Badanie płyt warstwowych w zakresie reakcji na ogień

Klasyfikacja ogniowa jest zawsze związana z przyjętą metodą, tzn. z określonym poziomem i ze sposobem oddziaływania.

Oddziaływanie źródeł ognia na ściany

Można wyodrębnić następujące oddziaływania źródeł ognia:

• na ściany wewnątrz pomieszczenia: ściany działowe i stronę wewnętrzną ścian zewnętrznych (mamy wówczas do czynienia z pożarem wewnętrznym),
• na zewnętrzną stronę ścian zewnętrznych (fasady) z uwzględnieniem oddziaływania:
  – od wewnątrz pomieszczenia,
  – od wewnątrz pomieszczenia i od płomieni wychodzących przez okno,
  – od małego pożaru zewnętrznego obok budynku (np. płonącego lepiku podczas robót dekarskich, pożaru śmieci, pożaru blisko zaparkowanego samochodu, pożaru drzewa i krzaków),
  – od budynku sąsiedniego.

W pierwszym wypadku (ścian wewnątrz pomieszczenia) stosuje się badania reakcji na ogień z określeniem klasyfikacji według normy PN-EN 13501-1+A1:2010 [1]. W drugim wypadku natomiast (zewnętrznej strony ścian zewnętrznych) do określania właściwości ścian ogniowych z materiałów palnych lub z udziałem tych materiałów stosuje się w Polsce metodę rozprzestrzeniania ognia (PN-90/B­‑02867 [2]).

Jest to metoda tzw. skali średniej (pośrednia między badaniami w skali laboratoryjnej a metodami skali pełnej), odpowiadająca scenariuszowi pożaru przy ścianie. W metodzie tej określa się rozprzestrzenianie ognia oraz możliwość występowania płonących kropli i odpadów stałych.

Ściany wykonane wyłącznie z materiałów niepalnych klasyfikowane są bez badań jako nierozprzestrzeniające ognia. Jest to jak dotychczas jedyna znormalizowana metoda badań fasad z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe. Jest ona stosowana w Polsce od 20 lat.

Wymagania ogniowe wobec ścian z płyt warstwowych

Wymagania ogniowe zawarte są w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie [3]:

§ 216.2 „Elementy budynku, o których mowa w ust. 1 (stropy, ściany zewnętrzne, ściany wewnętrzne, przekrycie dachu – przyp. autora) powinny być nierozprzestrzeniające ognia.

Dopuszcza się zastosowanie słabo rozprzestrzeniających ogień:

• jednej kondygnacji nadziemnej ZL IV i PM o maksymalnej gęstości obciążenia ogniowego strefy pożarowej do 500 MJ/m²,
• ścian zewnętrznych i wewnętrznych przekrycia dachu w budynku PM niskim o maksymalnej gęstości obciążenia ogniowego strefy pożarowej do 1000 MJ/m²,
• ścian zewnętrznych w budynku niskim ZL IV”.

W budynkach PM dopuszcza się stosowanie ścian zewnętrznych klasy D z rdzeniem klasy E z uwagi na reakcję na ogień, jeżeli okładzina wewnętrzna jest niepalna, a ściana jest nierozprzestrzeniająca ognia przy działaniu ognia od strony elewacji (ust. 3). Dopuszcza się także stosowanie ścian wewnętrznych klasy D z uwagi na reakcję na ogień (ust. 4).

Relacje między klasami reakcji na ogień a rozprzestrzenianiem ognia (dotyczy ścian działowych i wewnętrznej strony ścian zewnętrznych) podano w załączniku 3 do rozporządzenia w sprawie warunków technicznych [3].

Zasady badań płyt warstwowych w zakresie reakcji na ogień

Związek klas reakcji na ogień z sytuacją pożarową przedstawiono w tabeli 1.

Zasady badań podano w załączniku C normy PN-EN 14509:2010 [4].

Wymiary próbek do badań według normy PN-EN 13823:2010 [5] (jest to podstawowa norma do badań reakcji na ogień wyrobów klas A2, B, C i D) to:

• krótkie skrzydło – wymiar płyty warstwowej: (495 ±5) mm×1,5 m ±5 mm,
• długie skrzydło – wymiary płyty warstwowej:
  a) (200 + D ±5) mm×1,5 m ±5 mm,
  b) (795 ±5) mm×1,5 m ±5 mm;
   (a + b) (1000 + D)+0–5 mm,
  
  gdzie:
  D – grubość płyty warstwowej.

Na rys. przedstawiono schemat tych wymiarów.

Zasady klasyfikacji bezpośredniej płyt warstwowych

Zasady klasyfikacji bezpośredniej, tzn. zakres badania oraz akceptacji (informacja, w jakim zakresie jedno badanie jest ważne w odniesieniu do innych przypadków), ujęte są w normie PN-EN 14509:2010 [4]. Przedstawiono je w tabeli 2.

Podsumowanie

W trakcie projektowania budynku z zastosowaniem płyt warstwowych należy zwrócić szczególną uwagę na prawidłowe zastosowanie płyt warstwowych w zakresie reakcji na ogień, zgodne z obowiązującymi przepisami prawa budowlanego, a zwłaszcza z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie [3].

Literatura

1. PN-EN 13501-1+A1:2010, „Klasyfikacja ogniowa wyrobów budowlanych i elementów budynków. Część 1: Klasyfikacja na podstawie wyników badań reakcji na ogień”.
2. PN-90/B-02867, „Ochrona przeciwpożarowa budynków. Metoda badania stopnia rozprzestrzeniania ognia przez ściany”.
3. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DzU z 2002 r. nr 75, poz. 690, ze zm.).
4. PN-EN 14509:2010, „Samonośne izolacyjne płyty warstwowe z dwustronną okładziną metalową. Wyroby fabryczne. Specyfikacja”.
5. PN-EN 13823:2010, „Badania reakcji na ogień wyrobów budowlanych. Wyroby budowlane, z wyłączeniem podłogowych, poddane oddziaływaniu termicznemu pojedynczego płonącego przedmiotu”.
6. PN-EN ISO 11925-2:2010, „Badania reakcji na ogień. Zapalność wyrobów poddawanych bezpośredniemu działaniu płomienia. Część 2: Badania przy działaniu pojedynczego płomienia”.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!