Pobierz pełny numer IZOLACJI

Pełny numer IZOLACJI 6/2018 [PDF]

możesz pobrać BEZPŁATNIE - po prostu ZAREJESTRUJ konto w portalu

Parametry optymalne dwupoziomowego tłumika drgań

Pasywne tłumiki drgań
Optimal parameters of two-level tuned mass damper | Parametry optymalne dwupoziomowego tłumika drgań
Optimal parameters of two-level tuned mass damper | Parametry optymalne dwupoziomowego tłumika drgań

W projektowaniu konstrukcji narażonych na drgania powszechnie stosuje się specjalne urządzenia wykazujące zdolność tłumienia drgań, nazywane tłumikami drgań. Ich efektywność zależy m.in. od parametrów optymalnych.

Tłumiki mogą być sklasyfikowane jako: pasywne, półaktywne, aktywne i hybrydowe.

Pasywne tłumiki drgań

Do popularnych urządzeń pasywnej dyssypacji energii zalicza się tłumiki lepkie, lepko-sprężyste, tarciowe i metalowe. Były one szczególnie intensywnie udoskonalane w latach 90. w rozwiązaniach z zakresu ochrony przeciwsejsmicznej. Innego rodzaju urządzenia – strojone masowe i cieczowe tłumiki drgań – stosowane są w kontroli drgań konstrukcji w wypadku wiatru i innych przyczyn, np. typu przemysłowego.

Zobacz także: Ochrona akustyczna w budynkach

Przeglądu tłumików typu pasywnego dokonali m.in.: I. Gołębiowska i J. Rojek [1], I. Gołębiowska i W. Sakiewicz [2] oraz M.D. Symans, F.A. Charney, A.S. Whittaker i in. [3].

Odpowiednio zlokalizowane w wibroizolacji lub/i wewnątrz konstrukcji pasywne układy kontroli drgań mogą być używane do zwiększenia dyssypacji energii. W zależności od budowy układy te mogą zwiększać sztywność i wytrzymałość konstrukcji. Nie wymagają one zewnętrznego źródła energii i wykorzystują ruch konstrukcji do wytwarzania sił kontrolujących. Siły te są funkcją odpowiedzi konstrukcji [2, 4].

ABSTRAKT

W artykule przeanalizowano drgania układu tłumionego o jednym stopniu swobody z wielomasowym dwupoziomowym tłumikiem drgań (WMTD) spowodowane wymuszeniem kinematycznym. Celem analizy było zbadanie wpływu drugiego poziomu WMTD na wartości optymalne jego parametrów. Stwierdzono wysoką efektywność dwupoziomowego WMTD użytego do obniżenia poziomu drgań rozpatrywanego układu tłumionego.

The article contains an analysis of vibrations of a damped system with one degree of freedom and a two-level multiple tuned mass damper (MTMD) subjected to a kinematic excitation. The aim of the analysis is to find the effect of the second level of MTMD on the optimum values of its parameters. It is found that the analysed two-level multiple tuned mass damper has high effectiveness.

Istnieje także liczna grupa tłumików sklasyfikowanych jako półaktywne. Przykładami tego typu urządzeń są tłumiki magnetoreologiczne i elektroreologiczne [2, 4].

Od MTD do WMTD – poszukiwania parametrów optymalnych

Metody przeciwdziałania szkodliwym drganiom opracowywano na podstawie najprostszego liniowego modelu oscylatora o jednym stopniu swobody. Pasywna kontrola drgań układu nietłumionego o jednym stopniu swobody poddanego działaniu obciążenia harmonicznego po raz pierwszy została opracowana przez J.P. Den Hartoga [5].

Wprowadził on do układu urządzenie minimalizujące drgania, które składało się z masy, elementu sprężystego i elementu tłumiącego. Urządzenie to zwane jest powszechnie masowym (dynamicznym) tłumikiem drgań (MTD). Den Hartog zaproponował metodę analityczną doboru parametrów optymalnych MTD (tłumienia optymalnego i strojenia optymalnego) dołączonego do układu nietłumionego o jednym stopniu swobody.

Przeczytaj: Nowoczesne technologie elewacyjne – dobór i projektowanie

G.B. Warburton [6] wyprowadził natomiast proste wyrażenia opisujące parametry optymalne MTD zastosowanego do układu nietłumionego o jednym stopniu swobody przy siłowym i kinematycznym wymuszeniu harmonicznym i stochastycznym.

Aby poprawić efektywność jednomasowego dynamicznego tłumika drgań, zaproponowano urządzenie składające się z wielu dynamicznych tłumików drgań ustawionych równolegle lub szeregowo, zwane wielomasowym (dynamicznym) tłumikiem drgań (WMTD).

WMTD umożliwia podwyższenie odporności budowli już istniejących, wcześniej zabezpieczonych przed nadmiernymi drganiami, na działanie obciążeń sejsmicznych czy parasejsmicznych, bez naruszenia ich konstrukcji. Urządzenie to może być wykorzystywane łącznie z innymi sposobami ochrony konstrukcji przed drganiami.

Konstrukcje wyposaża się w WMTD m.in. wówczas, gdy istnieje konieczność zmniejszenia reakcji na obiekt lub w wypadku problemów wynikających z gabarytów i ciężaru pojedynczego MTD. Rolę wielomasowych dynamicznych tłumików drgań mogą również spełniać elementy belkowe czy płytowe.

Efektywność WMTD z równolegle ustawionymi MTD, dołączonego do układu tłumionego o jednym stopniu swobody obciążonego siłą harmoniczną, badali H. Yamaguchi i N. Harnpornchai [7]. Porównali oni ją z efektywnością MTD i wykazali, że optymalny WMTD jest efektywniejszy niż MTD.

Identyczny układ wyłącznie przy wymuszeniu kinematycznym w postaci białego szumu badali również A.S. Joshi i R.S. Jangid [8]. Otrzymali oni parametry optymalne WMTD przy założeniu minimalnej wartości maksimum charakterystyki amplitudowo-częstotliwościowej i przy założonym rozkładzie częstości własnych poszczególnych MTD.

Warto zobaczyć: Diagnostyka techniczna budynku wielkopłytowego

Do parametrów optymalnych należały: współczynnik tłumienia, współczynnik strojenia oraz zakres współczynników strojenia. Parametry te określono w odniesieniu do różnych współczynników tłumienia konstrukcji i różnych współczynników masy (stosunek masy tłumika drgań do masy konstrukcji).

Jangid [9] badał także układ nietłumiony będący pod wpływem harmonicznego wymuszenia kinematycznego przy takich samych założeniach. Obaj autorzy wykazali w analizowanych przykładach [8, 9], że optymalny współczynnik tłumienia wzrasta wraz ze wzrostem współczynnika masy.

L. Zuo i S.A. Nayfeh [10] zaproponowali algorytm numeryczny do optymalizacji indywidualnej sztywności i tłumienia każdego z ustawionych równolegle MTD dla układu o jednym stopniu swobody przy wymuszeniu siłowym i kinematycznym.

A.W. Dukart i A.I. Olejnik [11] analizowali zaś różne modele WMTD otrzymane z połączenia szeregowo i równolegle ustawionych MTD. Znaleźli oni parametry optymalne analizowanych modeli przy założonym rozkładzie częstości kolejnych MTD i przy harmonicznym obciążeniu siłowym układu o jednym stopniu swobody.

Złożoność konstrukcji WMTD i konieczność jego optymalizacji wymaga jednak jeszcze wielu eksperymentów i badań teoretycznych. Mimo że napisano już wiele prac dotyczących analizy efektywności sposobów obniżania poziomu drgań konstrukcji, do tej pory nie zbadano wielopoziomowego WMTD uwzględniającego wpływ rozkładu masy na poszczególnych poziomach przy optymalnych, dobranych indywidualnie współczynnikach strojenia dla każdego MTD i tłumieniu optymalnym.

Problem ten zostanie przedstawiony w niniejszym artykule. Zbadano mianowicie wpływ obciążenia parasejsmicznego, modelowanego wymuszeniem harmonicznym, na odpowiedź układu tłumionego o jednym stopniu swobody w celu znalezienia parametrów optymalnych dwupoziomowego WMTD (strojenia optymalnego każdego tłumika, tłumienia optymalnego oraz optymalnego współczynnika rozkładu masy na obu poziomach) zastosowanego do obniżenia poziomu drgań analizowanego układu.

Artykuł pochodzi z: miesięcznika IZOLACJE 6/2012

Komentarze

(2)
Jan | 26.09.2013, 12:49
Ledwo można zauważyć treść artykułu - ale ciekawy
sw | 18.10.2014, 00:13
drogi i mosty
   1 / 1   

Wybrane dla Ciebie


Jak zapewnić trwałość mocowania elewacji?


Wsporniki przejmują ciężar muru i za pomocą zabetonowanych szyn kotwiących lub kotew przekazują go na ścianę nośną... ZOBACZ »


Czego użyć do izolacji balkonu, a czego do izolacji dachu?

Szukasz wpustu balkonowego dobrej jakości?

Najczęściej spotykane w polskim budownictwie dachy to dachy płaskie, pokryte papą lub blachą, więc... czytaj dalej » Wpust balkonowy prosty, wpust balkonowy skośny, ogrzewany lub nieogrzewany? Co wybrać? czytaj dalej »

Jak i czym ocieplić poddasze?


W systemie termoizolacji na krokwiach, która z pewnością jest najbardziej efektywną metodą termoizolacji, stosuje się... ZOBACZ »



Gdy ważna jest termoizolacyjność i estetyka...

Tłumienie dźwięków uderzeniowych i drgań budynków. Zobacz »

Ukryte mocowanie oznacza, że łączniki płyt są niewidoczne, co poprawia...
czytaj dalej »

Zapewnienie dobrej wibroakustyki dla budynku to coraz częściej wyzwanie dla świadomych i wymagających... czytaj dalej »

Dlaczego hydroizolacja budynków jest tak ważna?

Wyniki badań statystycznych wskazują, że ok. 80% wszystkich uszkodzeń obiektów budowlanych sprowadza się w rezultacie do problemów z nieszczelną hydroizolacją.  czytaj dalej »


Chcesz ograniczyć straty ciepła z budynku? Zobacz »

Jak usunąć wilgoć ze ścian?

W obecnych czasach rosnące ceny energii cieplnej i eketrycznej skłaniają do analizy strat ciepła w budynkach mieszkalnych. Jedynym sposobem ograniczenia kosztów jest...
czytaj dalej »

Wilgoć pojawiająca się w budynku i związana z nią pleśń szkodzą naszemu zdrowiu, powodują wyższe rachunki za ogrzewanie i niszczą mury. czytaj dalej »

Jak dobrać posadzkę do obiektu?


Wybierz posadzkę, która będzie funkcjonalna i łatwa i czyszczeniu... ZOBACZ »


Dowiedz się więcej o hydroizolacji dachów »

Wypróbuj aplikację projektową i stwórz własną wizualizację »

Dostarczamy innowacyjne systemy hydroizolacji oraz pokryć dachowych, mające na celu zmianę sposobu życia i pracy naszych klientów... czytaj dalej » Dodaj własne zdjęcie i dopasuj kolory elewacji lub wnętrza do swojego budynku! czytaj dalej »

Czego użyć do izolacji kanałów wentylacyjnych?


Systemy ochrony energii w budownictwie i w instalacjach technicznych, spełniają najbardziej restrykcyjne normy europejskie definiując... ZOBACZ »


Fakty i mity na temat szarego styropianu »

Szukasz wpustu balkonowego dobrej jakości?

Od kilku lat rośnie popyt na styropiany szare. W Niemczech i Szwajcarii większość spr... czytaj dalej » Wpust balkonowy prosty, wpust balkonowy skośny, ogrzewany lub nieogrzewany? Co wybrać? czytaj dalej »

Czego jeszcze nie wiesz o izolacji natryskowej?


Poliole to grupa wyrobów przeznaczonych do wytwarzania szerokiej gamy poliuretanów, które... ZOBACZ »


dr hab. inż., prof. nadzw. UTP Irena Gołębiowska
dr hab. inż., prof. nadzw. UTP Irena Gołębiowska
Ukończyła Politechnikę Szczecińską. Jest kierownikiem Katedry Konstrukcji Budowlanych Uniwersytetu Technologiczno-Przyrodniczego w Bydgoszczy. Jest autorką wielu publikacji naukowych z zakresu dynamik... więcej »
mgr inż. Wioletta Sakiewicz
mgr inż. Wioletta Sakiewicz
Ukończyła Akademię Techniczno-Rolniczą w Bydgoszczy. Obecnie jest pracownikiem naukowo-dydaktycznym Uniwersytetu Technologiczno- Przyrodniczego w Bydgoszczy. Naukowo zajmuje się zagadnieniami ochrony k... więcej »
Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Izolacje.com.pl... dowiedz się więcej »
Synthos S.A. Synthos S.A.
Grupa Kapitałowa Synthos S.A. jest jednym z największych producentów surowców chemicznych w Polsce. Spółka jest pierwszym w Europie...
11/12/2019

Aktualny numer:

Izolacje 11/12/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Modernizacja poddaszy użytkowych
  • - Okładziny podłogowe
Zobacz szczegóły
Ulga remontowo-modernizacyjna w PIT 2017

Ulga remontowo-modernizacyjna w PIT 2017

W aktualnych przepisach prawa podatkowego nie znajdziemy wielu ulg, które obowiązywały w poprzednich latach. Wśród nich jest ulga remontowo- modernizacyjna. Niektórzy...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl

.