Hydroizolacje podziemnych części budynków

Water insulation of underground building parts
mgr inż. Maciej Rokiel  |  IZOLACJE 2/2019  |  22.03.2019
Jak dzielimy hydroizolacje i materiały wodochronne?
Jak dzielimy hydroizolacje i materiały wodochronne?
M. Rokiel

Poprawne (zgodne ze sztuką budowlaną) zaprojektowanie i wykonanie budynku to bezwzględny wymóg bezproblemowej, długoletniej eksploatacji. Podstawą jest odpowiednie rozwiązanie konstrukcyjne części zagłębionej w gruncie. Doświadczenie pokazuje, że znaczącą liczbę problemów związanych z eksploatacją stanowią problemy z wilgocią. Woda jest niestety takim medium, które bezlitośnie wykorzystuje wszelkie usterki i nieciągłości w warstwach hydroizolacyjnych, wnikając do wnętrza konstrukcji.

Niezależnie od przyjętego rozwiązania konstrukcyjnego fundamentów (budynek podpiwniczony/niepodpiwniczony/częściowo podpiwniczony, posadowiony na ławach/płycie), zastosowane materiały wodochronne muszą umożliwić wykonanie izolacji w postaci szczelnej wanny całkowicie oddzielającej budynek od wilgoci/wody znajdującej się w gruncie. Stąd wynika podział hydroizolacji na:

  • izolację poziomą ścian i ław fundamentowych,
  • izolację pionową ścian przechodzącą w izolację cokołu,
  • izolację poziomą podłóg w piwnicach.

Teoretycznie inwestora czy użytkownika/zarządcę obiektu dobór materiałów nie powinien obchodzić, jest to sprawa projektanta. Praktyka pokazuje jednak, że aktywne uczestnictwo inwestora (częściej jego przedstawiciela/pełnomocnika) zarówno w etapie projektowania, jak i realizacji przynosi mu wymierne korzyści, także finansowe. Pod dwoma warunkami:

1. musi to być specjalista,
2. wiodącym kryterium jest relacja ceny do poprawności technologicznej i jakości robót.

RAVATHERM

Izolacja z ekstrudowanego polistyrenu-  Ravatherm XPS

 RAVATHERM

RAVATHERM

- System dachu zielonego – Ravagreen (Ravatherm, Platon, Typar)

- Hydroizolacje : membrany EPDM - Firestone

- Systemy hydroizolacyjne – GCP Applied Technologies

- Izolacje akustyczne stropów – Ethafoam 2222

- Wpusty dachowe - Sita

- Fasady wentylowane: Trespa, Equitone, płyty kompozytowe

RAVAGORavago Building Solutions Poland Sp. z o.o.

ul. Brechta 7

03-472 Warszawa

tel. 0048 441 60 00

email:

Materiały wodochronne stosowane w gruncie można podzielić według różnych kryteriów. Mogą to być np.:

  • materiały bitumiczne (roztwory, emulsje, masy i lepiki asfaltowe), 
  • polimerowo-bitumiczne masy uszczelniające (masy KMB, papy, membrany samoprzylepne), 
  • mineralne (bentonity, szlamy, zaprawy hybrydowe), 
  • z tworzyw sztucznych (folie, membrany).

Z innych kryteriów wymienić można podział na:

  • materiały bezszwowe (szlamy, zaprawy hybrydowe, masy KMB),  
  • rolowe (folie, membrany, papy),  
  • służące do uszczelnień szczelin i dylatacji (taśmy, kity),

jak również na materiały służące do izolacji przeciwwilgociowej i przeciwwodnej.

Nie można jednak przyjmować za pewnik, że skoro sam materiał jest szczelny, to nadaje się w konkretnym przypadku do wykonania szczelnej hydroizolacji. Brzmi to być może paradoksalnie, ale jest to niestety prawda.

FOT. 1. Folii z tworzyw sztucznych nie wolno stosować na hydroizolację fundamentów, nie jest ona kompatybilna (nie da się szczelnie połączyć) z innymi materiałami; fot.: M. Rokiel
FOT. 1. Folii z tworzyw sztucznych nie wolno stosować na hydroizolację fundamentów, nie jest ona kompatybilna (nie da się szczelnie połączyć) z innymi materiałami; fot.: M. Rokiel
FOT. 2. Cała gama błędów, począwszy od ułożenia izolacji pionowej na warstwie termoizolacji, poprzez nierównomierne i zbyt małe wysunięcie izolacji poziomej poza lico ściany, a skończywszy na zabrudzeniu i uszkodzeniu pasa poza licem ściany. Wszystko to skutkuje brakiem ciągłości izolacji; fot.: M. Rokiel
FOT. 2. Cała gama błędów, począwszy od ułożenia izolacji pionowej na warstwie termoizolacji, poprzez nierównomierne i zbyt małe wysunięcie izolacji poziomej poza lico ściany, a skończywszy na zabrudzeniu i uszkodzeniu pasa poza licem ściany. Wszystko to skutkuje brakiem ciągłości izolacji; fot.: M. Rokiel

Tak chętnie stosowane w "projektach" do uszczelnień fundamentów folie z tworzyw sztucznych nie sprawdzają się. Wykonstruowanie z nich szczelniej wanny (chodzi o połączenia arkuszy ze sobą, połączenia izolacji poziomej z pionową oraz izolacją podposadzkową, uszczelnienie dylatacji, przejść rurowych itp.) jest, jeżeli nie niemożliwe, to skomplikowane i wymagające dodatkowych czynności technologicznych (FOT. 1 i FOT. 2). Do tego podatność na uszkodzenia mechaniczne przy kulturze technicznej na polskich budowach niemal "gwarantuje" późniejsze przecieki.

Czy mamy do czynienia z obciążeniem wodą czy wilgocią określa projektant, przyjmując w dokumentacji odpowiednią izolację przeciwwodną (gdy mamy do czynienia z parciem hydrostatycznym wody) lub izolację przeciwwilgociową (gdy mamy do czynienia z gruntami przepuszczalnymi, pozwalającymi na swobodne wsiąkanie wody opadowej lub gdy wykonano drenaż wokół budynku).

Obciążenie wodą wymusza posadowienie budynku na płycie fundamentowej, dla obciążenia wilgocią mogą być osobno wykonstruowanie ławy i posadzka na gruncie.

RYS. 1. Rozwiązanie konstrukcyjne hydroizolacji przy obciążeniu wodą pod ciśnieniem. Objaśnienia: 1 – podkładowa płyta żelbetowa, 2 – naprawa/reprofilacja podłoża z zaprawy PCC (opcjonalnie), 3 – izolacja pozioma płyty fundamentowej, 4 – warstwa ochronna, np. 2×folia PE, 5 – betonowa wylewka ochronna, 6 – konstrukcyjna płyta denna, 7 – ściana piwnicy, 8 – hydroizolacja pionowa, 9 – warstwa ochronna hydroizolacji pionowej, 10 – dylatacja obwodowa, 11 – jastrych posadzkowy, 12 – wkładka uszczelniająca Uwaga: materiały hydroizolacyjne dobierać tak, aby można je było ze sobą szczelnie połączyć; rys.: M. Rokiel
RYS. 1. Rozwiązanie konstrukcyjne hydroizolacji przy obciążeniu wodą pod ciśnieniem. Objaśnienia: 1 - podkładowa płyta żelbetowa, 2 - naprawa/reprofilacja podłoża z zaprawy PCC (opcjonalnie), 3 - izolacja pozioma płyty fundamentowej, 4 - warstwa ochronna, np. 2×folia PE, 5 - betonowa wylewka ochronna, 6 - konstrukcyjna płyta denna, 7 - ściana piwnicy, 8 - hydroizolacja pionowa, 9 - warstwa ochronna hydroizolacji pionowej, 10 - dylatacja obwodowa, 11 - jastrych posadzkowy, 12 - wkładka uszczelniająca Uwaga: materiały hydroizolacyjne dobierać tak, aby można je było ze sobą szczelnie połączyć; rys.: M. Rokiel

Najłatwiejszym przypadkiem jest wariant z posadowieniem na płycie fundamentowej. Układ hydroizolacji pokazany jest na RYS. 1. Nie wolno jednak wykonywać hydroizolacji poziomej na chudym betonie. Taki zapis w dokumentacji świadczy o kompletnym dyletanctwie projektanta, natomiast wykonawcę, który próbuje w taki sposób ją „wykonać”, należałoby wyrzucić z budowy (koszty późniejszej naprawy takiej radosnej twórczości mogą być kilka, żeby nie powiedzieć kilkanaście razy wyższe od kosztów poprawnego wykonania prac).

Hydroizolacja musi być wykonana na elemencie konstrukcyjnym, w tym przypadku na konstrukcyjnym betonie podkładowym (nierzadko zbrojonym), o klasie porównywalnej z klasą betonu płyty dennej. To rozwiązanie redukuje ilość tzw. trudnych i krytycznych miejsc, będących potencjalnym źródłem późniejszych przecieków.

Schemat wykonstruowania hydroizolacji w budynkach niepodpiwniczonych i podpiwniczonych pokazano na RYS. 2-3 i RYS. 4.

RYS. 2. (po lewej) Układ hydroizolacji przy posadowieniu budynku podpiwniczonego na ławach fundamentowych. Objaśnienia: 1 – płyta posadzki, 2 – ława fundamentowa, 3 – ściana piwnicy, 4 – izolacja cokołu z elastycznego szlamu, 5 – izolacja pionowa ścian fundamentowych, 6 – izolacja pozioma ław fundamentowych, 7 – izolacja pozioma posadzki. RYS. 3. (po prawej) Układ hydroizolacji przy posadowieniu budynku niepodpiwniczonego na ławach fundamentowych. Objaśnienia: 1 – płyta posadzki, 2 – ława fundamentowa, 3 – ściana fundamentowa, 4 – izolacja pozioma ław fundamentowych, 5 – izolacja pionowa ścian fundamentowych, 6 – izolacja cokołu, 7 – izolacja pozioma posadzki; rys.: M. Rokiel
RYS. 2. (po lewej) Układ hydroizolacji przy posadowieniu budynku podpiwniczonego na ławach fundamentowych. Objaśnienia: 1 - płyta posadzki, 2 - ława fundamentowa, 3 - ściana piwnicy, 4 - izolacja cokołu z elastycznego szlamu, 5 - izolacja pionowa ścian fundamentowych, 6 - izolacja pozioma ław fundamentowych, 7 - izolacja pozioma posadzki.
RYS. 3. (po prawej) Układ hydroizolacji przy posadowieniu budynku niepodpiwniczonego na ławach fundamentowych. Objaśnienia: 1 - płyta posadzki, 2 - ława fundamentowa, 3 - ściana fundamentowa, 4 - izolacja pozioma ław fundamentowych, 5 - izolacja pionowa ścian fundamentowych, 6 - izolacja cokołu, 7 - izolacja pozioma posadzki; rys.: M. Rokiel
RYS. 4. Układ hydroizolacji przy posadowieniu budynku częściowo podpiwniczonego na ławach fundamentowych. Objaśnienia: 1 – płyta posadzki części niepodpiwniczonej, 2 – ściana piwnicy, 3 – ława fundamentowa, 4 – płyta posadzki części podpiwniczonej, 5 – izolacja pozioma posadzki, 6 – izolacja pozioma ław fundamentowych, 7 – izolacja pionowa ścian fundamentowych, 8 – izolacja pozioma posadzki, 9 – ściana parteru; rys.: M. Rokiel
RYS. 4. Układ hydroizolacji przy posadowieniu budynku częściowo podpiwniczonego na ławach fundamentowych. Objaśnienia: 1 - płyta posadzki części niepodpiwniczonej, 2 - ściana piwnicy, 3 - ława fundamentowa, 4 - płyta posadzki części podpiwniczonej, 5 -izolacja pozioma posadzki, 6 - izolacja pozioma ław fundamentowych, 7 - izolacja pionowa ścian fundamentowych, 8 - izolacja pozioma posadzki, 9 - ściana parteru; rys.: M. Rokiel

Izolacja pozioma zapobiega kapilarnemu podciąganiu wilgoci przez mury. Pierwszą izolację poziomą wykonuje się na wierzchu ław fundamentowych, drugą zazwyczaj pod stropem piwnic.

W przypadku budynku niepodpiwniczonego może zaistnieć sytuacja, że poziom podłogi w pokojach jest porównywalny z poziomem otaczającego terenu. Należy wtedy dodatkowo wykonać poziomą izolację na wysokości 30-50 cm nad poziomem przyległego terenu.

Izolacja pozioma ław fundamentowych musi być szczelnie połączona z izolacją pionową ścian fundamentowych oraz izolacją podposadzkową w piwnicy.

Izolacja pionowa zabezpiecza zagłębione w gruncie ściany przed naporem wilgoci. Zawsze jest połączona z izolacjami poziomymi i musi sięgać strefy cokołowej. Sposób i materiały do wykonania ww. izolacji dobiera się w zależności od obciążenia wodą fundamentów. Musi być chroniona przed uszkodzeniem np. podczas zasypywania wykopów.

Pozioma izolacja podposadzkowa piwnic zabezpiecza przedostawaniu się wody przez warstwy podłogowe. Musi być wykonana całopowierzchniowo i szczelnie połączona z izolacją fundamentów. W żadnym wypadku nie może zostać uszkodzona podczas dalszych robót wykończeniowych.

W przypadku budynków częściowo podpiwniczonych największy problem stanowi prawidłowa izolacja ściany pomiędzy częścią niepodpiwniczoną a podpiwniczoną. Wynika to niestety z dwóch powodów: braku odpowiedniego uszczegółowienia projektu i/lub złej organizacji robot. Prawidłowy układ hydroizolacji budynku częściowo podpiwniczonego pokazano na RYS. 4.

Najprostszym przypadkiem hydroizolacji budynku wydaje się być sytuacja, gdy budynek jest niepodpiwniczony. I paradoksalnie, właśnie w tym przypadku popełnia się wyjątkowo dużo błędów, które niestety w późniejszej eksploatacji są bardzo uciążliwe i trudne do usunięcia. I tak RYS. 5. pokazuje powszechnie stosowany, lecz jakże błędny sposób „wykonstruowania” i wykonania hydroizolacji niepodpiwniczonego budynku.

RYS. 5. Często przyjmowane błędne wykonstruowanie hydroizolacji i termoizolacji budynku, prowadzące do zawilgacania i przemarzania fundamentów. Objaśnienia: 1 – fundament, 2 – płyta posadzki na gruncie, 3 – ściana parteru, 4 – izolacja przeciwwilgociowa, 5 – grunt, 6 – termoizolacja posadzki, 7 – warstwy wykończeniowe posadzki, 8 – kapilarnie podciągana wilgoć, 9 – przemarzanie; rys.: M. Rokiel
RYS. 5. Często przyjmowane błędne wykonstruowanie hydroizolacji i termoizolacji budynku, prowadzące do zawilgacania i przemarzania fundamentów. Objaśnienia: 1 - fundament, 2 - płyta posadzki na gruncie, 3 - ściana parteru, 4 - izolacja przeciwwilgociowa, 5 - grunt, 6 - termoizolacja posadzki, 7 - warstwy wykończeniowe posadzki, 8 - kapilarnie podciągana wilgoć, 9 - przemarzanie; rys.: M. Rokiel

Warto by zadać sobie w tym miejscu dwa pytania:

  • pierwsze, co się dzieje w gruncie, na wysokości np. 20 cm pod poziomem otaczającego terenu,
  • i drugie, jakie będą tego skutki dla ścian fundamentowych, nawet gdy są one od zewnątrz zaizolowane.

Każdemu znane jest zjawisko kapilarnego podciągania wilgoci prowadzące, przy braku odpowiednich izolacji poziomych, do zniszczeń i destrukcji murów nad poziomem terenu. Skoro wilgoć podciągana kapilarnie (pochodząca z gruntu) pojawia się nad poziomem terenu, to zjawisko to występuje także w samym gruncie. Oznacza to, że grunt znajdujący się w przestrzeni ograniczonej z boku fundamentami budynku, a z góry posadzką jest cały czas narażony na podciąganie kapilarne, a w związku z tym zawilgocony. Tym bardziej, że wbrew utartemu mniemaniu, piasek nie tworzy warstwy przerywającej podciąganie kapilarne. A jakże często do zasypywania wykopów używa się gruntu z wcześniejszych wykopów.

Czytaj też: Wpływ ocieplenia fundamentów na rozkład temperatury w gruncie w otoczeniu budynku >>>

Mamy więc tu do czynienia ze stałym zawilgoceniem gruntu oraz ściany fundamentowej, która bardzo często nie jest odpowiednio ocieplona, bo przecież znajduje się w gruncie, więc po co? Dalsze konsekwencje są łatwe do przewidzenia. Rezultatem jest zamarzanie w zimie wilgotnej ściany fundamentowej. I nie tylko.

Na skutek braku nawet podstawowej analizy zjawisk zachodzących w fundamentach i przyziemiu (gdyby takową przeprowadzono, izolacja wyglądałaby zupełnie inaczej) i przy niekorzystnym wzajemnym ułożeniu posadzki względem ścian fundamentowych i ścian przyziemia może dojść do mrozowej destrukcji płyty posadzki ułożonej na gruncie.

DOŁĄCZ DO NEWSLETTERA – kliknij tutaj »
Artykuł pochodzi z: miesięcznika IZOLACJE 2/2019

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Jak powstają konstrukcje nowoczesnych hal stalowych?


Jak powstają konstrukcje nowoczesnych hal stalowych? ZOBACZ »


Czy przysługuje Ci dofinansowanie na termomodernizację domu?


Dowiedz się, na czym polega rządowy program „Czyste Powietrze”, i sprawdź, czy przysługują Ci dotacje... ZOBACZ »


W 3 prostych krokach zaprojektuj elewację »

Jak uzyskać pełne uprawnienia architektoniczne?

Łatwo i szybko dobierz optymalny system elewacyjny dla budynku... czytaj dalej » Co zrobić, by samodzielnie wykonywać zawód architekta w Polsce i UE? czytaj dalej »


Zgarnij bony o wartości 100zł. Zobacz jak »

Tłumienie dźwięków uderzeniowych i drgań budynków. Zobacz »

3 kroki do Super CashBack
czytaj dalej »

Zapewnienie dobrej wibroakustyki dla budynku to coraz częściej wyzwanie dla świadomych i wymagających... czytaj dalej »

Czym skutecznie zaizolować fundament?

Zadaniem hydroizolacji jest zablokowanie dostępu wody i wilgoci do wnętrza obiektu budowlanego. Istnieje kilka rodzajów izolacji krystalizujących, a ich znajomość ułatwia zaprojektowanie i wykonanie szczelnej budowli. czytaj dalej »

 


Jak zapewnić trwałość mocowania elewacji?


Wsporniki przejmują ciężar muru i za pomocą zabetonowanych szyn kotwiących lub kotew przekazują go na ścianę nośną... ZOBACZ »


Czego jeszcze nie wiesz o ognioodporności płyt PIR?

Jak usunąć wilgoć ze ścian?

W zależności od wymagań izolacyjności, czy odporności ogniowej możemy dobrać odpowiedni rodzaj płyt...
czytaj dalej »

Wilgoć pojawiająca się w budynku i związana z nią pleśń szkodzą naszemu zdrowiu, powodują wyższe rachunki za ogrzewanie i niszczą mury. czytaj dalej »

Jak wykonać trwałe posadzki?

Jakich technologii oraz materiałów użyć do wykonania podłóg przemysłowych, naprawy betonów lub przeprowadzenia renowacji posadzek?  czytaj dalej »


Dowiedz się więcej o hydroizolacji dachów »

Popularność tego materiału rośnie. Dlaczego?

Dostarczamy innowacyjne systemy hydroizolacji oraz pokryć dachowych, mające na celu zmianę sposobu życia i pracy naszych klientów... czytaj dalej » To nowoczesny materiał termoizolacyjny, który zdobył... czytaj dalej »

Profile okapowe - co warto o nich wiedzieć?


Wybierz technologię wykonania tarasu, balkonu czy schodów... ZOBACZ »


Fakty i mity na temat szarego styropianu »

Szukasz wpustu balkonowego dobrej jakości?

Od kilku lat rośnie popyt na styropiany szare. W Niemczech i Szwajcarii większość spr... czytaj dalej » Wpust balkonowy prosty, wpust balkonowy skośny, ogrzewany lub nieogrzewany? Co wybrać? czytaj dalej »

Jak zatrzymać ciepło i ochronić dom przed zimnem?


Komfortowy i energooszczędny dom zapewnia swoim mieszkańcom izolację od gorąca, zimna, hałasu oraz... wysokich rachunków za ogrzewanie i klimatyzację... ZOBACZ »


Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Izolacje.com.pl... dowiedz się więcej »
Alpha Dam Alpha Dam
O FIRMIE Alpha Dam Sp. z o.o. produkuje od ponad 10 lat profesjonalne materiały wodochronne i przeciwwilgociowe dla budownictwa.  Do 2008...
10/2019

Aktualny numer:

Izolacje 10/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Konserwacje i renowacje systemów ociepleń
  • - Odporność ogniowa elementów drewnianych
Zobacz szczegóły
Ulga remontowo-modernizacyjna w PIT 2017

Ulga remontowo-modernizacyjna w PIT 2017

W aktualnych przepisach prawa podatkowego nie znajdziemy wielu ulg, które obowiązywały w poprzednich latach. Wśród nich jest ulga remontowo- modernizacyjna. Niektórzy...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl

.