Pobierz pełny numer IZOLACJI

Pełny numer IZOLACJI 6/2019 [PDF]

możesz pobrać BEZPŁATNIE - po prostu ZAREJESTRUJ konto w portalu

Projektowanie, realizacja i eksploatacja trzonów kominowych w budynkach mieszkalnych – wybrane zagadnienia

Archiwum autora

W artykule przedstawiono opis typowych usterek i uszkodzeń trzonów kominowych w budynkach mieszkalnych z różnych okresów: początku XX w., z lat 50. i 60. XX w., z okresu intensywnego rozwoju systemów wielkopłytowych, a także wznoszonych obecnie.

Celem publikacji jest próba usystematyzowania zagadnień związanych z usterkami i uszkodzeniami eksploatacyjnymi trzonów kominowych z uwzględnieniem okresu realizacji budynku jako kryterium podziału. Ponadto w artykule przedstawione zostaną propozycje usuwania występujących usterek i uszkodzeń trzonów kominowych.

Podczas prac związanych z remontem lub modernizacją, a także w czasie typowej eksploatacji budynków mieszkalnych bardzo często zachodzi konieczność naprawy lub przebudowy trzonów kominowych. Jeśli w budynku zmianie ulega sposób użytkowania pomieszczeń lub całych lokali mieszkalnych, bardzo często niezbędne jest wykonanie w obrysie istniejącej bryły budynku nowych przewodów dla nowo projektowanej funkcji użytkowej lokalu mieszkalnego lub obiektu budowlanego.

Mimo że w większości wypadków w budynkach mieszkalnych realizowanych w technologii tradycyjnej, tradycyjnej udoskonalonej, wielkoblokowej lub wielkopłytowej trzony kominowe nie stanowią elementu konstrukcyjnego odpowiedzialnego za przenoszenie obciążeń zewnętrznych, to muszą być one wykonywane i eksploatowane w sposób zapewniający bezpieczeństwo konstrukcji oraz bezpieczeństwo użytkowania budynku mieszkalnego jako całości [1, 2]. Ponadto umiejscowienie trzonów kominowych w lokalach mieszkalnych nie może powodować utrudnień użytkowo-funkcjonalnych, a forma i sposób wyprowadzenia trzonów kominowych ponad połać dachową muszą charakteryzować się rozwiązaniami uznanymi powszechnie za estetyczne [3].

Podstawowe problemy eksploatacyjne trzonów kominowych

Projektowanie przegród zewnętrznych w świetle nowych warunków technicznych dotyczących budynków, autor: Krzysztof Pawłowski,oprawa miękka, stron 168, ISSN 2300-3944, numer 2/2013
SPRAWDŹ CENĘ »
PRZEJDŹ
DO KSIĘGARNI »

Ocena stanu technicznego trzonu kominowego, dokonywana w ramach opracowań dotyczących oceny stanu technicznego budynku, jest w większości wypadków ograniczona do niezbędnego minimum.

Na podstawie długoletniej obserwacji sposobu prowadzenia przeglądów stanu sprawności technicznej (tzw. przeglądów rocznych) oraz przeglądów sprawności technicznej i wartości użytkowej (tzw. przeglądów 5-letnich) budynków można stwierdzić, że w czasie czynności inspekcyjnych w zakresie trzonów kominowych w większości wypadków główny naciska kładzie się na szczelność i drożność przewodów. Do rzadkości należy sformułowanie przez wykonującego przegląd uprawnionego mistrza kominiarskiego zaleceń dotyczących przeprowadzenia analizy krotności wymiany powietrza oraz wykonania pomiarów ciągu kominowego w przewodach wentylacji grawitacyjnej.

W ramach przeglądów stanu sprawności technicznej najczęściej przeprowadzana jest przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje zawodowe (uprawnienia budowlane) analiza stanu technicznego trzonu kominowego w aspekcie występujących w nim zarysowań lub pęknięć. Jedynie w nielicznych przypadkach dokonuje się analizy wpływu lokalizacji sąsiednich budynków i budowli na sprawność techniczną zarówno wentylacji grawitacyjnej, jak i przewodów dymowych i spalinowych.

Problemy występujące podczas eksploatacji trzonów kominowych ze względu na ich przyczyny można podzielić na następujące grupy: I grupa – problemy będące wynikiem zastosowanych rozwiązań projektowych, II grupa – problemy spowodowane niewłaściwym wykonawstwem, III grupa – usterki i uszkodzenia będące wynikiem sposobu użytkowania trzonów kominowych.

Należy zauważyć, że bardzo rzadko się zdarza, by problemy związane z eksploatacją trzonów kominowych występowały jako konsekwencja tylko i wyłącznie jednej z przyczyn.

Doświadczenie pokazuje, że najczęściej główną przyczyną usterek i uszkodzeń jest połączenie niedoskonałości rozwiązań projektowych, niezachowania reżimu technologicznego podczas prac budowlanych związanych z wykonywaniem trzonów kominowych oraz samowolnie prowadzonych w obszarze trzonów kominowych przeróbek i udoskonaleń.

Dodatkowo brak systematycznych prac konserwacyjnych i remontowych, pomimo obowiązku wynikającego z ustawy Prawo budowlane, przyczynia się do powiększania usterek i uszkodzeń w trzonach kominowych.

Kryterium podziału usterek i uszkodzeń

Pojawiające się podczas eksploatacji usterki i uszkodzenia występują w trzonach, w których zlokalizowane są zarówno przewody wentylacji grawitacyjnej, przewody spalinowe, jak i przewody dymowe. Eksploatacja niewłaściwie zaprojektowanego lub wykonanego każdego z tych przewodów może stanowić źródło potencjalnego zagrożenia mienia, zdrowia, a nawet życia ludzkiego użytkowników lokali mieszkalnych oraz osób trzecich przebywających w budynku.

Na podstawie analizy dostępnych, wykonanych w minionych latach opinii, orzeczeń i ekspertyz technicznych dotyczących oceny stanu technicznego budynków mieszkalnych, uwzględniających zagadnienie usterkowości trzonów kominowych, a w szczególności problemy z wentylacją grawitacyjną oraz zagadnienie szczelności przewodów dymowych i spalinowych, proponuje się podział trzonów kominowych na 4 podstawowe grupy, przyjmując jako kryterium okres realizacji budynku:

  • I grupa – trzony w budynkach z początku XX w.,
  • II grupa – trzony w budynkach z lat 50. i 60. XX w.,
  • III grupa – trzony w budynkach wielkopłytowych,
  • IV grupa – trzony w budynkach realizowanych obecnie.

Trzony kominowe w budynkach z początku XX w. (I grupa)

Trzony kominowe należące do I grupy wykonywane były zasadniczo z cegły ceramicznej pełnej o znormalizowanej charakterystycznej wytrzymałości na ściskanie fb = 10–15 MPa (według PN-B-03002 „Konstrukcje murowe niezbrojone. Projektowanie i obliczanie” [4]). Średnia charakterystyczna wytrzymałość na ściskanie zaprawy w trzonach kominowych w większości wypadków wynosi fm = 2 MPa, co odpowiada marce zaprawy M2.

W większości budynków pochodzących z początku XX w. wykonywane były stropy na belkach drewnianych jako przegrody poziome. W budynkach tych nie ma wieńców międzykondygnacyjnych, a trzony kominowe były realizowane w ścianach zewnętrznych jako odsunięte jedynie 12 cm od lica zewnętrznego muru. Powszechnymi usterkami trzonów kominowych w budynkach z początku XX w. są pionowe zarysowania i pęknięcia w obszarze trzonów kominowych (fot. 1–2).

Zarysowane przewody wymagają uszczelnienia: w przypadku przewodów wentylacji grawitacyjnej konieczne jest stosowanie aluminiowych wsadów karbowanych, natomiast w przypadku przewodów dymowych i spalinowych – wsadów ze stali nierdzewnej, np. chromowo-molibdenowo-niklowej gatunku 1.4404.

W części wyprowadzonej ponad połać dachową murowane trzony kominowe wykazują najczęściej odparzenia okładziny tynkarskiej oraz zarysowania części z cegły ceramicznej. W części wyprowadzonej ponad połać dachową trzony wykonywane były zasadniczo bez czapy żelbetowej lub czapa nie miała warstwy izolacji przeciwwilgociowej i zbrojenia konstrukcyjnego. Kapinos w spodzie czapy betonowej w praktyce nie był wykonywany.

W wypadku trzonów wyprowadzanych ponad drewnianą połać dachową obróbka blacharska trzonów była zazwyczaj wykonywana bez zastosowania tzw. kaplistwy umożliwiającej dopasowanie się obróbki blacharskiej do odkształcającego się podatnego pokrycia drewnianego.

W wyniku prowadzonych przebudów i remontów w budynkach z początku XX w. w trzonach kominowych występują nieszczelności i przedmuchy. Częstą uciążliwością eksploatacyjną są również zagruzowania przewodów uniemożliwiające lub ograniczające ich użytkowanie (fot. 3).

Istotną usterką pojawiającą się podczas eksploatacji trzonów jest ich poziome lub zbliżone do poziomego zarysowanie spowodowane ponadnormatywnym osiadaniem trzonu kominowego, często były one bowiem ze względów oszczędnościowych posadawiane bezpośrednio na gruncie (fot. 4). Powstające poziome zarysowania mogą stwarzać bezpośrednie zagrożenie mienia, zdrowia i życia ludzkiego w przypadku występowania nieszczelności, np. w przewodach dymowych.

Na podstawie obserwacji stanu technicznego części trzonów kominowych wyprowadzonych ponad połać dachową można sformułować tezę, że największe uszkodzenia występują w przewodach spalinowych, które nie mają wsadów ze stali nierdzewnej. Zgodnie z wymaganiami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych [2] stosowanie wsadów ze stali nierdzewnej jest obowiązkowe w przypadku przewodów spalinowych, gdyż powstające spaliny (tzw. spaliny mokre) działają destrukcyjnie na elementy ceramiczne – powodują ich zawilgocenie (fot. 5–6).

W wyniku prowadzonych prac adaptacyjno-modernizacyjnych w budynkach z początku XX w. bardzo często w trzonach kominowych brakuje przewodów (fot. 7). Wykonywane z zachowaniem zasad procedury administracyjnej dodatkowe przewody będą poprawnie funkcjonować tylko pod warunkiem zastosowania przewodów dwupłaszczowych (fot. 8). Doświadczenie pokazuje, że wystarczy docieplenie płaszcza wewnętrznego (dla przewodów wentylacyjnych wykonanego z blachy stalowej ocynkowanej, a dla przewodów spalinowych i dymowych – ze stali nierdzewnej) warstwą wełny mineralnej o grubości 5 cm. Płaszcz zewnętrzny wykonywany jest najczęściej z blachy stalowej nierdzewnej w celu ograniczenia robót związanych z okresową konserwacją przewodów elementów stalowych.

Istotnym mankamentem w budynkach pochodzących z początku XX w. jest wpływ budynków nowo budowanych lub istniejących poddawanych przebudowie i modernizacji na sąsiednie obiekty. Budynki te stanowią najczęściej przesłonę dla przewodów kominowych budynków sąsiednich, co powoduje powstawanie zaburzeń ciągu kominowego (fot. 9–10). Ponadto w starych obiektach często spotykanym zjawiskiem są samowolne przeróbki sposobu podłączenia poszczególnych przewodów kominowych, wykonywane najczęściej w czasie pomiędzy corocznymi przeglądami stanu technicznego budynku.

KWIECIEŃ 2008

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Jak zapewnić trwałe mocowanie izolacji?


Dla doboru optymalnego systemu podwieszenia... ZOBACZ »


Jak położyć i docieplić dach zielony?

Zarabiaj pieniądze sprzedając prąd »

Dach zielony to doskonały pomysł na zaadoptowanie dachu płaskiego na potrzeby rekreacyjne.
czytaj dalej »

Maksymalną mocą jaką można wykorzystać bezpośrednio z energii słonecznej na jednym metrze kwadratowym powierzchni jest... czytaj dalej »

Czego użyć do izolacji dachu?

Która fuga szybko wiąże i jest łatwa w utrzymaniu czystości?

Obecnie co piąte systemy dachowe płaskie, zielone lub strome oraz co piąta termoizolacja na krokwiach w Niemczech... czytaj dalej » Tego typu materiałów poszukują najbardziej wymagający użytkownicy, ceniący estetykę, funkcjonalność, bezpieczeństwo oraz... czytaj dalej »

Fakty i mity na temat szarego styropianu »

Od kilku lat rośnie popyt na styropiany szare. W Niemczech i Szwajcarii większość spr...  czytaj dalej »


Czego użyć do izolacji podłogi, ścian, sufitu?

Wibroizolacja i wibroakustyka - co warto wiedzieć?

Płyty styropianowe PODŁOGA/DACH mogą być stosowane w aplikacjach wymagających przenoszenia średnich... czytaj dalej » To jedyna dostępna na polskim rynku ściana dwuwarstwowa, w której obie warstwy – mur i ocieplenie, wykonane są z tego samego materiału... czytaj dalej »

Czego użyć do izolacji kanałów wentylacyjnych?


Systemy ochrony energii w budownictwie i w instalacjach technicznych, spełniają najbardziej restrykcyjne normy europejskie definiując... ZOBACZ »



Poliole poliestrowe - co powinieneś wiedzieć?

Czego jeszcze nie wiesz o izolacji balkonów?

Poliole to grupa wyrobów przeznaczonych do wytwarzania szerokiej gamy... czytaj dalej » Tradycyjne systemy balkonowe sprawdzają się tylko i wyłącznie wtedy, kiedy wykonawstwo jest na najwyższym poziomie... czytaj dalej »

Naprawa balkonów i tarasów - czego użyć?


Balkony, tarasy, loggie i schody są elementami obiektów budowlanych stale narażonymi na niszczące czynniki środowiska... ZOBACZ »


Trwałe mocowanie izolacji - czego użyć?

Jak zabezpieczyć budynek przed wilgocią?

Które parametry gwarantują stabilność układu ociepleniowego i przeciwdziałają drganiom wywołanym przez siły ssące wiatru?
czytaj dalej »

Wilgoć pojawiająca się w budynku i związana z nią pleśń szkodzą naszemu zdrowiu, powodują wyższe rachunki za ogrzewanie i niszczą mury. czytaj dalej »

Planujesz wymianę dachu? Sprawdź »


Dzięki lekkości dachówek nie ma potrzeby wzmacniania Twojej starej struktury dachowej. W niektórych przypadkach jest nawet... ZOBACZ »


Jak zaoszczędzić dzięki kompleksowej izolacji domu?

Szukasz pomysłu na wykończenie elewacji? Sprawdź

Ciepło ucieka przez dach, ściany, okna, drzwi oraz podłogi na gruncie lub piwnicę.
czytaj dalej »

Tynki cienkowarstwowe tworzą ochronno-dekoracyjną zewnętrzną warstwę o wysokiej odporności na... czytaj dalej »

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Izolacje.com.pl... dowiedz się więcej »
Synthos S.A. Synthos S.A.
Grupa Kapitałowa Synthos S.A. jest jednym z największych producentów surowców chemicznych w Polsce. Spółka jest pierwszym w Europie...
3/2020

Aktualny numer:

Izolacje 3/2020
W miesięczniku m.in.:
  • - Ludomir Duda: Kierunek: budownictwo plusenergetyczne
  • - Ocena techniczna systemów ETICS
Zobacz szczegóły
GRILTEX - specjaliści w uszczelnianiu obiektów inżynieryjnych

GRILTEX - specjaliści w uszczelnianiu obiektów inżynieryjnych

Griltex Polska jest firmą o francuskich korzeniach z międzynarodowym doświadczeniem o ponad 50-letniej tradycji, produkującą wszelkiego rodzaju folie budowlane oraz...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl

.