e-prenumerata

Bezpłatna E-prenumerata

ekspert_budowlany_160

Teraz "Ekspert Budowlany"
do pobrania ZA DARMO
w formacie  pdf.
Kliknij >>

newsletter

Zapisz się, aby otrzymywać za darmo:

  • - przegląd nowości rynkowych
    informacje o wydarzeniach
    branżowych
  • - możliwość udziału w konkursach
    z cennymi nagrodami
  • - praktyczne porady ekspertów
    artykuły uznanych autorów
    co tydzień prosto na Twoją skrzynkę!

 



wyszukiwarka

Montaż dachowych i ściennych płyt warstwowych (cz. 1.)

Poleć znajomemu
Jacek Sawicki, Konsultacja naukowo-techniczna: Grzegorz Dowal - Brucha GesmbH, Ryszard Kaczmarek - Ruukki Construction, Adam Orzeszak - Trimo Polska   
Płyty warstwowe ścienne i dachowe są wielkoformatowymi elementami obudów ścian (elewacyjnych i wewnętrznych), przekryć dachów i niektórych przegród poziomych (stropów) w budynkach przemysłowych i specjalnych wykonywanych w technologiach lekkich. Przy alternatywnych technologiach murarskich ich zastosowanie umożliwia skrócenie czasu realizacji takich inwestycji. Pod względem montażu wyróżniają się charakterystycznym sposobem połączeń wykorzystującym systemy ryglowo-słupowe, specjalne zakończenia ich brzegów (np. zamki), a także systemowe akcesoria łączeniowe (łączniki, obróbki, uszczelki itp.).

Fot. Brucha GesmbH
Fot. 1. Płyty warstwowe stosowane są nie tylko jako elementy dachów i elewacji obiektów budowlanych, lecz także jako obudowy zespołów urządzeń sytuowanych na takich obiektach. Na zdjęciu: agregat chłodniczy w obudowie z płyt warstwowych na dachu supermarketu „Atrio” w Villach (Austria)
Wykonywanie obiektów z płyt warstwowych może się wydawać sprawą prostą. W rzeczywistości jest to skomplikowane przedsięwzięcie budowlane, wymagające wiedzy i doświadczenia. Płyta warstwowa z uwagi na posiadane właściwości nie jest elementem przenoszącym naprężenia konstrukcyjne, niemniej jednak po zbudowaniu jej w określonym miejscu podlega ich wpływom. Aby je zneutralizować, już w fazie projektowania należy przewidzieć możliwości jej pracy w warunkach użytkowych i uwzględniać dopuszczalne dla niej tolerancje wymiarowe. O tym, jak poprawnie o te szczegóły zadbać podczas montażu, informują instrukcje producentów zawierające opisy wraz z rozmaitymi danymi tabelarycznymi, wykresami oraz rysunkami roboczymi (przedstawiającymi np. przekroje sposobów rozwiązania połączeń płyt w konstrukcjach ściennych i dachowych, oznaczenia punktów łączeń płyt z różnymi detalami itp.). W źródłach austriackich1) można nawet znaleźć odpowiedni zapis, w którym producent zaleca sprawdzanie kontroli połączeń śrubowych na płytach po upływie ok. 2 lat od ich montażu z uwagi na wpływ zmiennych czynników środowiskowych i pracę konstrukcji nośnej budowli.

Wymagania projektowe
Stosowanie płyt warstwowych musi być zgodne z projektem technicznym, ten zaś powinien uwzględniać zalecenia konstrukcyjne i montażowe zawarte w instrukcjach producentów oraz przepisach Rozporządzenia MI z dn. 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DzU z 2002 nr 75, poz. 690 z późn. zm.). W szczególności elementy obiektu wykonanego z płyt warstwowych powinny w użytkowaniu zapewniać nieprzekraczanie stanów granicznych nośności dla całej konstrukcji i każdej jej składowej.
Stosować można tylko te płyty, na które ich producent otrzymał odpowiednie aprobaty techniczne w zapisanym zakresie użytkowania. W takich dokumentach producenci deklarują właściwości płyt istotne ze względu na bezpieczeństwo ich stosowania.
Z uwagi na bezpieczeństwo konstrukcji w obliczeniach projektowych i późniejszym wykonawstwie nie mogą być przekraczane zadeklarowane dla nich dane liczbowe dopuszczalnych wartości obciążeń.
Podane w tablicach wartości dopuszczalnych obciążeń płyt uwzględniają:

  • oddziaływanie obciążeń termicznych wywołanych różnicami temperatur między okładzinami zewnętrznymi a wewnętrznymi, odrębnie liczonych dla okresów letnich i zimowych
  • dla płyt dachowych oddziaływanie obciążeń chwilowych, okresowych (wiatr, śnieg) oraz długotrwałych (ciężar własny płyty), najbardziej niekorzystne kombinacje obciążeń
  • przy płytach dachowych – wzrost ugięć (szczegójnie w fazie projektu dotyczy to stref krawędziowych w przypadku działania obciążenia w kierunku od podpory oraz konieczności mocowania płyt przy użyciu dwóch lub więcej łączników na szerokości podpory).

Dla projektantów i montażystów zapoznanie się z takimi informacjami powinno być sprawą nadrzędną – ich lektura powinna poprzedzać nie tylko rozpoczęcie prac, lecz także stale im towarzyszyć w celu kontroli poprawności wykonawstwa pod względem bezpieczeństwa konstrukcji.
Dokumentacja projektowa i montażowa musi zawierać:

  • rysunki rozkładu płyt (rzuty poziome i przekroje pionowe w charakterystycznych płaszczyznach)
  • opisy mocowania płyt (z podaniem rodzaju i liczby łączników) w pozycjach skrajnych i środkowych
  • rozwiązania poszczególnych detali połączeń lekkiej obudowy
  • zestawienie obróbek blacharskich, łączników i uszczelek.

Płyty warstwowe muszą być stosowane zgodnie z ich przeznaczeniem. Dobiera się je, biorąc pod uwagę planowane warunki użytkowe, uwzględniając wymogi: m.in. izolacyjności termicznej i akustycznej, odporności mechanicznej, odporności na promieniowane ultrafioletowe i podczerwone, zanieczyszczenia klimatyczne, odporności dotyczących szczelności na wodę opadową, przepuszczalności powietrza oraz odporności na obciążenie skupione, starzenie i korozyjność atmosfery. Niezwykle istotne jest też zapewnienie bezpieczeństwa pożarowego (szczelności, izolacyjności i nośności ogniowej) odpowiednie do ustaleń projektowych, gdzie określa się klasy odporności ogniowej przegród w zakresie odporności ogniowej i stopnia rozprzestrzeniania ognia. Odpowiednio do nich dobiera się rodzaje i grubości płyt. Zalecane przez producentów rozwiązania montażowe również podlegają badaniom pod kątem rozprzestrzeniania ognia przy działaniu ognia od zewnątrz i wewnątrz oraz – zgodnie z wymaganiami norm – natężenia promieniowania cieplnego na stykach z zastosowaniem wskazanych uszczelek.