Opracowanie systemu En-ActivETICS (Energy Activated External Thermal Insulation Composite System), jego realizację i badania wykonano w ramach międzynarodowego konsorcjum trzech uczelni: Politechniki Łódzkiej, Politechniki w Tallinie i Instytutu Polimerów Słowackiej Akademii Nauk oraz partnera przemysłowego – firmy Sto. Projekt realizowano w latach 2019–2022 i polegał on na poszukiwaniu nowych metod integracji elastycznych paneli PV z systemem dociepleń poprzez ich bezpośrednie wbudowanie w warstwy...
Wiele budynków może być docieplanych wyłącznie od środka ze względu na cenny charakter elewacji, dlatego w zabytkach izolacje wewnętrzne zyskują często przewagę nad izolacjami zewnętrznymi. Dotyczy to...
Wiele budynków może być docieplanych wyłącznie od środka ze względu na cenny charakter elewacji, dlatego w zabytkach izolacje wewnętrzne zyskują często przewagę nad izolacjami zewnętrznymi. Dotyczy to budynków z charakterystyczną ornamentyką (np. okres grynderski, styl secesyjny), budynków z murem oblicowanym, budynków z muru pruskiego, a przede wszystkim tych objętych formami ochrony zabytków. Izolacja wewnętrzna często jest jedynym skutecznym sposobem przeprowadzenia termomodernizacji ścian.
Budynki są podatne na rozwój życia biologicznego. Podatność ta dotyczy wszystkich elementów, które funkcjonują w warunkach podwyższonej wilgotności materiałów lub całych pomieszczeń, choć w szczególności...
Budynki są podatne na rozwój życia biologicznego. Podatność ta dotyczy wszystkich elementów, które funkcjonują w warunkach podwyższonej wilgotności materiałów lub całych pomieszczeń, choć w szczególności konstrukcji drewnianych [1].
Niezależnie od typu budynku i jego przeznaczenia, zawsze zachodzi potrzeba zastosowania izolacji cieplnych i akustycznych. Jest to wręcz konieczna ochrona nie tylko pod względem oszczędnościowym ogrzewania,...
Niezależnie od typu budynku i jego przeznaczenia, zawsze zachodzi potrzeba zastosowania izolacji cieplnych i akustycznych. Jest to wręcz konieczna ochrona nie tylko pod względem oszczędnościowym ogrzewania, ale z uwagi na wszechobecny hałas, przed którym najczęściej ucieka się właśnie do budynków. Izolacja akustyczna jest więc kluczowa nie tylko między poszczególnymi pomieszczeniami, ale również i między kondygnacjami.
Obecnie trudno sobie wyobrazić budownictwo, szczególnie halowe, użyteczności publicznej, przemysłowe i specjalne bez lekkiej obudowy (ściany osłonowe, dachy).
Obecnie trudno sobie wyobrazić budownictwo, szczególnie halowe, użyteczności publicznej, przemysłowe i specjalne bez lekkiej obudowy (ściany osłonowe, dachy).
Czy można przewidzieć, jak długo zastosowany na elewacji zewnętrznej tynk będzie wyglądał estetycznie? To pytanie nurtuje wielu inwestorów, spółdzielnie mieszkaniowe oraz właścicieli domów jednorodzinnych...
Czy można przewidzieć, jak długo zastosowany na elewacji zewnętrznej tynk będzie wyglądał estetycznie? To pytanie nurtuje wielu inwestorów, spółdzielnie mieszkaniowe oraz właścicieli domów jednorodzinnych i pojawia się w branży budowlanej coraz częściej, m.in. ze względu na wdrażanie idei budownictwa zrównoważonego bazującego na materiałach pochodzenia naturalnego [1]. Wykorzystanie tego typu materiałów ma zmniejszyć wpływ sektora budowlanego na środowisko i obniżyć emisję dwutlenku węgla, ale nie...
Istotną częścią dokumentacji przedprojektowej wykonywanej dla budynków historycznych, w tym zabytków nieruchomych, jest opracowanie o tematyce mykologicznej: ekspertyza mykologiczna lub mykologiczno-budowlana....
Istotną częścią dokumentacji przedprojektowej wykonywanej dla budynków historycznych, w tym zabytków nieruchomych, jest opracowanie o tematyce mykologicznej: ekspertyza mykologiczna lub mykologiczno-budowlana. Dokument ten powinien zawierać rozpoznanie stanu zachowania obiektu w aspekcie uszkodzeń spowodowanych przez czynniki biotyczne (korozję biologiczną) oraz abiotyczne. Taka forma destrukcji obserwowana jest przede wszystkim w tych miejscach ustrojów budowlanych, które są narażone na długotrwałe...
Wiele starych budynków mieszkaniowych oraz tych przeznaczonych na funkcje biurowe czy usługowe poddawanych jest renowacjom. Renowacja budynku to nie tylko odświeżenie wyglądu, ale również przebudowa i...
Wiele starych budynków mieszkaniowych oraz tych przeznaczonych na funkcje biurowe czy usługowe poddawanych jest renowacjom. Renowacja budynku to nie tylko odświeżenie wyglądu, ale również przebudowa i wzmacnianie konstrukcji budynku lub jego części. Ma to ogromne znaczenie w centrach miast, gdzie brakuje miejsc na nowe inwestycje. Stare kamienice poddawane są coraz częściej gruntownym przebudowom. Tutaj należy być czujnym, ponieważ wiele z nich jest objętych formami ochrony konserwatorskiej i wszelkie...
Kontynuując analizę zabezpieczeń wodochronnych garaży podziemnych, uwzględnić trzeba wodę nanoszoną przez samochody (zwłaszcza w postaci śniegu) oraz spływającą po nawierzchni jezdnej do środka (obszary...
Kontynuując analizę zabezpieczeń wodochronnych garaży podziemnych, uwzględnić trzeba wodę nanoszoną przez samochody (zwłaszcza w postaci śniegu) oraz spływającą po nawierzchni jezdnej do środka (obszary ramp wjazdowych). Woda ta jest szczególnie niebezpieczna, zawiera bowiem chlorki oraz substancje ropopochodne, które wnikają w błędnie zabezpieczone (lub w ogóle niezabezpieczone) warstwy podposadzkowe, a w konsekwencji w betony płyty dennej, stropów oraz słupów i ścian fundamentowych. Degradujące...
Fala renowacji budynków ma objąć także stare budynki, w tym te energochłonne, wznoszone z użyciem tradycyjnych materiałów, głównie cegły. Wiele z nich wymagać będzie zastosowania izolacji termicznej ścian...
Fala renowacji budynków ma objąć także stare budynki, w tym te energochłonne, wznoszone z użyciem tradycyjnych materiałów, głównie cegły. Wiele z nich wymagać będzie zastosowania izolacji termicznej ścian zewnętrznych, a nawet ochrony przeciwwilgociowej fundamentów i konstrukcji znajdującej się poniżej poziomu gruntu. Znajomość zagadnienia wilgoci w przegrodach oraz procesów, na które ona wpływa, jest bardzo istotna z punktu widzenia zużycia energii przez budynek oraz zdrowego i komfortowego funkcjonowania...
Jesteśmy coraz bardziej eko, wdrażamy więc w swoje codzienne życie różne rozwiązania, które mają na celu ochronę środowiska. Nic więc dziwnego, że branża budowlana także podąża za tym trendem, zresztą...
Jesteśmy coraz bardziej eko, wdrażamy więc w swoje codzienne życie różne rozwiązania, które mają na celu ochronę środowiska. Nic więc dziwnego, że branża budowlana także podąża za tym trendem, zresztą słusznie. Na czym polega zielone podejście do budowlanki?
Termomodernizacja budynku ma na celu przede wszystkim zmniejszenie zużycia energii, co wiąże się oczywiście z niższymi rachunkami za ogrzewanie, a także poprawę komfortu cieplnego w pomieszczeniach. Zakres...
Termomodernizacja budynku ma na celu przede wszystkim zmniejszenie zużycia energii, co wiąże się oczywiście z niższymi rachunkami za ogrzewanie, a także poprawę komfortu cieplnego w pomieszczeniach. Zakres robót jest duży, ale najważniejsze jest odpowiednie docieplenie budynku.
Płyty warstwowe na dobre zagościły w budownictwie. Wręcz trudno wyobrazić sobie bez nich budowę hal, magazynów czy obiektów przemysłowych. Ich zalety doceniają również inwestorzy indywidualni, więc materiały...
Płyty warstwowe na dobre zagościły w budownictwie. Wręcz trudno wyobrazić sobie bez nich budowę hal, magazynów czy obiektów przemysłowych. Ich zalety doceniają również inwestorzy indywidualni, więc materiały te są coraz częściej wykorzystywane podczas budowy domów jednorodzinnych.
W minionych latach przekonywaliśmy audytorów energetycznych i zarządców nieruchomości, aby w audytach i projektach termomodernizacyjnych uwzględnili docieplenie stropów piwnic w celu ograniczenia strat...
W minionych latach przekonywaliśmy audytorów energetycznych i zarządców nieruchomości, aby w audytach i projektach termomodernizacyjnych uwzględnili docieplenie stropów piwnic w celu ograniczenia strat ciepła. Z zadowoleniem spoglądają w przyszłość ci, którzy skorzystali z naszych rad.
Wy mówicie, a my słuchamy. Wskazujecie na nudne reklamy, inżynierów w garniturach, patrzących z każdego bilbordu i na Mister Muscle Budowlanki w ogrodniczkach. To wszystko już było, a wciąż zapomina się...
Wy mówicie, a my słuchamy. Wskazujecie na nudne reklamy, inżynierów w garniturach, patrzących z każdego bilbordu i na Mister Muscle Budowlanki w ogrodniczkach. To wszystko już było, a wciąż zapomina się o kimś bardzo ważnym.
Postęp technologiczny wymusza zmiany w każdej dziedzinie naszego życia, budownictwo nie jest tu wyjątkiem. Unowocześnienie tego sektora polega przede wszystkim na efektywnym i ekonomicznym, a także dobrze...
Postęp technologiczny wymusza zmiany w każdej dziedzinie naszego życia, budownictwo nie jest tu wyjątkiem. Unowocześnienie tego sektora polega przede wszystkim na efektywnym i ekonomicznym, a także dobrze zarządzanym procesie budowy. Technologia prefabrykacji umożliwia realizację tych aspektów, ponadto podnosi jakość obiektów.
Klikacjąc "Zgoda" akceptujesz zapisywanie wszystkich danych na twoim urządzeniu. Kliknięcie "Odmowa" oznacza zapisywanie tylko danych niezbędnych do funkcjonowania strony. Administratorem danych jest Grupa Medium sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, ul. Karczewska 18. Dane są przetwarzane w celu zapewnienia funkcjonalności strony, analizy ruchu oraz dostosowania reklam. Masz prawo do wycofania zgody w dowolnym momencie. Dane przetwarzamy w celu realizxacji zamówienia (art. 6 ust. 1 lit. b RODO). Szczegółowe informacje o przetwarzaniu danych znajdziesz w
Polityce prywatności
