Zasady krycia dachu dachówkami ceramicznymi i betonowymi

Principles of roofing with ceramic and concrete tiles
Poznaj zasady krycia dachu dachówkami ceramicznymi i betonowymi
Poznaj zasady krycia dachu dachówkami ceramicznymi i betonowymi
Fot. K. Patoka

Artykuł powstał w oparciu o publikację „Fachowe zasady krycia dachów dachówkami ceramicznymi i betonowymi”, wydaną przez Polskie Stowarzyszenia Dekarzy jako „Wytyczne dekarskie. Zeszyt 3”.

Materiałem wyjściowym „Wytycznych dekarskich”, wydanych przez Polskie Stowarzyszenie Dekarzy, są „Reguły Dekarskie” opracowane przez Związek Dekarzy Niemieckich, zrzeszonych w Światowej Federacji Dekarzy (IFD).

Niektóre informacje zawarte w oryginalnych regułach celowo pominięto z powodu małej popularności przedstawionych tam technik. Było to możliwe dzięki do­stępności bogatej literatury w języku polskim, prezentującej wszelkie techniki dachówkowe. Prezentowane wytyczne uwzględniają obowiązujące w Polsce przepisy budowlane i tradycję polskiego dekarstwa

Zasady krycia dachu dachówkami ceramicznymi

Materiały i wymagania

Właściwości

Dachówki ceramiczne muszą być zgodne z kartami technicznymi producenta oraz normą PN-EN 1304: 2013-10 [1]. Dachówki różnią się od siebie sposobem ich wytwarzania, kształtami i wymiarami, a także sposobem ukształtowania zamków i obszarami przekrycia.

Kolor i powierzchnia

Kolor dachówek ceramicznych określa surowiec (glina), angoba lub glazura. Jest on kształtowany podczas wypalania. Uzyskanie równomiernego koloru, odpowiadającego na przykład palecie barw RAL, nie jest możliwe ze względu na wykorzystanie surowca naturalnego.
Zależnie od sposobu produkcji uzyskuje się różne kolory dachówek, które mogą być:

  • naturalne,
  • angobowane,
  • glazurowane,
  • mieszane,
  • barwione w masie.

Powierzchnie dachówek ceramicznych mogą być gładkie lub ze strukturą. Jednocześnie dopuszcza się drobne odpryski lub otarcia powstałe na przykład podczas transportu lub układania.

Wymiary

Dachówki ceramiczne należą do małoformatowych pokryć dachowych. Cechują je różne kształty, wymiary, a co za tym idzie – wielkość krycia. Najpopularniejszymi wymiarami karpiówki są 18×38 cm i 15,5×38 cm. Wymiary dachówek i tolerancje zawarte są w odpowiedniej karcie technicznej produktu.

Rodzaje dachówek ceramicznych

Dwa rodzaje dachówek często używanych w Polsce na przełomie XlX i XX wieku. Pierwsza z lewej (obie strony) to marsylka z „Fabryki dachówek ekstelencyji Hrabiego Romana Potockiego z Rawy Ruskiej” – według napisu wytłoczonego na stronie spodniej. Ta z prawej to esówka układana według rys. 2; fot.: K. Patoka
Dwa rodzaje dachówek często używanych w Polsce na przełomie XlX i XX wieku.
Pierwsza z lewej (obie strony) to marsylka z „Fabryki dachówek ekstelencyji Hrabiego Romana Potockiego z Rawy Ruskiej” – według napisu wytłoczonego na stronie spodniej. Ta z prawej to esówka układana według rys. 1; fot.: K. Patoka

Technologia produkcji

Dachówki ceramiczne zależnie od sposobu ich wytworzenia dzieli się na dachówki tłoczone i prasowane.

Kształt i obszar zakładu

1. Informacje ogólne

Dachówki ceramiczne wytwarza się z pojedynczymi lub wielokrotnymi zakładkami spodnimi i wierzchnimi (zakładki u góry i z boku) lub bez zakładek.
Producent określa zakład pionowy i poziomy.
Dachówki ceramiczne muszą być przez producenta przypisane do kąta nachylenia dachu umożliwiającego swobodny odpływ wody (producent określa NZP).
Kształt i ułożenie zakładek, rodzaj zakładu oraz cechy szczególne dachówki ceramicznej określają stopień zabezpieczenia pokrycia dachowego przed opadami.
Obowiązują następujące pojęcia dotyczące ukształtowania dachówek:

  • mulda – wgłębienie prowadzące wodę – odprowadzające wodę opadową,
  • skośna zakładka – podniesiona do góry część zamka pionowego,
  • żeberko – wąska listewka lub podniesiona krawędź,
  • rowek – zagłębienie pomiędzy dwoma wystającymi żeberkami lub żeberkiem i podniesioną krawędzią,
  • zakładka – brzeg jednej krawędzi dachówki z że­berkami i rowkami, zachodzący na brzeg drugiej dachówki w taki sposób, że żeberka i rowki obu zakładek łączą się, tworząc zamek uszczelniający połączenie stykających się dachówek. Zakładki boczne tworzą zamki pionowe, a zakładki na dole i górze dachówki tworzą zamki poziome,
  • zakładki obwiedniowe – połączone zakładki piono­we z zakładkami poziomymi,
  • zakładka odprowadzająca wodę – zakładka spodnia kierująca wodę na dachówkę w zakładzie piono­wym i poziomym, zakładka górna i boczna,
  • zakładka kryjąca – zakładka wierzchnia skierowana w dół w zakładzie pionowym i poziomym,
  • połączenie zazębiające – dopasowany kształt zakład­ki odprowadzającej wodę i zakładki kryjącej sąsied­nich dachówek.

Cechy szczególne to:

  • położony głębiej, nieckowaty poziom odprowadza­jący wodę,
  • specjalne wykształcenie żeberek i prowadzenie wody w zakładkach,
  • odprowadzenie pozostałości wody z zakładek do muldy tej samej dachówki,
  • odprowadzenie pozostałości wody z zakładki bocz­nej znajdującej się poniżej dachówki na poziom od­prowadzający wodę,
  • wysoko umieszczona zakładka boczna.

Dachówki ceramiczne muszą zagwarantować zabezpieczenie przed deszczem na całej powierzch­ni krycia, zgodnej z wymiarami długości i szerokości krycia, podawanymi przez producenta oraz zgodnie z kontrolą wymiarów krycia przy zachowaniu NZP (najmniejszego zalecanego kąta pochylenia) gwarantującego swobodny odpływ wody.

2. Dachówki ceramiczne z zamkiem dwu­stronnym, zakładkami obwiedniowymi (NZP: 22°)

Zakładka obwiedniowa może mieć postać ciągłą lub przerywaną. Charakterystyczne dla dachówek z zakładką obwiedniową jest to, że odprowadzające wodę zakładki spodnie (górne i boczne) nie są prze­rywane i składają się przynajmniej z jednego rowka.

Jeśli zakładka jest przerwana z dwóch stron, woda z zakładki górnej jest odprowadzana bezpośrednio na połać.

Przekrycie pionowe tworzy połą­czenie zazębiające, względnie dolna część dachów­ki ma zakładkę lub przynajmniej jedno specjalnie ukształtowane żeberko.

Przekrycie boczne musi tworzyć połączenie zazębiające. Na przykład:

  • dachówka płaska,
  • dachówka romańska o szczególnych cechach,
  • dachówka zakładkowa o szczególnych cechach. 

3. Dachówki ceramiczne z zakładką spodnią lub pojedynczymi żeberkami w zakładzie pozio­mym oraz zakładem pionowym (NZP: 25°)

Charakterystyczne dla tych dachówek są:

  • przynaj­mniej jedna zakładka spodnia zamka poziomego i pionowego,
  • przynajmniej jedno żeberko w zamkach poziomym i pionowym oraz zakładka boczna. (za­kładka odprowadzająca wodę i kryjąca). Na przykład dachówki typu marsylka. 

4. Dachówki ceramiczne z zakładką spodnią lub pojedynczymi żeberkami w zakładzie pozio­mym oraz zakładem pionowym (NZP: 30°)

Charakterystyczne dla tych dachówek są: przynaj­mniej jedna zakładka spodnia zamka poziomego i pionowego, przynajmniej jedno żeberko w zamkach poziomym i pionowym oraz zakładka boczna. Pro­dukuje się je z różnymi kształtami zakładek wierzch­nich, przykrywających zakładki odprowadzające wodę lub z elementami wchodzącymi do zakładek odprowadzających wodę, ze zgrubieniem na środku lub bez. Na przykład:

  • dachówka zakładkowa z podwójną muldą – marsylka,
  • dachówka „reformowana”,
  • dachówka gładka o szczególnych cechach, ukła­dana w rzędach,
  • dachówka przesuwna. 

5. Dachówki ceramiczne z zakładką spodnią zamka pionowego, wchodzącą w sąsiednią da­chówkę (NZP: 30°)

Dachówki te produkuje się w postaci równej lub skle­pionej, z przekryciem bocznym lub zakładką boczną. Zakład pionowy jest zmienny. Na przykład:

  • płaskie dachówki zakładkowe dwustronne,
  • karpiówka z zakładką. 

6. Dachówki ceramiczne z przekryciem za­chodzącym z boku (NZP: 35°)

Te dachówki produkuje się z różnymi krawędziami i muldami. Charakterystyczne jest dla nich to, że zamiast zakładki odprowadzającej wodę mają tylko boczne żeberko. Zakład pionowy jest zmienny. Na przykład dachówka za skośną zakładką boczną. 

7. Dachówki wypukłe/sklepione (NZP: 35/40°)

Są to dachówki wypukłe lub wklęsłe, bez żeberka, z okrągłym odpływem wody. Przekrywa się je boka­mi i pionowo. Na przykład holenderka lub mnich-mniszka. 

8. Dachówki płaskie (NZP: 30°)

Dachówki płaskie wykonuje się poprzez różnego rodzaju cięcia ukształtowanego pasma gliny. Typo­we dla tych dachówek jest krycie wielokrotne oraz z przesunięciem. Preferowane jest pokrycie podwój­ne w łuskę lub w koronkę. Na przykład karpiówka.

Kształtki funkcyjne

Kształtki są dachówkami uzupełniającymi o funkcjach konstrukcyjnych i/lub estetycznych. Na przykład:

  • dachówki szczytowe,
  • gąsiory,
  • łączniki gąsiorów,
  • dachówki pulpitowe,
  • dachówki otworowane, przejściowe (wentylacyjne, antenowe, kominki itp.).

Czytaj też: Dobór warstw wstępnego krycia dla dachów skośnych >>>

Abstrakt

Artykuł stanowi fragment „Wytycznych Dekarskich”, opracowanych i wydanych przez Polskie Stowarzyszenie Dekarzy. Skupiono się w nim na najważniejszych zasadach dotyczących krycia dachów dachówkami ceramicznymi i betonowymi. Standardy zaprezentowane w artykule są ważnym źródłem informacji dla wszystkich uczest­ników procesu budowlanego. Przedstawiają poprawne rozwiązania dla konkretnych uwarunkowań występujących na dachach, które mogą być przydatne nie tylko dekarzom, ale również projektantom, architektom i pracownikom nadzoru budowlanego.

Principles of roofing with ceramic and concrete tiles

The article is a fragment of the “Roofing Guidelines” (Wytyczne Dekarskie), developed and published by the Polish Roofers’ Association (Polskie Stowarzyszenie Dekarzy).  It focuses on the most important principles of roofing with ceramic and concrete tiles. The standards presented in the Article are an important source of information for all participants of the construction process. They present right solutions for specific conditions on roofs, which can be useful not only for roofers, but also for designers, architects and building inspection staff.

DOŁĄCZ DO NEWSLETTERA – kliknij tutaj »
Artykuł pochodzi z: miesięcznika IZOLACJE 2/2020

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Na czym polega ciepły montaż okien?


Montaż taki pozwala wyeliminować mostki termiczne powstające na łączeniu muru z oknem... ZOBACZ »


Zarabiaj pieniądze sprzedając prąd »

Jak wykonać ocieplenie w systemie ETICS?

Wszystkie znane obecnie źródła energii, poza energią geotermalną i atomową, są pośrednio efektem działania promieniowania słonecznego... czytaj dalej »

W przypadku budynków istniejących należy dokładnie sprawdzić jakość... czytaj dalej »

Sprawdzone sposoby na ocieplenie i izolację budynku »


Konieczność ocieplania ścian zewnętrznych wynika nie tylko ze względów ekonomicznych – im lepiej izolowane ściany, tym... ZOBACZ »


Na czym polegają prace uszczelniające?

Wszystko o izolacjach technicznych »

Prace uszczelniające mają na celu odcięcie niebezpiecznych materiałów, substancji lub po prostu... czytaj dalej » Produkty przeznaczone do instalacji klimatyzacyjnych i wentylacyjnych, jak i... czytaj dalej »

Fakty i mity na temat szarego styropianu »

Od kilku lat rośnie popyt na styropiany szare. W Niemczech i Szwajcarii większość spr...
czytaj dalej »


Jak zabezpieczyć budynek przed drganiami?

Skuteczna ochrona przed wilgocią »

Zapewnienie dobrej wibroakustyki dla budynku to coraz częściej wyzwanie dla świadomych i wymagających klientów... czytaj dalej » W budynkach nowo wznoszonych barierę dla wody gruntowej stanowi hydroizolacja zewnętrzna ścian piwnic i... czytaj dalej »

Chemia budowlana - porady ekspertów »


Masz wątpliwości i pytania jak rozwiązać Twój problem techniczny? Dobierz stosowną technologię do Twoich potrzeb... ZOBACZ »


Czego użyć do izolacji dachu?

Chcesz zaoszczędzić nawet 30% na zużyciu energii?

Rozwiązaniem, które zapewnia optymalne zaizolowanie są... czytaj dalej » Oprócz niższych rachunków za energię mamy zdecydowanie wyższy komfort mieszkania... czytaj dalej »

Jak zrobić spadki na balkonie i tarasie?


Dach, balkon czy taras jest płaski, a więc jak wygląda kwestia odwodnienia? ZOBACZ »


Co warto wiedzieć o systemach natryskowych?

Jak zabezpieczyć budynek przed wilgocią?

Budynek ocieplony pianką jest szczelny akustycznie a przede wszystkim... czytaj dalej »

Wilgoć pojawiająca się w budynku i związana z nią pleśń szkodzą naszemu zdrowiu, powodują wyższe rachunki za ogrzewanie i niszczą mury... czytaj dalej »

Planujesz wymianę dachu? Sprawdź »


Dzięki lekkości dachówek nie ma potrzeby wzmacniania Twojej starej struktury dachowej. W niektórych przypadkach jest nawet... ZOBACZ »


Elewacja, która wygląda jak drewno, marmur czy kamień »

Szukasz pomysłu na wykończenie elewacji? Sprawdź

Ładna fasada stanowi wizerunek budynku. Estetyczny wygląd elewacji często... czytaj dalej »

Tynki cienkowarstwowe tworzą ochronno-dekoracyjną zewnętrzną warstwę o wysokiej odporności na... czytaj dalej »

Ekspert Budowlany - zlecenia

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Izolacje.com.pl... dowiedz się więcej »
7/8/2020

Aktualny numer:

Izolacje 7/8/2020
W miesięczniku m.in.:
  • - Tarasy wentylowane
  • - Zastosowanie kruszyw lekkich
Zobacz szczegóły
Flowcrete Polska Sp. z o.o. Flowcrete Polska Sp. z o.o.
Flowcrete Polska Sp. z o.o. Jesteśmy producentem i dystrybutorem materiałów do wykonywania bezspoinowch posadzek żywicznych -...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl

.