Izolacje techniczne - wymagania prawne

W przeszłości głównym źródłem wiedzy o szczegółowych wymogach stosowania izolacji cieplnej instalacji były polskie normy przywoływane w odpowiednich rozporządzeniach. Wraz z nowelizacją aktów prawnych zawierających wytyczne dotyczące obiektów budowlanych i ich infrastruktury podyktowaną koniecznością dostosowania prawodawstwa polskiego do wymogów dyrektyw Parlamentu Europejskiego oraz postępu technicznego nastąpiła istotna zmiana wymagań dotyczących stosowania i grubości izolacji technicznych.

Mimo że nowe wymagania obowiązują od początku 2009 r., wciąż spotkać się można z wątpliwościami dotyczącymi kwestii projektowania izolacji technicznych, czego przykładem są dyskusje toczące się podczas spotkań branżowych i na popularnych forach internetowych.

W przepisach i polskich normach najwięcej uwagi poświęcono izolacji cieplnej instalacji grzewczych, co jest uzasadnione ze względu na ich powszechne wykorzystywanie we wszystkich typach obiektów budowlanych, oraz wielkości strat ciepła związanych z dużymi różnicami temperatury pomiędzy czynnikiem grzejnym a otoczeniem.

Tabela 1. Wymagania dotyczące izolacji cieplnej przewodów i komponentów według rozporządzenia ministra infrastruktury z 6 listopada 2008 r. [1,2]

Podstawowym aktem prawnym zawierającym wytyczne dotyczące stosowania izolacji cieplnej jest rozporządzenie ministra infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie [1]. Nowe zapisy wprowadzone do rozporządzenia zmianą z 6 listopada 2008 r. [2], a obowiązujące od 1 stycznia 2009 r., spowodowały pewne trudności w interpretacji.

Minimalna grubość izolacji według rozporządzenia MI [1, 2] oraz PN-B-02421:2000 [3]

W załączniku nr 2 do aktu prawnego zamieszczono informacje na temat wymaganych minimalnych grubości izolacji cieplnej przewodów rozdzielczych i komponentów w instalacjach centralnego ogrzewania, ciepłej wody użytkowej, instalacji chłodu i ogrzewania powietrznego (tab. 1).

Należy podkreślić, że po raz pierwszy pojawiły się w prawie zapisy określające minimalną grubość izolacji cieplnej dla instalacji wody lodowej i ogrzewania powietrznego.

Tabela 2. Wybrane wartości minimalnej grubości izolacji cieplnej przewodów grzewczych według wymagań normy PN-B-02421:2000 [3,4]

Dodatkowo w kwestiach szczegółowych dotyczących izolacji cieplnej instalacji ogrzewania wodnego rozporządzenie przywołuje (§ 135 ust. 4) normę PN-B-02421:2000, „Ogrzewnictwo i ciepłownictwo. Izolacja cieplna przewodów, armatury i urządzeń. Wymagania i badania odbiorcze” [3].

W normie PN-B-02421:2000 [3] również znaleźć można wymagania dotyczące minimalnej grubości izolacji cieplnej (tab. 2), jednakże w dużej mierze odbiegające od zapisów rozporządzenia, co powoduje wątpliwości, którą wartość należy przyjąć. 
Z porównania wytycznych zawartych w normie z wymaganiami rozporządzenia wynika, że duża część wymagań minimalnych określonych przez normę traci zastosowanie (tab. 3). 

Tabela 3. Obszar wymagań normy PN-B-02421:2000 [3] o średnicach rur i temperaturze medium, zdezaktualizowanych przez rozporządzenie [1,2]

Rozporządzenie ministra infrastruktury jest aktem nadrzędnym w stosunku do polskiej normy, zatem wymagania w nim zawarte mają pierwszorzędne znaczenie. W treści rozporządzenia, podobnie jak we wcześ­niejszych jego wersjach, przywołana została jednak norma PN-B-02421 [3], a zatem zdaniem autora, jeżeli wymagania dotyczące ­minimalnej grubości izolacji zawarte w normie są bardziej rygorystyczne niż w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych [1, 2], należy przyjmować wartości z normy, w pozostałych przypadkach obowiązują wartości wymienione w rozporządzeniu.