Maty kompensacyjne - wymagania stawiane podłożom

Compensation panels. Part 1 - Requirements for base layers
Spękany podkład, który miał być podłożem pod płytki ceramiczne
Spękany podkład, który miał być podłożem pod płytki ceramiczne
M. Rokiel

Wykładzina z płytek ceramicznych to bardzo często spotykana warstwa użytkowa podłóg. Jednak efekt nie zależy tylko od wyglądu i jakości ułożenia samych płytek.

Doświadczenie (a przede wszystkim późniejsze problemy eksploatacyjne) pokazuje, że problemy związane z wykonywaniem wykładzin nie są zagadnieniami banalnymi, zwłaszcza w odniesieniu do:

  • zagadnień związanych z podłożem (rodzaj podłoża, sposób jego przygotowania, wymagane parametry - wytrzymałość, wilgotność, wysezonowanie, równość itp.),
  • doboru zapraw klejących,
  • parametrów płytek ceramicznych.

Przykładowy przekrój przez podłogę pokazano na RYS. 1., RYS. 2. i RYS. 3. Poprawne wykonanie wykładziny to nie tylko fizyczne ułożenie płytek (z czym związane są podane wyżej zagadnienia), to także odpowiednio dobrany układ warstw podłogi.

Najczęściej występujące tu obciążenia to: obciążenia użytkowe, obciążenia termiczne i drgania. Niezależnie jednak od ich rodzaju podłoga musi przenieść wszystkie te oddziaływania.

Konstrukcja podłogi może być różna, jednak pewne zasady będą wspólne. Chodzi tu o wymagania stawiane podłożu, które można sklasyfikować następująco:

  • wymogi wytrzymałościowe (wytrzymałość na ściskanie, wytrzymałość na rozciąganie przy zginaniu, wytrzymałość na rozerwanie),
  • wymogi wynikające z własności zapraw klejących (wilgotność, temperatura, wysezonowanie itp.),
  • pozostałe (czystość, równość, brak zarysowań itp.).
RYS. 1. Wykładzina ceramiczna na jastrychu zespolonym. Objaśnienia: 1 – płytki ceramiczne, 2 – zaprawa klejąca, 3 – jastrych, 4 – warstwa sczepna, 5 – podłoże betonowe/żelbetowe; rys.: Agrob Buchtal RYS. 2. Wykładzina ceramiczna na jastrychu pływającym na kleju cienkowarstwowym. Objaśnienia: 1 – płytki ceramiczne, 2 – zaprawa klejąca, 3 – jastrych, 4 – warstwa rozdzielająca, 5 – płyty izolacji termiczno-akustycznej, 6 – paroizolacja, 7 – podłoże betonowe/żelbetowe; rys.: Agrob Buchtal RYS. 3. Wykładzina ceramiczna na jastrychu na warstwie rozdzielającej na kleju cienkowarstwowym. Objaśnienia: 1 – płytki ceramiczne, 2 – zaprawa klejąca, 3 – jastrych, 4 – warstwa rozdzielająca, 5 – podłoże betonowe/żelbetowe; rys.: Agrob Buchtal
RYS. 1. Wykładzina ceramiczna na jastrychu zespolonym. Objaśnienia: 1 - płytki ceramiczne, 2 - zaprawa klejąca, 3 - jastrych, 4 - warstwa sczepna, 5 - podłoże betonowe/żelbetowe; rys.: Agrob Buchtal RYS. 2. Wykładzina ceramiczna na jastrychu pływającym na kleju cienkowarstwowym. Objaśnienia: 1 - płytki ceramiczne, 2 - zaprawa klejąca, 3 - jastrych, 4 - warstwa rozdzielająca, 5 - płyty izolacji termiczno-akustycznej, 6 - paroizolacja, 7 - podłoże betonowe/żelbetowe; rys.: Agrob Buchtal RYS. 3. Wykładzina ceramiczna na jastrychu na warstwie rozdzielającej na kleju cienkowarstwowym. Objaśnienia: 1 - płytki ceramiczne, 2 - zaprawa klejąca, 3 - jastrych, 4 - warstwa rozdzielająca, 5 - podłoże betonowe/żelbetowe; rys.: Agrob Buchtal

Niektóre z nich są oczywiste (np. czystość), precyzyjne określenie innych (np. równości, parametrów wytrzymałościowych) jest bardziej problematyczne.

Jeżeli chodzi o parametry wytrzymałościowe podłoża pod wykładziny ceramiczne, to punktem wyjścia jest określenie wielkości i sposobu działania obciążeń (mechanicznych, termicznych itp.) oraz - co równie istotne - miejsca zastosowania. Inne wymagania będą bowiem stawiane podłożu pod płytki w łazience, a inne na dnie niecki basenowej. Dodatkowo niektóre rozwiązania mogą zostać narzucone zastanym schematem konstrukcyjnym układu nośnego podłogi.

I tak, wykładzina ceramiczna może zostać ułożona na jastrychu zespolonym z podłożem (RYS. 1.), na podkładzie na warstwie oddzielającej (RYS. 2.), jastrychu pływającym (RYS. 3.), bezpośrednio na betonie czy - uwaga - na podłożu drewnianym lub drewnopochodnym (tu jednak należy pamiętać o ograniczeniach - FOT. 1. i FOT. 2).

FOT. 1. Wykładzina ułożona na stropie drewnianym. Skutek samowolnych zmian w projekcie; fot.: M. Rokiel FOT. 2. Wykładzina ułożona na stropie drewnianym. Pęknięcia obrazują umiejscowienie belki nośnej – rezultat ewidentnych błędów projektowo‑wykonawczych; fot.: M. Rokiel
FOT. 1. Wykładzina ułożona na stropie drewnianym. Skutek samowolnych zmian w projekcie; fot.: M. Rokiel FOT. 2. Wykładzina ułożona na stropie drewnianym. Pęknięcia obrazują umiejscowienie belki nośnej – rezultat ewidentnych błędów projektowo‑wykonawczych; fot.: M. Rokiel

Mocne, trwałe i stabilne połączenie płytki z podłożem ma być zapewnione przez klej, ale możliwe jest to tylko wówczas, gdy podłoże jest odpowiednio przygotowane. Według [1] i [2] musi być ono:

  • czyste, stabilne, nośne (tj. o wytrzymałości pozwalającej na przeniesienie oddziaływujących obciążeń), szorstkie (z otwartymi porami), bez zarysowań i spękań. Niedopuszczalne są tłuste plamy, zabrudzenia, wykwity, stare powłoki, wymalowania i inne substancje mogące powodować pogorszenie przyczepności,
  • równe, niedopuszczalne są ostre krawędzie, raki czy ubytki. Prześwit między podłożem a łatą o długości 2 m nie może być większy niż 5 mm. Jednocześnie odchylenie od poziomu/założonego spadku płaszczyzny nie może być większe niż 5 mm,
  • suche i wysezonowane.

Ten ostatni punkt wymaga wyjaśnienia. Podłoże pod okładziny ceramiczne powinno być wysezonowane na tyle, żeby ewentualne odkształcenia nie spowodowały uszkodzenia okładziny. Dotyczy to zarówno odkształceń skurczowych, jak i tych powstałych na skutek innych obciążeń.

Według [3] podłoże betonowe powinno być sezonowane minimum 6 miesięcy. Czas ten można skrócić, jeżeli z indywidualnej analizy wynika, że w momencie wykonywania prac odkształcenia podłoża ustały lub zmniejszyły się do akceptowalnego poziomu.

Wytyczne ITB [1] również wymagają min. 6-miesięcznego sezonowania podłoża. Według [3] podłoże betonowe powinno być w stanie powietrznosuchym (według wytycznych [4] wilgotność masowa jastrychu cementowego w momencie wykonywania prac powinna wynosić ≤  2%), polska literatura techniczna definiuje natomiast maksymalną wilgotność podłoża na poziomie 4-5%.

Zapewnienie odpowiednich warunków schnięcia jastrychu pływającego lub na warstwie rozdzielającej jest bardzo istotne. Tego typu jastrychy są w pewnych sytuacjach podatne na odkształcenia krawędziowe.

Jeżeli jastrych wysycha jednostajnie w całym przekroju poprzecznym, to pozostaje płaski. W przypadku zbyt szybkiego wysychania jego dolna część, znajdująca się przy warstwie rozdzielającej, pozostaje mokra, natomiast wierzchnia warstwa jest sucha. To powoduje odkształcenia polegające na unoszeniu się strefy krawędziowej. Dlatego podkład powinien mieć możliwość równomiernego wysychania w całym przekroju. Wówczas jego skurcz jest równomierny.

Odwrotny skutek (i odkształcenia w drugą stronę) powoduje wykonanie wykładziny (zwłaszcza z płyt wielkoformatowych) na jastrychach o zbyt wysokiej wilgotności, wykonanych jako pływające lub na warstwie rozdzielającej.

Warto przeczytać: Zeszyty projektanta: Projektowanie przegród poziomych w budownictwie energooszczędnym >>>

Skutki tego typu deformacji są szczególnie widoczne na styku z elementami trwale zespolonymi z podłożem (np. ścianami, słupami). Dochodzi tu najczęściej do uszkodzenia (oderwania) elastycznej masy dylatacyjnej i pojawienia się rys wzdłuż krawędzi styku (FOT. 3.FOT. 4), a w skrajnych przypadkach do uszkodzeń (spękań) wykładziny.

FOT. 3. Taki efekt może być m.in. rezultatem ułożenia płytek na jastrychu pływającym o zbyt dużej wilgotności; fot.: M. Rokiel FOT. 4. Taki efekt może być m.in. rezultatem ułożenia płytek na jastrychu pływającym o zbyt dużej wilgotności; fot.: M. Rokiel
FOT. 3-4. Taki efekt może być m.in. rezultatem ułożenia płytek na jastrychu pływającym o zbyt dużej wilgotności; fot.: M. Rokiel

Według [3] tradycyjne jastrychy wymagają 28-dniowego sezonowania. Czas ten może być skrócony do kilku dni (zazwyczaj 5-7 dni), gdy podłożem są zaprawy PCC.

W przypadku stosowania szybkowiążących i szybkosprawnych jastrychów, w sprzyjających warunkach cieplno-wilgotnościowych ułożenie płytek możliwe jest nawet po 2-3 dniach (wiążące są zawsze wytyczne producenta).

Według wytycznych [5] wilgotność jastrychu anhydrytowego w momencie wykonywania prac wynosić powinna:

  • ≤  0,3% dla jastrychów z ogrzewaniem podłogowym,
  • ≤ 0,5% dla pozostałych przypadków.

Z kolei wytyczne [6] zezwalają na wykonywanie wykładzin na jastrychach anhydrytowych o wilgotności masowej wynoszącej:

  • ≤  0,5% dla jastrychów z ogrzewaniem podłogowym,
  • ≤  1% dla pozostałych przypadków,

zalecając jednocześnie obniżenie jej maksymalnej wartości odpowiednio do ≤  0,3% i ≤  0,5%, gdy wykonuje się wykładzinę z płytek o boku ≥  40 cm lub przy spoinach o szerokości ≤  3 mm.

DOŁĄCZ DO NEWSLETTERA – kliknij tutaj »
Artykuł pochodzi z: miesięcznika IZOLACJE 3/2019

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Jak zapewnić trwałe mocowanie izolacji?


Dla doboru optymalnego systemu podwieszenia... ZOBACZ »


Jakie są rodzaje płyt warstwowych?

Zarabiaj pieniądze sprzedając prąd »

Ukryte mocowanie oznacza, że łączniki płyt są niewidoczne, co poprawia...
czytaj dalej »

Maksymalną mocą jaką można wykorzystać bezpośrednio z energii słonecznej na jednym metrze kwadratowym powierzchni jest... czytaj dalej »

Czego użyć do izolacji dachu?

Która fuga szybko wiąże i jest łatwa w utrzymaniu czystości?

Obecnie co piąte systemy dachowe płaskie, zielone lub strome oraz co piąta termoizolacja na krokwiach w Niemczech... czytaj dalej » Tego typu materiałów poszukują najbardziej wymagający użytkownicy, ceniący estetykę, funkcjonalność, bezpieczeństwo oraz... czytaj dalej »

Fakty i mity na temat szarego styropianu »

Od kilku lat rośnie popyt na styropiany szare. W Niemczech i Szwajcarii większość spr...  czytaj dalej »


Czego użyć do izolacji podłogi, ścian, sufitu?

Wibroizolacja i wibroakustyka - co warto wiedzieć?

Płyty styropianowe PODŁOGA/DACH mogą być stosowane w aplikacjach wymagających przenoszenia średnich... czytaj dalej » To jedyna dostępna na polskim rynku ściana dwuwarstwowa, w której obie warstwy – mur i ocieplenie, wykonane są z tego samego materiału... czytaj dalej »

Czego użyć do izolacji kanałów wentylacyjnych?


Systemy ochrony energii w budownictwie i w instalacjach technicznych, spełniają najbardziej restrykcyjne normy europejskie definiując... ZOBACZ »



Poliole poliestrowe - co powinieneś wiedzieć?

Czego jeszcze nie wiesz o izolacji balkonów?

Poliole to grupa wyrobów przeznaczonych do wytwarzania szerokiej gamy... czytaj dalej » Tradycyjne systemy balkonowe sprawdzają się tylko i wyłącznie wtedy, kiedy wykonawstwo jest na najwyższym poziomie... czytaj dalej »

Naprawa balkonów i tarasów - czego użyć?


Balkony, tarasy, loggie i schody są elementami obiektów budowlanych stale narażonymi na niszczące czynniki środowiska... ZOBACZ »


Trwałe mocowanie izolacji - czego użyć?

Jak zabezpieczyć budynek przed wilgocią?

Które parametry gwarantują stabilność układu ociepleniowego i przeciwdziałają drganiom wywołanym przez siły ssące wiatru?
czytaj dalej »

Wilgoć pojawiająca się w budynku i związana z nią pleśń szkodzą naszemu zdrowiu, powodują wyższe rachunki za ogrzewanie i niszczą mury. czytaj dalej »

Planujesz wymianę dachu? Sprawdź »


Dzięki lekkości dachówek nie ma potrzeby wzmacniania Twojej starej struktury dachowej. W niektórych przypadkach jest nawet... ZOBACZ »


Jak zaoszczędzić dzięki kompleksowej izolacji domu?

Szukasz pomysłu na wykończenie elewacji? Sprawdź

Ciepło ucieka przez dach, ściany, okna, drzwi oraz podłogi na gruncie lub piwnicę.
czytaj dalej »

Tynki cienkowarstwowe tworzą ochronno-dekoracyjną zewnętrzną warstwę o wysokiej odporności na... czytaj dalej »

mgr inż. Maciej Rokiel
mgr inż. Maciej Rokiel
Maciej Rokiel jest absolwentem Wydziału Budownictwa, Architektury i Inżynierii Środowiska Politechniki Łódzkiej. Przynależy do Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Przemysłu Materiałów B... więcej »
mgr inż. Ismena Gawęda
mgr inż. Ismena Gawęda
Ismena Gawęda ukończyła Wydział Budownictwa, Architektury i Inżynierii Środowiska Politechniki Łódzkiej. Jest czynnym uczestnikiem procesu budowlanego, jako posiadająca uprawnienia budowlane do... więcej »
Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Izolacje.com.pl... dowiedz się więcej »
Synthos S.A. Synthos S.A.
Grupa Kapitałowa Synthos S.A. jest jednym z największych producentów surowców chemicznych w Polsce. Spółka jest pierwszym w Europie...
3/2020

Aktualny numer:

Izolacje 3/2020
W miesięczniku m.in.:
  • - Ludomir Duda: Kierunek: budownictwo plusenergetyczne
  • - Ocena techniczna systemów ETICS
Zobacz szczegóły
GRILTEX - specjaliści w uszczelnianiu obiektów inżynieryjnych

GRILTEX - specjaliści w uszczelnianiu obiektów inżynieryjnych

Griltex Polska jest firmą o francuskich korzeniach z międzynarodowym doświadczeniem o ponad 50-letniej tradycji, produkującą wszelkiego rodzaju folie budowlane oraz...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl

.