Page 38 - Izolacje 2/2019
P. 38

Termomodernizacja





              Prof. dr hab. inż. roMuald orłowicz, dr inż. Piotr tkacz, dr inż. aleksander gorszkov
           STATECZNOŚĆ I TERMOIZOLACYJNOŚĆ


           ŚCIAN ZEWNĘTRZNYCH

           POZOSTAWIONYCH PO ROZEBRANIU


           KAMIENIC



           Stability and thermal insulation of external walls left after the breakup of historic masonry walls  ABSTRAKT     S. 38





             Podczas modernizacji budynków zabytkowych, z uwagi
             na duże zużycie konstrukcji nośnych, powstaje
             niekiedy konieczność ich częściowego rozebrania
             z pozostawieniem ścian zewnętrznych, wykazujących
             walory estetyczne i historyczne.

           Historyczną  elewację  odnawia  się  i  rekonstruuje  z  zachowanymi
           elementami  i  materiałami  ikonograficznymi,  w  celu  przywrócenia
           jej pierwotnego wyglądu. Zakłada się stosowanie wypraw, tynków
           i powłok malarskich możliwie zbliżonych do oryginalnych materiałów
           i podobnych kolorów użytych do wykonania elewacji [1]. Tak wyre-
           montowane ściany zwykle objęte są ochroną konserwatorską poprzez
           wpis do rejestru zabytków.
             Możliwe są następujące kombinacje pozostawienia ścian elewa-
           cyjnych:                                            FOT. 1. Usztywnienie­ścian­murowych­wolno­stojących­za­pomocą­pionowych­
              » pozostawienie tylko ściany frontowej,          stalowych­przypór;­fot.: autorzy
              » pozostawienie  ściany  frontowej  z  jedną  lub  dwoma  ścianami
           szczytowymi,                                        zwietrzenie spoin murarskich i inne. Z uwagi na powyższe, wolno
              » pozostawienie wszystkich ścian zewnętrznych w postaci „studni”.  stojące  ściany  mogą  ulec  nie  tylko  niebezpiecznym  spękaniom,
             We wszystkich przypadkach rozbiórce podlegają zwykle wszystkie   ale nawet zawaleniu się w całości lub fragmentarycznie. Dotyczy
           ściany wewnętrzne wraz ze stropami i zadaszeniem. W powstałej   to zwłaszcza ścian z otworami okiennymi i drzwiowymi.
           przestrzeni wykonuje się nową konstrukcję, najczęściej żelbetową   W celu zabezpieczenia stateczności wolno stojących ścian zwykle
           monolityczną w układzie słupowo-płytowym z tarczowymi elemen-  wykonuje  się  ich  usztywnienie  za  pomocą  pionowych  stalowych
           tami usztywniającymi. Ściany klatki schodowej, szybu windowego   przypór,  z  zamocowanymi  do  nich  poziomymi  kształtownikami
           oraz schody również wykonuje się jako konstrukcje żelbetowe  [1].   lub kratownicami. które są mocowane do muru za pomocą łączników
           W rozwiązaniu tym istotne są dwa zagadnienia:       stalowych (FOT. 1).
              » zapewnienie  stateczności  wolno  stojących  ścian  elewacyjnych   Warto nadmienić, że łączniki te powinny uniemożliwić poziome
           podczas rozbiórki istniejących i utracie wykonania nowych konstruk-  przemieszczenia ściany murowej i dawać możliwość swobody jej
           cji wewnętrznych,                                   pionowych  deformacji.  Stalowe  przypory  utwierdzają  się  w  pod-
              » zapewnienie  ich  termoizolacyjności  zgodnie  z  aktualnymi  wy-  łożu  jako  konstrukcja  wspornikowa  za  pomocą  pali  lub  bloków
           mogami.                                             betonowych jako balastu. W budynkach historycznych fundamenty
             Wolno stojące, nieusztywnione ściany murowe są bardzo wrażli-  pod  ścianami  murowymi  najczęściej  wykonywane  były  jako  bez-
           we na obciążenie wiatrem, oddziaływania od demontażu i montażu   pośrednie  w  postaci  ław  kamiennych.  W  związku  z  tym,  poza
           wewnętrznych  konstrukcji  budynku  oraz  wstrząsy  pochodzące   zabezpieczeniem  wychylenia  się  ścian  wolno  stojących  z  pionu
           od ruchu pojazdów. Ponadto istotny wpływ na ich stateczność może   wspornikami  stalowymi,  powinny  być  wykonane  wzmocnienia                                                         .com.pl
           mieć nierównomierne osiadanie fundamentów w wyniku obniżenia   fundamentów lub podłoża gruntowego. W tym celu zastosowane
           nośności gruntu na skutek przedostawania się do wewnątrz budynku   mogą  być  żelbetowe  podwaliny  wzmacniające  kamienne  ławy,
           wody  opadowej.  W  przypadku  odsłonięcia  ław  fundamentowych   iniekcje  podłoża,  pale  wciskane  i  inne  [2].  Wszelkie  konstrukcje
           w nawodnionym podłożu gruntowym w okresie temperatur ujemnych   usztywniające przedmiotowe ściany i wzmacniające ich fundamenty
           pojawiają się efekty wysadzinowe, które wywołują nierównomierne   powinny być poddane obliczeniom statyczno-wytrzymałościowym,
           poziome i pionowe przemieszczenia ścian. Warto nadmienić, że ścia-  uwzględniając ich współpracę ze ścianami. Ponadto podczas prac
           ny zewnętrzne zabytkowych kamienic w wielu przypadkach mają   modernizacyjnych  zabezpieczone  powyższymi  metodami  ściany
           wady nabyte po wieloletniej eksploatacji, np. zarysowania i spękania,   powinny być na bieżąco monitorowane.


             36                                                                                         nr 2/2019
   33   34   35   36   37   38   39   40   41   42   43