Pobierz pełny numer IZOLACJI

Pełny numer IZOLACJI 6/2019 [PDF]

możesz pobrać BEZPŁATNIE - po prostu ZAREJESTRUJ konto w portalu

Akustyka architektoniczna - warunki pogłosowe i zrozumiałość mowy

Zrozumiałość mowy
Norma PN-B-02151-4:2015-06, "Akustyka budowlana. Ochrona przed hałasem w budynkach. Część 4: Wymagania dotyczące warunków pogłosowych i zrozumiałości mowy w pomieszczeniach oraz wytyczne prowadzenia badań"
Norma PN-B-02151-4:2015-06, "Akustyka budowlana. Ochrona przed hałasem w budynkach. Część 4: Wymagania dotyczące warunków pogłosowych i zrozumiałości mowy w pomieszczeniach oraz wytyczne prowadzenia badań"
arch. redakcji
Ciąg dalszy artykułu...

Zrozumiałość mowy

Przez zrozumiałość mowy rozumie się wyrażony w procentach stosunek liczby poprawnie zrozumiałych sylab, wyrazów lub zdań do całkowitej liczby wypowiedzianych odpowiednio sylab, wyrazów lub zdań.

Zrozumiałość mowy zależy od:

  • jakości słuchu słuchającego,
  • jakości wymowy mówcy,
  • odległości pomiędzy mówcą i słuchającym,
  • czasu pogłosu pomieszczenia,
  • kształtu pomieszczenia.

Dla niewielkich pomieszczeń według Cremera zrozumiałość mowy można w przybliżeniu wyznaczyć jako współczynnik zależny od czasu pogłosu, poziomu dźwięku hałasów zakłócających, poziomu dźwięku źródła, wymiaru i kształtu pomieszczenia.

Jak poprawić izolacyjność akustyczną budynków

Zrozumiałość mowy w pomieszczeniu może być zmierzona metodami obiektywnymi bądź zbadana za pomocą subiektywnych testów.

Test subiektywny

Taki test może polegać na przeprowadzeniu badania ankietowego z udziałem słuchaczy, polegającego na określeniu w procentach, jak wiele sylab, wyrazów lub zdań zostało zrozumianych w stosunku do wszystkich wypowiedzianych.

Test mógłby wyglądać następująco:

  • rozmieszczenie uczestników badania równomiernie - najlepiej na miejscach na stałe przypisanych danej sali,
  • rozdanie każdemu uczestnikowi przygotowanej pustej karty służącej do zapisywania zrozumiałych fraz,
  • zadbanie o jak najniższy poziom tła akustycznego (w miarę możliwości) - zamknięcie okien, drzwi,
  • rozpoczęcie z miejsca na stałe przypisanego mówcy odczytywania odpowiednio przygotowanych fraz, które zapisują uczestnicy badania,
  • odebranie wypełnionych arkuszy,
  • całe badanie można powtórzyć z nowo wybraną listą fraz (co najmniej 3 powtórzenia),
  • obliczenie procent poprawnie zapisanych fraz dla każdego miejsca osobno,
  • skonstruowanie mapy zrozumiałości mowy w pomieszczeniu.

W teście powinny znaleźć się testy zdaniowe i logatomowe.

Metody obiektywne

Do metod obiektywnych należy zaliczyć pomiar wskaźnika transmisji mowy STI (Speech Transmission Index).

W takim ujęciu zrozumiałość mowy, traktowana jako sygnał akustyczny, zależy głównie od stosunku sygnału do szumu S/N, czyli różnicy między poziomem dźwięku mowy a poziomem dźwięków zakłócających.

Takim dźwiękiem zakłócającym może być tło akustyczne, ale przede wszystkim jest to pogłos występujący w pomieszczeniu.

W normie PN-B-02151-4:2015-06 [1] zdefiniowano STI następująco: "Wskaźnik transmisji mowy STI jest to miara przyjmująca wartości w zakresie 0 i 1, reprezentująca jakość transmisji mowy pod względem zrozumiałości, przez kanał transmisji mowy".

Dalej w tej samej normie przedstawiono metodę pomiarową i określono dopuszczalne wartości tego wskaźnika w pomieszczeniach, wobec których wymaga się odpowiednich warunków przy prezentacjach słownych.

W niniejszej części artykułu postanowiono wprowadzić interpretację fizykalną wskaźnika transmisji mowy STI opartej na pracy "Predicting Speech Intelligibility in Rooms from the Modulation Transfer Function I. General Room Acoustics" [10] i jej polskim streszczeniu "Wykorzystanie funkcji przeniesienia modulacji MTF sygnału w badaniach akustyki wnętrz" [11].

Na zrozumiałość mowy w pomieszczeniu zasadniczy wpływ ma modyfikacja dźwięków o zmiennym natężeniu. Istnieje bowiem związek między fizycznymi zmianami oryginalnej obwiedni amplitudowej mowy a stopniem jej zrozumiałości.

Rezultaty wielu badań [12–14] wskazują, że zrozumiałość mowy w pomieszczeniach jest uzależniona od takich wielkości, jak:

  • poziom sygnału mowy,
  • poziom zakłóceń,
  • czas pogłosu,
  • struktura amplitudowo-czasowa odbić dźwięku.

Dźwięk słowny charakteryzuje się widmem ciągłym, którego struktura zmienia się szybko w czasie.

RYS. 4 Schemat modulacji częstotliwościowej dźwięku słownego generowanego w pomieszczeniu zamkniętym w warunkach pobudzenia sygnałem modulowanym sinusoidalnie; rys. T. Houtgast, H.J.M. Steeneken, „Predicting Speech Intelligibility in Rooms from the Modulation Transfer Function I. General Room

RYS. 4 Schemat modulacji częstotliwościowej dźwięku słownego generowanego w pomieszczeniu zamkniętym w warunkach pobudzenia sygnałem modulowanym sinusoidalnie; rys. T. Houtgast, H.J.M. Steeneken, „Predicting Speech Intelligibility in Rooms from the Modulation Transfer Function I. General Room

RYS. 5. Rysunek 4 Zmiany modulacyjne częstotliwości wywołane odpowiedzią impulsową układu; rys. T. Houtgast, H.J.M. Steeneken, „Predicting Speech Intelligibility in Rooms from the Modulation Transfer Function I. General Room
RYS. 5. Rysunek 4 Zmiany modulacyjne częstotliwości wywołane odpowiedzią impulsową układu; rys. T. Houtgast, H.J.M. Steeneken, „Predicting Speech Intelligibility in Rooms from the Modulation Transfer Function I. General Room

Z modelowego punktu widzenia można przyjąć, że akustyczne własności pomieszczenia odnośnie zrozumiałości dźwięku słownego są określone przez obszar, w którym następują sinusoidalne modulacje intensywności dźwięku docierającego do odbiorcy znajdującego się w określonym punkcie tego obszaru.

Poznaj: Problemy związane z jakością akustyczną pomieszczeń typu open space

Jak pisze L. Rutkowski [15], zgodnie z założeniami Houtgosta i Steenekena w celu wyznaczenia funkcji MTF do pomieszczenia nadaje się sygnał w postaci pasma szumu zmodulowanego amplitudowo funkcją sinusoidalną.

Sygnał odebrany z pomieszczenia z reguły posiada inną głębokość modulacji amplitudowej niż sygnał wysłany do pomieszczenia. Można to przedstawić graficznie na RYS. 4 i RYS. 5.

Przeniesienie modulacji amplitudowej opisuje się miarą logarytmiczną z oznaczeniem jako MT (Modulation Transfer):

(10)

Pomiaru modulacji współczynników MT dokonuje się w podobny sposób dla wielu częstotliwości modulacji w zakresie typowym dla zmian obwiedni dźwięków mowy. Uzyskuje się w ten sposób przebieg funkcji MTF (Modulation Transfer Function).

Na tak wyznaczonej funkcji MTF opiera się metoda STI i RASTI.

Charakterystyka systemu transmisji dźwięku dokonywana jest przez rodzinę krzywych MTF zawierających 98 wartości współczynnika redukcji modulacji określonego następująco:

(11)

gdzie:

f - częstotliwość [Hz],
T - czas pogłosu [s],
S/N - stosunek sygnału do szumu [dB].

Aby uzyskać wartości STI (znając współczynnik redukcji modulacji (10)), wprowadza się pozorny stosunek sygnału do szumu:

  (12)

Przy przyjęciu warunków normalizacji:

otrzymuje się:

  (13)

DOŁĄCZ DO NEWSLETTERA – kliknij tutaj »
Artykuł pochodzi z: miesięcznika IZOLACJE 3/2016

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Na czym polega ciepły montaż okien?


Montaż taki pozwala wyeliminować mostki termiczne powstające na łączeniu muru z oknem... ZOBACZ »


Zarabiaj pieniądze sprzedając prąd »

Kiedy i gdzie stosować płyty warstwowe?

Wszystkie znane obecnie źródła energii, poza energią geotermalną i atomową, są pośrednio efektem działania promieniowania słonecznego... czytaj dalej »

Panele wybierane są przez wielu architektów jako elementy wieńczące i tworzące... czytaj dalej »

Sprawdzone sposoby na ocieplenie i izolację budynku »


Konieczność ocieplania ścian zewnętrznych wynika nie tylko ze względów ekonomicznych – im lepiej izolowane ściany, tym... ZOBACZ »


Na czym polegają prace uszczelniające?

Wszystko o izolacjach technicznych »

Prace uszczelniające mają na celu odcięcie niebezpiecznych materiałów, substancji lub po prostu... czytaj dalej » Produkty przeznaczone do instalacji klimatyzacyjnych i wentylacyjnych, jak i... czytaj dalej »

Fakty i mity na temat szarego styropianu »

Od kilku lat rośnie popyt na styropiany szare. W Niemczech i Szwajcarii większość spr...
czytaj dalej »


Od czego zacząć termomodernizację domu? Co zrobić, aby uzyskać dotację?

Czego użyć do naprawy balkonu lub tarasu?

Jak dzięki termomodernizacji zmniejszyć zuzycie energii na ogrzewanie domów nawet o 69%?.. czytaj dalej » Nawierzchnia drenażowa typu kamienny dywan powstaje z połączenia naturalnego kruszywa marmurowego... czytaj dalej »

Chemia budowlana - porady ekspertów »


Masz wątpliwości i pytania jak rozwiązać Twój problem techniczny? Dobierz stosowną technologię do Twoich potrzeb... ZOBACZ »


Czego użyć do izolacji dachu?

Chcesz zaoszczędzić nawet 30% na zużyciu energii?

Rozwiązaniem, które zapewnia optymalne zaizolowanie są... czytaj dalej » Oprócz niższych rachunków za energię mamy zdecydowanie wyższy komfort mieszkania... czytaj dalej »

Jak zrobić spadki na balkonie i tarasie?


Dach, balkon czy taras jest płaski, a więc jak wygląda kwestia odwodnienia? ZOBACZ »


Co warto wiedzieć o systemach natryskowych?

Jak zabezpieczyć budynek przed wilgocią?

Budynek ocieplony pianką jest szczelny akustycznie a przede wszystkim... czytaj dalej »

Wilgoć pojawiająca się w budynku i związana z nią pleśń szkodzą naszemu zdrowiu, powodują wyższe rachunki za ogrzewanie i niszczą mury... czytaj dalej »

Planujesz wymianę dachu? Sprawdź »


Dzięki lekkości dachówek nie ma potrzeby wzmacniania Twojej starej struktury dachowej. W niektórych przypadkach jest nawet... ZOBACZ »


Elewacja, która wygląda jak drewno, marmur czy kamień »

Jak budować energooszczędnie?

Ładna fasada stanowi wizerunek budynku. Estetyczny wygląd elewacji często... czytaj dalej »

Przekonaj się, jakie rozwiązania sprawdzą się w nowoczesnym, energooszczędnym budownictwie... czytaj dalej »

Ekspert Budowlany - zlecenia

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Izolacje.com.pl... dowiedz się więcej »
7/8/2020

Aktualny numer:

Izolacje 7/8/2020
W miesięczniku m.in.:
  • - Tarasy wentylowane
  • - Zastosowanie kruszyw lekkich
Zobacz szczegóły
Flowcrete Polska Sp. z o.o. Flowcrete Polska Sp. z o.o.
Flowcrete Polska Sp. z o.o. Jesteśmy producentem i dystrybutorem materiałów do wykonywania bezspoinowch posadzek żywicznych -...
Dlaczego warto zadbać o balkon i taras?

Dlaczego warto zadbać o balkon i taras?

Trudno wyobrazić sobie nowoczesny dom bez jego wizytówki, czyli balkonu lub tarasu. Elementy te stanowią dodatkową powierzchnię, która pozwala na chwilę oddechu na...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl

.