Pobierz pełny numer IZOLACJI

Pełny numer IZOLACJI 6/2018 [PDF]

możesz pobrać BEZPŁATNIE - po prostu ZAREJESTRUJ konto w portalu

Zmiany w metodologii obliczania charakterystyki energetycznej

Zmiany w rozporządzeniu w sprawie metodologii obliczania charakterystyki energetycznej mające wpływ na wyniki końcowe
mgr inż. Jerzy Żurawski  |  IZOLACJE 9/2014  |  12.11.2014  |  1
Charakterystyka energetyczna po nowemu. Zmiany w rozporządzeniu w sprawie metodologii obliczania charakterystyki energetycznej mające wpływ na wyniki końcowe |
Energy performance defined anew. Part 2.
Charakterystyka energetyczna po nowemu. Zmiany w rozporządzeniu w sprawie metodologii obliczania charakterystyki energetycznej mające wpływ na wyniki końcowe | Energy performance defined anew. Part 2.

W lipcu opublikowano znowelizowane Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 3 czerwca 2014 r. Weszło ono w życie 3 października br. Niestety, zawarta w nim metodologia obliczania charakterystyki energetycznej budynku i lokalu mieszkalnego pełna jest błędnych założeń.

W 1. części artykułu1) przedstawiona została analiza znowelizowanych przepisów. Porównano zapisy rozporządzenia w sprawie metodologii obliczania charakterystyki energetycznej z 2008 r. [2] oraz z 2014 r. [3]. Na podstawie analiz stwierdzono istotne zmiany w metodologii, mające wpływ na wyniki końcowe.

Zobacz też: Charakterystyka energetyczna po nowemu

A mianowicie w metodologii opisanej w rozporządzeniu z 2014 r. [3] w stosunku do budynków mieszkaniowych jedno- i wielorodzinnych:

  • pominięto liczbę użytkowników, a ilość ciepłej wody użytkowej według tego rozporządzenia należy przyjmować w odniesieniu do powierzchni pomieszczeń o regulowanej temperaturze powietrza. Ma to duży wpływ na obliczoną według nowych zasad charakterystykę energetyczną budynku. Budynki będą zużywały mniej energii tylko na papierze;
  • zmieniły się nieznacznie wartości wewnętrznych zysków ciepła, które wpłyną na obliczeniowe zmniejszenie zużycia energii;
  • wentylację naturalną i mechaniczną wyciągową należy określać na podstawie wskaźników powierzchniowych w odniesieniu do powierzchni pomieszczeń o regulowanej temperaturze powietrza. Wątpliwości budzi jednak definicja powierzchni o regulowanej temperaturze powietrza.

Definicja powierzchni o regulowanej temperaturze

Autorzy nowelizacji rozporządzenia [3] wyjaśniają, że „powierzchnia pomieszczeń o regulowanej temperaturze powietrza” to powierzchnia użytkowa wyznaczana według normy PN-ISO 9836:1997 [4] dotyczącej właściwości użytkowych w budownictwie, a w przypadku pomieszczeń lub ich części w budynku mieszkalnym jednorodzinnym i lokalu mieszkalnym o wysokości w świetle:

  • równej 2,20 m lub większej – powierzchnia ta uwzględniana jest w obliczeniach w 100%;
  • równej 1,40 m lub większej, lecz mniejszej niż 2,20 m – powierzchnia ta uwzględniana jest w obliczeniach w 50%;
  • mniejszej niż 1,40 m – powierzchnia ta jest pomijana.
ABSTRAKT

W drugiej części artykułu dotyczącego nowych zasad sporządzania charakterystyki energetycznej budynku i lokalu mieszkalnego dokonano analizy znowelizowanej metodologii. Opisano zmiany w metodologii, mające istotny wpływ na wyniki końcowe, a dotyczące ciepłej wody użytkowej, wewnętrznych zysków ciepła oraz wentylacji.

The second part of the article on the new rules of preparing energy performance of buildings and residential premises presents an analysis of the amended methodology. It describes changes introduced into the methodology, which exert a significant influence on final results and pertain to domestic hot water, internal heat gains and ventilation.

Jednak zapis ten nie jest przywołany w normie PN-ISO 9836:1997 [4], ale w rozporządzeniu w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego [5]. Ponadto w przywołanej normie znaczenie terminu „powierzchnia użytkowa” jest objaśnione inaczej, inna jest również definicja powierzchni o regulowanej temperaturze, która oznacza sumę powierzchni użytkowej, usługowej i ruchu.

Zagadnienia powierzchni są, niestety, w całym rozporządzeniu bardzo zagmatwane i na pewno spowodują trudności w prawidłowej ich interpretacji przy sporządzaniu charakterystyki energetycznej budynków.

Oczywiście, pojawia się też pytanie, czy przyjęte wskaźniki powierzchniowe dotyczące ciepłej wody użytkowej oraz wentylacji są opracowane poprawnie. Omówmy zatem zmiany w metodologii i ich wpływ na wynik obliczeń.

Zużycie c.w.u.

Roczne zapotrzebowanie na energię użytkową do przygotowania ciepłej wody użytkowej QW,nd wyznacza się według wzoru:

gdzie:
VWi – jednostkowe dobowe zapotrzebowanie na ciepłą wodę użytkową [dm³/(m²·dzień)],
ρW – ciepło właściwe wody (równe jest 4,19) [kJ/(kg·K)],
Af – powierzchnia pomieszczeń o regulowanej temperaturze powietrza (powierzchnia ogrzewana) [m²],
cW – gęstość wody (równa jest 1) [kg/dm³],
θW – obliczeniowa temperatura ciepłej wody użytkowej w zaworze czerpalnym (równa jest 55) [°C],
θ0 – obliczeniowa temperatura wody przed podgrzaniem (równa jest 10) [°C],
tR – współczynnik korekcyjny ze względu na przerwy w użytkowaniu ciepłej wody użytkowej [-],
kR – liczba dni w roku (równa jest 365) [dzień].

Qw,nd = 19,117 · VWi · Af · tR

Wartość VWi w odniesieniu do budynków wielorodzinnych wynosi 2,0 dm³/(m²·dzień) w wypadku rozliczenia ryczałtowego oraz 1,6 dm³/(m²·dzień) w wypadku indywidualnego opomiarowania mieszkań. W odniesieniu do domów jednorodzinnych należy przyjmować wartość 1,6 dm³/(m²·dzień). Współczynnik korekcyjny tR ze względu na przerwy w użytkowaniu ciepłej wody w obu przypadkach wynosi 0,9.

Czytaj więcej na ten temat: Rozporządzenie w sprawie metodologii obliczania charakterystyki energetycznej budynku

Co to oznacza? Mieszkania i domy o małej powierzchni będą charakteryzowały się niskim zużyciem ciepłej wody, natomiast te o dużej powierzchni – nadmiernym.

Dom o powierzchni 200 m² użytkowany przez czteroosobową rodzinę będzie zużywać według metodologii zawartej w znowelizowanym rozporządzeniu [3] 70 l/osobę, a mieszkanie o powierzchni 35 m² użytkowane również przez rodzinę czteroosobową – ok. 25 l/osobę. Nie wiadomo, dlaczego przyjęta jest aż trzykrotna różnica w zużyciu.

Założenia dotyczące wentylacji

Na potrzeby artykułu zostaną przeanalizowane jedynie wentylacja naturalna i mechaniczna wywiewna działająca okresowo.
W znowelizowanym rozporządzeniu [3] przyjmowana do obliczeń wymiana powietrza zależna jest od wskaźnika powierzchniowego.

Całkowitą ilość ciepła przenoszonego ze strefy ogrzewanej przez wentylację w n-tym miesiącu roku wyznacza się ze wzoru:

gdzie:
Hve,s – współczynnik przenoszenia ciepła przez wentylację ze strefy ogrzewanej [W/K],
Qint,s,H – średnia temperatura wewnętrzna w strefie ogrzewanej wyznaczona według polskiej normy dotyczącej energetycznych właściwości użytkowych budynków – obliczanie zużycia energii na potrzeby ogrzewania i chłodzenia [°C],
Qe,n – średnia miesięczna temperatura powietrza zewnętrznego według danych klimatycznych z najbliższej względem lokalizacji budynku stacji meteorologicznej podawanych w Biuletynie Informacji Publicznej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw budownictwa, lokalnego planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa [°C],
tM – liczba godzin w miesiącu [h],
ρa – pojemność cieplna powietrza (równa jest 1200) [J/(m³·K)],
bve,k – czynnik korekty temperatury dla strumienia powietrza zewnętrznego k wyznaczony zgodnie z pkt 5.5.1 albo według polskiej normy dotyczącej energetycznych właściwości użytkowych budynków – obliczanie zużycia energii na potrzeby ogrzewania i chłodzenia [-],
Vve,k,n – uśredniony w czasie strumień powietrza zewnętrznego k w strefie ogrzewanej [m³/s],
k – identyfikator strumienia powietrza zewnętrznego [-].

Uśredniony w czasie strumień powietrza zewnętrznego k w strefie ogrzewanej Vve,k,n w odniesieniu do wentylacji grawitacyjnej lub mechanicznej wywiewnej wyznacza się według wzoru:

Vve,k,n = Vve,1,s · Af,s

gdzie:
Vve,1,s – podstawowy strumień powietrza zewnętrznego w okresie użytkowania budynku odniesiony do powierzchni strefy ogrzewanej [m³/(s·m²)],
Af,s – powierzchnia strefy ogrzewanej [m²].

Podstawowy strumień powietrza zewnętrznego w okresie użytkowania budynku odniesiony do powierzchni strefy ogrzewanej Vve,1,s w budynkach wyposażonych w wentylację nawiewno-wywiewną wyznacza się według wzoru:

Vve,1,s = rn · Vve,1,s,n [m³/s]

gdzie:
Vve,1,s,n – strumień powietrza zewnętrznego odpowiadający przyjętemu w budowlanej dokumentacji technicznej sposobowi użytkowania strefy budynku obsługiwanej przez wentylację nawiewno-wywiewną [m³/s],
rn – stopień zmniejszenia strumienia powietrza zewnętrznego w n-tym miesiącu roku [-].

W przypadku wentylacji nawiewno-wywiewnej działającej ze stałym strumieniem powietrza zewnętrznego wartość rn równa jest 1. W wypadku wentylacji działającej z regulowanym ręcznie lub automatycznie strumieniem powietrza zewnętrznego wartość rn ustala się z uwzględnieniem sposobu regulacji tego strumienia oraz sposobu użytkowania strefy budynku obsługiwanej przez wentylację nawiewno­‑wywiewną.

W przypadku braku takich danych przyjmuje się wartość rn = 0,75. Jest to jednak wartość niezgodna z dotychczas obwiązującymi zasadami redukcji strumienia wentylacji dla pomieszczeń mieszkalnych, które umożliwiają zmniejszenie strumienia wentylacyjnego do 60% wymaganej wymiany od godz. 22.00 do 6.00. Oznacza to, że rn = 0,86, a nie, jak proponuje autor rozporządzenia, 0,75.

Wartości podstawowego strumienia powietrza zewnętrznego w okresie użytkowania budynku odniesione do powierzchni strefy ogrzewanej Vve,1,s w budynku mieszkalnym wielorodzinnym wyposażonym w wentylację grawitacyjną lub wentylację mechaniczną wywiewną lub w lokalu mieszkalnym w takim budynku określono w znowelizowanym rozporządzeniu [3] w odniesieniu do:

  • lokali mieszkalnych w przypadku wentylacji:
    – ciągłej – 0,32·10–3 m³/(s·m²),
    – mechanicznej z osłabieniem w nocy – 0,28·10–3 m³/(s·m²);
  • klatki schodowe w budynkach wybudowanych przed 1990 r., w których nie przeprowadzono termomodernizacji:
    – bez wiatrołapu – 0,43·10–3 m³/(s·m²),
    – z wiatrołapem – 0,22·10–3 m³/(s·m²);
  • klatki schodowe w budynkach innych niż wymienione wyżej:
    – bez wiatrołapu – 0,22·10–3 m³/(s·m²),
    – z wiatrołapem – 0,07·10–3 m³/(s·m²).

Przyjęte wartości są z punktu widzenia wymagań higienicznych niewystarczające (TABELA 1).

W związku z tym pojawiają następujące wnioski:

  • projektowanie ze względu na wymagania higieniczne nie ma nic wspólnego z projektowaną charakterystyką energetyczną budynku,
  • budynek spełniający nadrzędne wymagania higieniczne będzie zużywać więcej energii, niż to będzie wynikać ze sporządzonej na podstawie znowelizowanego rozporządzenia [3] charakterystyki energetycznej budynku.

Obliczona charakterystyka energetyczna

W TABELI 2 porównano charakterystykę energetyczną budynku jedno- i wielorodzinnego obliczoną według rozporządzenia z 2008 r. [2] oraz z 2014 r. [3].

Po przeprowadzeniu analiz nasuwają się spostrzeżenia, że spełnienie nowych wymagań nie powinno sprawić większych problemów projektowych, jednak:

  • obliczenia charakterystyki energetycznej mogą nie mieć nic wspólnego z projektem, którego nadrzędnym zadaniem jest zapewnienie odpowiednich warunków higienicznych. Jeżeli minimalne wymagania higieniczne są przyczyną nadmiernych strat ciepła w budynku, to najpierw powinny być zmienione warunki higieniczne i na tej podstawie wartości minimalnych wymian powietrza. Zaskakujące jest, że w odniesieniu do wentylacji mechanicznej należy przyjmować wymiany odpowiadające wymaganiom higienicznym przyjętym w projekcie wentylacji. Takie stanowisko jest nie do przyjęcia – w celu osiągnięcia zmniejszenia zużycia energii tylko na papierze nie można radykalnie obniżać wymiany powietrza;
  • trudno powiedzieć, czy istnieje uzasadnienie niemal dwukrotnego zwiększenia zysków ciepła w domach jednorodzinnych – jest nim chyba tylko uzyskanie oczekiwanych wyników;
  • nowe zasady oceny energetycznej spowodują preferowanie, ze względu na sposób przyjmowania wartości w odniesieniu do ciepłej wody użytkowej oraz wentylacji, budynków o niedużych powierzchniach;
  • stosowanie wentylacji mechanicznej nawiewano-wywiewnej nie będzie miało uzasadnienia energetycznego ani ekonomicznego;
  • charakterystyka energetyczna budynków jednorodzinnych sporządzona według znowelizowanego rozporządzenia [3] przy tych samych parametrach przegród cechuje się obliczeniowym zużyciem EP zmniejszonym o ok. 15% w stosunku do tego samego budynku zaprojektowanego według zasad z 2008 r. [2];
  • charakterystyka energetyczna budynków wielorodzinnych sporządzona według znowelizowanego rozporządzenia [3] przy tych samych parametrach przegród cechuje się obliczeniowym zużyciem EP zmniejszonym o ok. 30% w stosunku do tego samego budynku zaprojektowanego według zasad z 2008 r. [2].

PODSUMOWANIE

Przyjęta w znowelizowanym rozporządzeniu [3] metodologia budziła podczas procesu legislacji wiele emocji. Środowiska ekspertów i organizacji zrzeszających środowiska producentów przesłały liczne uwagi do projektu rozporządzenia, mimo to żadnych zmian w nim nie wprowadzono. Tym bardziej budzi ogromne wątpliwości i zastrzeżenia po jej przyjęciu przez rząd.

Już wcześniejsze doświadczenia pokazały, że konsultacje społeczne w naszym kraju są potrzebne chyba tylko po to, aby można było stwierdzić, że się odbyły. Ponadto inne akty prawne były konsultowane, inne wdrażane. Trochę to dziwna praktyka w demokratycznym kraju środka Europy.

LITERATURA

1. J. Żurawski, „Charakterystyka energetyczna po nowemu (cz. 1). Nowelizacja przepisów dotyczących charakterystyki energetycznej budynków i co z niej wynika”, „IZOLACJE”, nr 7/8/2014, s. 18–21.
2. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 listopada 2008 r. w sprawie metodologii obliczania charakterystyki energetycznej budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową oraz sposobu sporządzania i wzorów świadectw ich charakterystyki energetycznej (DzU z 2008 r. nr 201, poz. 1240).
3. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 3 czerwca 2014 r. w sprawie metodologii obliczania charakterystyki energetycznej budynku i lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno­‑użytkową oraz sposobu sporządzania i wzorów świadectw charakterystyki energetycznej (DzU z 2014 r., poz. 888).
4. PN-ISO 9836:1997, „Właściwości użytkowe w budownictwie. Określanie i obliczanie wskaźników powierzchniowych i kubaturowych”.
5. Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (DzU z 2012 r., poz. 462).
6. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 listopada 2008 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DzU z 2008 r. nr 201, poz. 1238).
7. Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 5 lipca 2013 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DzU z 2013 r., poz. 926).

1  Zob. J. Żurawski, „Charakterystyka energetyczna po nowemu (cz. 1). Nowelizacja przepisów dotyczących charakterystyki energetycznej budynków i co z niej wynika”, „IZOLACJE”, nr 7/8/2014 [1].

Artykuł pochodzi z: miesięcznika IZOLACJE 9/2014

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Innowacyjny system kompozytowych wzmocnień konstrukcji »


W przypadku gdy temperatura przekroczy temperaturę zeszklenia, wówczas żywica nie jest... ZOBACZ »


Szukasz materiałów budowlanych dobrej jakości?

Dobierz najlepszy materiał izolacyjny »

Obok wiedzy na temat produktów, równie istotna jest znajomość technologii, którą... czytaj dalej » Niski poziom ochrony cieplnej generuje wysokie koszty utrzymania budynku, stanowiące duże obciążenie budżetu... czytaj dalej »


Opłacalność paneli fotowoltaicznych - najnowsze informacje i porady »

Uszczelnianie obiektów inżynieryjnych - jak to robią specjaliści?

W przyszłym roku nastąpią znaczne podwyżki cen energii elektrycznej, dlatego też warto zastanowić się nad montażem paneli fotowoltaicznych.
czytaj dalej »

Jak prawidłowo chronić ściany fundamentwe i zapewnić gwarancję żywotności obiektu? czytaj dalej »

Czym skutecznie zaizolować fundament?

Zadaniem hydroizolacji jest zablokowanie dostępu wody i wilgoci do wnętrza obiektu budowlanego. Istnieje kilka rodzajów izolacji krystalizujących, a ich znajomość ułatwia zaprojektowanie i wykonanie szczelnej budowli. czytaj dalej »

 


Uszczelnianie trudnych powierzchni! Zobacz, jak to zrobić skutecznie »


Doszczelniając przegrodę od strony wewnętrznej budynku ograniczamy przenikanie pary wodnej do warstwy izolacyjnej, natomiast... ZOBACZ »


Fakty i mity na temat szarego styropianu »

Jak zabezpieczyć rury przed stratami ciepła?

Od kilku lat rośnie popyt na styropiany szare. W Niemczech i Szwajcarii większość spr... czytaj dalej » Czym powinieneś kierować się przy wyborze odpowiedniej izolacji rur? czytaj dalej »

Jak wykonać trwałe posadzki?

Jakich technologii oraz materiałów użyć do wykonania podłóg przemysłowych, naprawy betonów lub przeprowadzenia renowacji posadzek?  czytaj dalej »


Dlaczego hydroizolacja budynków jest tak ważna?

Sprawdzony sposób na przyspieszenie ocieplenia »

W budynkach nowo wznoszonych barierę dla wody gruntowej stanowi hydroizolacja zewnętrzna ścian piwnic i izolacja pod płytą fundamentową... czytaj dalej » Jakiego produktu użyć, by aplikacja była łatwa, efektywność większa, a tempo pracy ekspresowe? czytaj dalej »

Jak mocować elewacje wentylowane?


Jak w realnych warunkach zachowują się różne systemy mocowań elewacji wentylowanych? ZOBACZ »


Zgarnij bony o wartości 100zł. Zobacz jak »

Jak dobrać posadzkę do obiektu?

3 kroki do Super CashBack
czytaj dalej »

Wybierz posadzkę, która będzie funkcjonalna i łatwa w czyszczeniu... czytaj dalej »

Najlepszy system stropowy?


Betonowe stropy można produkować na różne sposoby – z betonu przygotowanego na placu budowy lub w fabryce, gdzie panują kutemu optymalne warunki. ZOBACZ »


Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Izolacje.com.pl... dowiedz się więcej »
Alpha Dam Alpha Dam
O FIRMIE Alpha Dam Sp. z o.o. produkuje od ponad 10 lat profesjonalne materiały wodochronne i przeciwwilgociowe dla budownictwa.  Do 2008...
9/2019

Aktualny numer:

Izolacje 9/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Nowoczesne rozwiązania elewacyjne
  • - Jakość wykonania izolacji z szarego styropianu
Zobacz szczegóły
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl

.