Pobierz pełny numer IZOLACJI

Pełny numer IZOLACJI 6/2019 [PDF]

możesz pobrać BEZPŁATNIE - po prostu ZAREJESTRUJ konto w portalu

Parametry optymalne dwupoziomowego tłumika drgań

Pasywne tłumiki drgań
Optimal parameters of two-level tuned mass damper | Parametry optymalne dwupoziomowego tłumika drgań
Optimal parameters of two-level tuned mass damper | Parametry optymalne dwupoziomowego tłumika drgań

W projektowaniu konstrukcji narażonych na drgania powszechnie stosuje się specjalne urządzenia wykazujące zdolność tłumienia drgań, nazywane tłumikami drgań. Ich efektywność zależy m.in. od parametrów optymalnych.

Tłumiki mogą być sklasyfikowane jako: pasywne, półaktywne, aktywne i hybrydowe.

Pasywne tłumiki drgań

Do popularnych urządzeń pasywnej dyssypacji energii zalicza się tłumiki lepkie, lepko-sprężyste, tarciowe i metalowe. Były one szczególnie intensywnie udoskonalane w latach 90. w rozwiązaniach z zakresu ochrony przeciwsejsmicznej. Innego rodzaju urządzenia – strojone masowe i cieczowe tłumiki drgań – stosowane są w kontroli drgań konstrukcji w wypadku wiatru i innych przyczyn, np. typu przemysłowego.

Zobacz także: Ochrona akustyczna w budynkach

Przeglądu tłumików typu pasywnego dokonali m.in.: I. Gołębiowska i J. Rojek [1], I. Gołębiowska i W. Sakiewicz [2] oraz M.D. Symans, F.A. Charney, A.S. Whittaker i in. [3].

Odpowiednio zlokalizowane w wibroizolacji lub/i wewnątrz konstrukcji pasywne układy kontroli drgań mogą być używane do zwiększenia dyssypacji energii. W zależności od budowy układy te mogą zwiększać sztywność i wytrzymałość konstrukcji. Nie wymagają one zewnętrznego źródła energii i wykorzystują ruch konstrukcji do wytwarzania sił kontrolujących. Siły te są funkcją odpowiedzi konstrukcji [2, 4].

ABSTRAKT

W artykule przeanalizowano drgania układu tłumionego o jednym stopniu swobody z wielomasowym dwupoziomowym tłumikiem drgań (WMTD) spowodowane wymuszeniem kinematycznym. Celem analizy było zbadanie wpływu drugiego poziomu WMTD na wartości optymalne jego parametrów. Stwierdzono wysoką efektywność dwupoziomowego WMTD użytego do obniżenia poziomu drgań rozpatrywanego układu tłumionego.

The article contains an analysis of vibrations of a damped system with one degree of freedom and a two-level multiple tuned mass damper (MTMD) subjected to a kinematic excitation. The aim of the analysis is to find the effect of the second level of MTMD on the optimum values of its parameters. It is found that the analysed two-level multiple tuned mass damper has high effectiveness.

Istnieje także liczna grupa tłumików sklasyfikowanych jako półaktywne. Przykładami tego typu urządzeń są tłumiki magnetoreologiczne i elektroreologiczne [2, 4].

Od MTD do WMTD – poszukiwania parametrów optymalnych

Metody przeciwdziałania szkodliwym drganiom opracowywano na podstawie najprostszego liniowego modelu oscylatora o jednym stopniu swobody. Pasywna kontrola drgań układu nietłumionego o jednym stopniu swobody poddanego działaniu obciążenia harmonicznego po raz pierwszy została opracowana przez J.P. Den Hartoga [5].

Wprowadził on do układu urządzenie minimalizujące drgania, które składało się z masy, elementu sprężystego i elementu tłumiącego. Urządzenie to zwane jest powszechnie masowym (dynamicznym) tłumikiem drgań (MTD). Den Hartog zaproponował metodę analityczną doboru parametrów optymalnych MTD (tłumienia optymalnego i strojenia optymalnego) dołączonego do układu nietłumionego o jednym stopniu swobody.

Przeczytaj: Nowoczesne technologie elewacyjne – dobór i projektowanie

G.B. Warburton [6] wyprowadził natomiast proste wyrażenia opisujące parametry optymalne MTD zastosowanego do układu nietłumionego o jednym stopniu swobody przy siłowym i kinematycznym wymuszeniu harmonicznym i stochastycznym.

Aby poprawić efektywność jednomasowego dynamicznego tłumika drgań, zaproponowano urządzenie składające się z wielu dynamicznych tłumików drgań ustawionych równolegle lub szeregowo, zwane wielomasowym (dynamicznym) tłumikiem drgań (WMTD).

WMTD umożliwia podwyższenie odporności budowli już istniejących, wcześniej zabezpieczonych przed nadmiernymi drganiami, na działanie obciążeń sejsmicznych czy parasejsmicznych, bez naruszenia ich konstrukcji. Urządzenie to może być wykorzystywane łącznie z innymi sposobami ochrony konstrukcji przed drganiami.

Konstrukcje wyposaża się w WMTD m.in. wówczas, gdy istnieje konieczność zmniejszenia reakcji na obiekt lub w wypadku problemów wynikających z gabarytów i ciężaru pojedynczego MTD. Rolę wielomasowych dynamicznych tłumików drgań mogą również spełniać elementy belkowe czy płytowe.

Efektywność WMTD z równolegle ustawionymi MTD, dołączonego do układu tłumionego o jednym stopniu swobody obciążonego siłą harmoniczną, badali H. Yamaguchi i N. Harnpornchai [7]. Porównali oni ją z efektywnością MTD i wykazali, że optymalny WMTD jest efektywniejszy niż MTD.

Identyczny układ wyłącznie przy wymuszeniu kinematycznym w postaci białego szumu badali również A.S. Joshi i R.S. Jangid [8]. Otrzymali oni parametry optymalne WMTD przy założeniu minimalnej wartości maksimum charakterystyki amplitudowo-częstotliwościowej i przy założonym rozkładzie częstości własnych poszczególnych MTD.

Warto zobaczyć: Diagnostyka techniczna budynku wielkopłytowego

Do parametrów optymalnych należały: współczynnik tłumienia, współczynnik strojenia oraz zakres współczynników strojenia. Parametry te określono w odniesieniu do różnych współczynników tłumienia konstrukcji i różnych współczynników masy (stosunek masy tłumika drgań do masy konstrukcji).

Jangid [9] badał także układ nietłumiony będący pod wpływem harmonicznego wymuszenia kinematycznego przy takich samych założeniach. Obaj autorzy wykazali w analizowanych przykładach [8, 9], że optymalny współczynnik tłumienia wzrasta wraz ze wzrostem współczynnika masy.

L. Zuo i S.A. Nayfeh [10] zaproponowali algorytm numeryczny do optymalizacji indywidualnej sztywności i tłumienia każdego z ustawionych równolegle MTD dla układu o jednym stopniu swobody przy wymuszeniu siłowym i kinematycznym.

A.W. Dukart i A.I. Olejnik [11] analizowali zaś różne modele WMTD otrzymane z połączenia szeregowo i równolegle ustawionych MTD. Znaleźli oni parametry optymalne analizowanych modeli przy założonym rozkładzie częstości kolejnych MTD i przy harmonicznym obciążeniu siłowym układu o jednym stopniu swobody.

Złożoność konstrukcji WMTD i konieczność jego optymalizacji wymaga jednak jeszcze wielu eksperymentów i badań teoretycznych. Mimo że napisano już wiele prac dotyczących analizy efektywności sposobów obniżania poziomu drgań konstrukcji, do tej pory nie zbadano wielopoziomowego WMTD uwzględniającego wpływ rozkładu masy na poszczególnych poziomach przy optymalnych, dobranych indywidualnie współczynnikach strojenia dla każdego MTD i tłumieniu optymalnym.

Problem ten zostanie przedstawiony w niniejszym artykule. Zbadano mianowicie wpływ obciążenia parasejsmicznego, modelowanego wymuszeniem harmonicznym, na odpowiedź układu tłumionego o jednym stopniu swobody w celu znalezienia parametrów optymalnych dwupoziomowego WMTD (strojenia optymalnego każdego tłumika, tłumienia optymalnego oraz optymalnego współczynnika rozkładu masy na obu poziomach) zastosowanego do obniżenia poziomu drgań analizowanego układu.

Artykuł pochodzi z: miesięcznika IZOLACJE 6/2012

Komentarze

(2)
Jan | 26.09.2013, 12:49
Ledwo można zauważyć treść artykułu - ale ciekawy
sw | 18.10.2014, 00:13
drogi i mosty
   1 / 1   

Wybrane dla Ciebie


Wybierz najlepszy materiał do ociepleń »


Czym różnią się materiały do izolacji poszczególnych elementów budynku? ZOBACZ »


Poznaj sposoby izolacji dachu płaskiego »

Jak wykonać ocieplenie w systemie ETICS?

Jaki materiał zastosować na dachu płaskim, zielonym, odwróconym, a jak na dachu pokrytym wcześniej papą termozgrzewalną?
czytaj dalej »

W przypadku budynków istniejących należy dokładnie sprawdzić jakość... czytaj dalej »

Uzyskaj tytuł mgr. inż. i uprawnienia budowlane!


Wiedza i umiejętności praktyczne zdobyte podczas studiów drugiego stopnia... ZOBACZ »


Jak zapewnić dobrą wibroakustykę budynku?

Rewolucja na rynku termoizolacji?

Zapewnienie dobrej wibroakustyki dla budynku to coraz częściej wyzwanie dla świadomych i wymagających klientów. czytaj dalej » Utrzymanie odpowiedniej temperatury wewnątrz obiektu, położonego w wymagającej strefie... czytaj dalej »

Fakty i mity na temat szarego styropianu »

Od kilku lat rośnie popyt na styropiany szare. W Niemczech i Szwajcarii większość spr...  czytaj dalej »


Na czym polegają prace uszczelniające?

Wszystko o izolacji instalacji klimatyzacyjnych i wentylacyjnych »

Prace uszczelniające mają na celu odcięcie niebezpiecznych materiałów, substancji lub po prostu... czytaj dalej » Produkty przeznaczone do instalacji klimatyzacyjnych i wentylacyjnych, jak i... czytaj dalej »

Chemia budowlana - porady ekspertów »


Masz wątpliwości i pytania jak rozwiązać Twój problem techniczny? Dobierz stosowną technologię do Twoich potrzeb... ZOBACZ »


Czego użyć do izolacji dachu?

Czym ocieplić piwnicę lub garaż?

Rozwiązaniem, które zapewnia optymalne zaizolowanie są... czytaj dalej » Izolacja stropów nad garażami podziemnymi musi spełniać wysokie wymagania akustyczne, cieplne i przeciwpożarowe... czytaj dalej »

Malowanie kafli krok po kroku »


Malowanie kafli to wciąż mało popularny sposób zmiany wystroju wnętrza... ZOBACZ »


Co warto wiedzieć o systemach natryskowych?

Jak zabezpieczyć budynek przed wilgocią?

Budynek ocieplony pianką jest szczelny akustycznie a przede wszystkim...
czytaj dalej »

Wilgoć pojawiająca się w budynku i związana z nią pleśń szkodzą naszemu zdrowiu, powodują wyższe rachunki za ogrzewanie i niszczą mury. czytaj dalej »

Planujesz wymianę dachu? Sprawdź »


Dzięki lekkości dachówek nie ma potrzeby wzmacniania Twojej starej struktury dachowej. W niektórych przypadkach jest nawet... ZOBACZ »


Elewacja, która wygląda jak drewno, marmur czy kamień »

Szukasz pomysłu na wykończenie elewacji? Sprawdź

Ładna fasada stanowi wizerunek budynku. Estetyczny wygląd elewacji często...
czytaj dalej »

Tynki cienkowarstwowe tworzą ochronno-dekoracyjną zewnętrzną warstwę o wysokiej odporności na... czytaj dalej »

Ekspert Budowlany - zlecenia

dr hab. inż., prof. nadzw. UTP Irena Gołębiowska
dr hab. inż., prof. nadzw. UTP Irena Gołębiowska
Ukończyła Politechnikę Szczecińską. Jest kierownikiem Katedry Konstrukcji Budowlanych Uniwersytetu Technologiczno-Przyrodniczego w Bydgoszczy. Jest autorką wielu publikacji naukowych z zakresu dynamik... więcej »
mgr inż. Wioletta Sakiewicz
mgr inż. Wioletta Sakiewicz
Ukończyła Akademię Techniczno-Rolniczą w Bydgoszczy. Obecnie jest pracownikiem naukowo-dydaktycznym Uniwersytetu Technologiczno- Przyrodniczego w Bydgoszczy. Naukowo zajmuje się zagadnieniami ochrony k... więcej »
Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Izolacje.com.pl... dowiedz się więcej »
7/8/2020

Aktualny numer:

Izolacje 7/8/2020
W miesięczniku m.in.:
  • - Tarasy wentylowane
  • - Zastosowanie kruszyw lekkich
Zobacz szczegóły
Flowcrete Polska Sp. z o.o. Flowcrete Polska Sp. z o.o.
Flowcrete Polska Sp. z o.o. Jesteśmy producentem i dystrybutorem materiałów do wykonywania bezspoinowch posadzek żywicznych -...
Dlaczego warto zadbać o balkon i taras?

Dlaczego warto zadbać o balkon i taras?

Trudno wyobrazić sobie nowoczesny dom bez jego wizytówki, czyli balkonu lub tarasu. Elementy te stanowią dodatkową powierzchnię, która pozwala na chwilę oddechu na...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl

.