Zabudowa szachtów instalacyjnych

Ocena techniczna szachtów

Ocena techniczna umieszczenia i zabezpieczenia szachtów powinna być sporządzona przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane i stanowi szczególny dowód, zbliżony do opinii biegłego. Oceny techniczne i ekspertyzy muszą być sporządzone przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, co należy wyprowadzać z art. 12 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego, stanowiących, że samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, czyli działalność związaną z koniecznością fachowej oceny zjawisk technicznych lub samodzielnego rozwiązania zagadnień architektonicznych i technicznych oraz techniczno-organizacyjnych mogą wykonywać osoby posiadające uprawnienia budowlane.

Czytaj też: Ciepłownictwo i węzły cieplne dla budynków, domów jednorodzinnych i poszczególnych mieszkań

Zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49f organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych dotyczącym szachtów instalacyjnych wykonywanych bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo zgłoszenia. W myśl art. 50 ust. 3 ww. ustawy, w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych można nałożyć obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz. Zatem budowa szachtów, a następnie ich zabudowa podlega nadzorowi.

Jak wynika z przepisów art. 50 i art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (DzU z 2020 r. poz. 1333 ze zm.), w przypadku stwierdzenia samowolnie wykonanych robót budowlanych, których realizacja winna być poprzedzona złożenia stosownego zgłoszenia lub uzyskania pozwolenia na budowę, rolą organów nadzoru budowlanego jest podjęcie czynności, które zweryfikują prawidłowość wykonanych robót budowlanych w aspekcie techniczno-prawnym oraz możliwość i zasadność nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

Wątpliwa jakość szachtów instalacyjnych

Zgodnie z art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Przytoczony przepis może mieć zastosowanie w toku postępowania administracyjnego, jak również postanowienie takie może być wydane w celu sprawdzenia, czy w ogóle zaistniała podstawa do wszczęcia takiego postępowania.

Przypomnieć należy, że ocena techniczna szachtów instalacyjnych winna być sporządzona przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane i stanowi szczególny dowód, zbliżony do opinii biegłego. Oceny techniczne i ekspertyzy muszą być sporządzone przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, co należy wyprowadzać z art. 12 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego, stanowiących, że samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, czyli działalność związaną z koniecznością fachowej oceny zjawisk technicznych lub samodzielnego rozwiązania zagadnień architektonicznych i technicznych oraz techniczno-organizacyjnych, mogą wykonywać osoby posiadające uprawnienia budowlane (por. wyrok NSA z dnia 17 listopada 2020 r., sygn. akt II OSK 633/18).

Kanał wentylacyjny a szacht instalacyjny

Każdy kanał wentylacyjny w budynku wielorodzinnym jest tak projektowany, by prowadził do innego lokalu i zapewniał jego prawidłową wentylację. Z faktu jednak, że każdy lokal ma oddzielny kanał wentylacyjny, nie można wnioskować, że nie jest to część nieruchomości wspólnej. Instalacja wentylacyjna nie służy wyłącznie do użytku właścicieli poszczególnych lokali. Instalacje poszczególnych lokali łączą się w jedną wspólną sieć.

Tymczasem nieruchomością wspólną, w świetle art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, jest grunt oraz te części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Składnikiem tzw. współwłasności przymusowej są instalacje, i to zarówno te, które znajdują się poza poszczególnymi lokalami, jak i ich elementy znajdujące się w wydzielonych lokalach. Zatem chociaż kanały wentylacyjne i dymowe odprowadzają odpowiednio powietrze i dym z poszczególnych lokali w budynku, stanowią instalację będącą częścią składową budynku, a nie element poszczególnych lokali. Tym samym, niesprawność występująca w poszczególnych lokalach, dotyczy instalacji budynku stanowiących całość techniczno-użytkową. Tak wiec nawet w sytuacji, gdyby każdy z lokali posiadał niezależną od innych lokali, indywidualną instalację wentylacyjną, nadal pozostawałaby ona częścią wspólną budynku.

Zgodnie z art. 59a ust. 2 pkt 2 lit. e ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane sprawdzenie zgodności obiektu budowlanego z projektem architektoniczno-budowlanym może być dokonane tylko w zakresie zasadniczych elementów wyposażenia budowlano-instalacyjnego i to dodatkowo zapewniających użytkowanie obiektu zgodnie z przeznaczeniem. Tak więc stosownie do art. 59f ust. 1 wskazanej ustawy, tylko stwierdzenie nieprawidłowości w powyższym zakresie uprawnia organ do wymierzenia kary.

Przepis art. 59a ust. 2 ustawy – Prawo budowlane jest przepisem niejasnym i nieostrym, nasuwającym szereg wątpliwości interpretacyjnych i wymagającym wnikliwej wykładni oraz uzasadnienia co do jego zastosowania przy wymierzaniu kary z art. 59f wskazanej ustawy w okolicznościach konkretnej sprawy. Wprawdzie przepis art. 59f ustawy – Prawo budowlane nie wprowadza rozróżnienia na nieprawidłowości istotne i nieistotne, jednak nie oznacza to, że każde nawet najdrobniejsze odstępstwo od projektu budowlanego skutkuje nałożeniem kary.

Z przepisu art. 59a ust. 2 pkt 2 lit. e ustawy – Prawo budowlane niewątpliwie wynika, że chodzi tylko o takie odstępstwa, które dotyczą zasadniczych elementów wyposażenia budowlano-instalacyjnego, które powodują powstanie nieprawidłowości będących konsekwencją niewykonania tych elementów wyposażenia albo wykonania ich niezgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi. Dodatkowo elementy te mają zapewniać użytkowanie obiektu zgodnie z przeznaczeniem. Nie można zatem przyjąć, że każda nawet najdrobniejsza nieprawidłowość co do zgodności obiektu budowlanego z projektem architektoniczno-budowlanym miała w zamyśle ustawodawcy równać się z nałożeniem kary na inwestora. Ponadto z powyższych przepisów, tak jak z przepisów KPA, nie wynika, aby deweloperzy, u których stwierdzono jakiekolwiek nieprawidłowości mieli być traktowani inaczej niż inwestorzy indywidualni.

Podstawa prawna:

• Prawo budowlane (tekst jednolity DzU z 2021 r. poz. 2351 ze zm.)

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!