Stop przeciekom, czyli szczelne dachy

Mokre zacieki czy złuszczona farba na ścianach to pierwsze widoczne objawy, że dach nie jest szczelny. Nie wolno ich lekceważyć, ponieważ dość szybko pojawi się również wilgoć, pleśń, grzyb wokół kominów, kratek wentylacyjnych czy okien dachowych. Niestety dokładne zlokalizowanie przecieku dość często jest trudne, ponieważ woda przemieszcza się i dziura w dachu wcale nie musi znajdować się dokładnie nad mokrą plamą na suficie. Dlatego przegląd pokrycia dachowego należy przeprowadzić bardzo skrupulatnie i wyeliminować wszystkie nieszczelności. Kontrolując stan dachu, szczególną uwagę należy zwrócić na wszelkie załamania, połączenia połaci, miejsca wokół kominów, okien dachowych oraz przebicia przez połać. Należy również sprawdzić, czy nie brakuje dachówek, papy oraz czy blaszane pokrycie nie skorodowało. Usuwanie usterek najlepiej przeprowadzić jak najszybciej, ponieważ zaniedbany przez długie miesiące dach będzie ulegał dalszej degradacji, systematycznie niszcząc również konstrukcję budynku. Ponadto nie będzie stanowił skutecznej ochrony przed deszczem, ale także śniegiem czy zimnem.

Czytaj też: Membrany wysokoprzepuszczalne

Wymiana uszkodzonych dachówek

Pojedyncze, połamane dachówki jak najszybciej wymieńmy na nowe. W sytuacji, gdy nie mamy zapasowych, a potrzebny model nie jest produkowany, kupmy takie o zbliżonym wyglądzie. Aby uniknąć wyróżniających się i szpecących „łat”, możemy zdjąć stare dachówki z mniej widocznego miejsca, fragment ten pokryć nowymi, a starymi uzupełnić miejsce po uszkodzonych. Wymiana dachówek uzależniona jest od sposobu ich mocowania do drewnianych łat. Na stałe mocuje się dachówki karpiówki i, aby je wymienić, najpierw należy usunąć gwoździe. Pozostałe modele najczęściej zahacza się o łaty za pomocą wyprofilowanych zaczepów, jedynie niektóre zamocowane są do nich zaczepami. Wyjmując uszkodzoną dachówkę, musimy sąsiednie dachówki z wyższego rzędu unieść i podłożyć pod nie kliny (ewentualnie zdjąć klamrę). W przypadku gdy dachówki mają ukształtowane na krawędziach zamki, które się wzajemnie zazębiają, niezbędne jest także podważenie dachówki sąsiedniej z tego samego rzędu. W pozostałym po starej dachówce miejscu mocujemy nową dachówkę. Jeśli musimy naprawić większy fragment pokrycia, postępujemy w ten sam sposób.

Naprawa pokrycia z blachy

Blaszane pokrycia możemy łatać za pomocą specjalnych taśm czy mas uszczelniających. Pierwszą czynnością podczas naprawy nieszczelności w pokryciu blaszanym będzie dokładne oczyszczenie danego miejsca oraz odtłuszczenie przy pomocy odpowiedniego preparatu. Gdy uszkodzenia są dość duże, musimy wymienić całe zniszczone arkusze blachy. Oczywiście nowo ułożone elementy będą odbiegały kolorystycznie od tych ułożonych kilka lat wcześniej. Gdy blacha znajduje się w mało widocznym miejscu, nie ma to większego znaczenia. Natomiast jeżeli arkusz znajduje się na środku połaci, to po jego usunięciu możemy zamocować jeden z arkuszy leżących na szczycie, a zamiast niego ułożyć nowy.

Uszczelnianie papy

Jednym z najpopularniejszych produktów do naprawy dachów jest kit dekarski, który po wyschnięciu tworzy plastyczną, nieprzepuszczającą wody i odporną na działanie czynników atmosferycznych powłokę, zastępującą uszkodzoną papę. Niewielkie uszkodzenia wystarczy wypełnić warstwą kitu dekarskiego. Gdy pada deszcz lub podłoże jest mokre, należy użyć bitumicznej masy naprawczej profi (taki środek wykazuje natychmiastową odporność na działanie deszczu). Jeżeli uszkodzenie jest duże, należy wyciąć zniszczony płat papy. Na odkrytą część dachu szpachelką nakładamy lepik, starając się zaaplikować trochę produktu także pod starą papę. Następnie wsuwamy docięty kawałek nowej papy i dociskamy całość (np. przy użyciu małego wałka). Następnie dach można pokryć jedną lub dwoma warstwami nowego pokrycia. Ta metoda jest powszechnie stosowana podczas remontów awaryjnych lub gdy dachu nie można zostawić bez pokrycia. W momencie, gdy uszkodzenia występują w miejscach łączeń papy z blachą czy murami, warto zastosować uszczelniacz do dachów w tubie.

Jednak gdy izolacja jest uszkodzona na całej powierzchni, to nie ma już czego ratować i łatać. Jedynym wyjściem z sytuacji jest usunięcie całego starego pokrycia aż do podstawy betonowej. Po oczyszczeniu i wysuszeniu powierzchni układa się nowe pokrycie – w jednej lub dwóch warstwach. Wybór jest spory – nowoczesne modyfikowane papy, membrany czy powłoki bezszwowe. Co ważne, jeżeli pod pokryciem ułożono termoizolację i jest ona uszkodzona, to również ją usuwamy – na oczyszczone podłoże układamy paroizolację, termoizolację i hydroizolację.

Likwidacja przecieków wokół kominów

Dość częstą przyczyną przecieków są nieprawidłowo wykonane obróbki komina, które zakrywają szczeliny między jego ścianami a pokryciem. Popularne kołnierze z blachy często odkształcają się pod wpływem temperatury. Nowa obróbka komina powinna składać się z czterech elementów: przedniego, dwóch bocznych i tylnego. Zależnie od wysokości komina, każdy z tych elementów wykonuje się z jednego lub dwóch kawałków blachy. Obróbkę z jednego kawałka przytwierdza się do ścian komina tradycyjną metodą, zwaną na wydrę. Jeśli obróbka jest z dwóch elementów, górny mocuje się do komina kołkami, a dolny do konstrukcji dachu.

Także wykruszony i wyschnięty uszczelniacz może być przyczyną nieszczelności. W takim przypadku dziury zakrywamy jego nową warstwą. Alternatywnym rozwiązaniem, aby uszczelnić połączenia komina z pokryciem, jest zastosowanie elastycznych taśm z warstwami klejącymi, które można też stosować w innych miejscach na dachu.

Problemem jest również komin zbudowany z cegły dziurawki zamiast pełniej. Mimo że z zewnątrz wygląda na szczelny, to woda pod wpływem wiatru będzie wnikać w jego szczeliny i spływać kanałami dziurawki. W takim przypadku komin możemy zabezpieczyć daszkiem i dokładnie wypełnić spoiny. Nie rozwiąże to całkowicie problemu, ale w dużym stopniu go ograniczy.

Uwaga! Po dachu poruszamy się wyłącznie w bezpiecznym obuwiu, które uchroni nas przed upadkiem.

Ponadto…

Dach może przeciekać także w innych miejscach i nie zawsze jest to wina uszkodzonych elementów dachowych. Równie często nieszczelności wynikają z niepoprawnie przeprowadzonych prac montażowych.

Kosz dachowy. Niestety dość częstym błędem jest wykonanie zbyt wąskiego kosza dachowego – nie zachodzi na odpowiednią głębokość pod pokrycie dachowe i woda bez żadnych problemów pod nie się przedostaje. Aby zatrzymać ten degradacyjny proces, należy odpowiednio zagiąć brzegi obróbki od góry. Miejsca między pokryciem a obróbką dodatkowo zabezpiecza się uszczelkami. Oczywiście możemy pokusić się o wymianę całego kosza, jednak jest to uciążliwe, ponieważ wiąże się ze zdjęciem części pokrycia.

Lukarny. Zazwyczaj powodem przecieków są zbyt krótkie obróbki blacharskie na ściankach lukarn – aby spełniały swoje zadanie, muszą mieć wysokość 10-15 cm. Problemem może być również niewłaściwe orynnowanie lukarny. Najlepiej, gdy woda z daszków odprowadzana jest rurą spustową na połać dachu znajdującą się poniżej lukarny.

Okna dachowe i wyłazy. Przyczynami przecieków są najczęściej błędy popełnione podczas montażu oblachowania zewnętrznego, kołnierza uszczelniającego lub uszkodzenia tych elementów. Zniszczony kołnierz i jego elementy trzeba wymienić na nowy. Również niewłaściwe ocieplenie ościeżnicy okna może prowadzić do nieszczelności. Aby je naprawić, należy wyciąć obudowę z płyt gipsowo-kartonowych i ułożyć dodatkowe ocieplenie między ościeżnicą a krokwiami.

Rynny. Najczęściej przecieki występują przy kształtkach łączących, ale także na elementach długich, czyli odcinkach rynien i rur spustowych. Elementy długie należy wymienić na nowe. Czasami można ponownie wykorzystać stare, po odpowiednim przycięciu i zastosowaniu kształtki łączącej.

Przeciekanie w miejscach połączeń rynien i rur jest zwykle spowodowane ich pęknięciem lub rozszczelnieniem. Pęknięte elementy wymieniamy na nowe. Jeżeli przeciek spowodowany jest nieszczelnością, w systemach z PVC można zużytą uszczelkę zastąpić na nową. Nie zaleca się stosowania uszczelniaczy (np. silikonów lub taśm dekarskich). Ograniczają one rozszerzalność termiczną materiału i powodują uszkodzenie połączonych w ten sposób elementów. Masy i taśmy uszczelniające stosuje się natomiast podczas napraw elementów wykonanych z metalu. Każdy z producentów takich systemów zaleca stosowanie odpowiednich do tego celu preparatów. W sprzedaży dostępne są uszczelniacze kauczukowe, bitumiczne, silikonowe. Warto wybrać taki rodzaj uszczelniacza, który można pomalować – wówczas zaklejone miejsca nie będą odróżniały się od reszty rynny.

***

Skuteczna lokalizacja przecieków

Do zlokalizowania przecieków możemy wykorzystać kamery termowizyjne. Te niezwykle czułe i precyzyjne urządzenia potrafią wskazać nawet najmniejsze różnice temperatur na powierzchniach płaskich.