Pobierz pełny numer IZOLACJI

Pełny numer IZOLACJI 6/2019 [PDF]

możesz pobrać BEZPŁATNIE - po prostu ZAREJESTRUJ konto w portalu

Drewniana warstwa wykończeniowa w pracach termomodernizacyjnych

Drewniane deski i płyty na fasadzie krynickiego pensjonatu Wisła
Drewniane deski i płyty na fasadzie krynickiego pensjonatu Wisła

Drewniane elewacje wpisały się na stałe do historii architektury, o czym zadecydowała łatwość pozyskiwania materiału i jego obróbki. Obłożenie budynku deskami to również jedna z najstarszych metod służących do ochrony ścian zewnętrznych.

Okładanie budynku drewnianym wykończeniem pozwoliło na nadanie cech oryginalności wielu obiektom, np. w miejscowościach uzdrowiskowych i wypoczynkowych. Przy budowie willi i pensjonatów wykorzystywano umiejętności miejscowych cieśli, którzy w doskonały sposób uchwycili i rozwinęli cechy charakterystyczne dla alpejskiego sposobu zdobnictwa.

Przykłady stylu, na który wpływ miały również naturalne właściwości materiału budowlanego – o charakterystycznych drewnianych zdobieniach fasad, z uwzględnieniem elementów ażurowych – można jeszcze nadal podziwiać np. w miasteczkach Beskidu Sądeckiego. Przełomowe znaczenie dla ukształtowania odrębnego, rodzimego stylu drewnianych obiektów miała późniejsza działalność S. Witkiewicza.

Przeciwstawił on zachodnim wzorom typ willi stanowiącej rozwinięcie chałupy podhalańskiej. Niemniej i w Zakopanem znajduje się pensjonat Poraj wzniesiony w 1887 r. w tzw. stylu szwajcarskim.

Stosowana dziś metoda lekka-sucha, związana z dociepleniem ścian zewnętrznych, pozwala na odtworzenie dawnego detalu. Jest to istotna koncepcja w realizacji idei rozwoju zrównoważonego, w ramach której mieści się m.in. konieczność ochrony krajobrazu kulturowego. Urozmaicenie przestrzeni powinno wynikać również z nawiązania do tradycji lokalnej [1].

Tradycja budowlana

Rozwój perły uzdrowisk polskich – Krynicy – nastąpił po 1856 r. Za sprawą J. Dietla po 1852 r. podjęto decyzję o utworzeniu Bulwarów, co wiązało się z koniecznością wycinki drzew wokół źródeł. Materiał dostarczony w taki naturalny sposób wpłynął na rozwój miejscowej architektury drewnianej. Wzdłuż Potoku Kryniczanki powstały liczne wille, a wśród nich: Biały Orzeł, Biała Róża, Kosynier, Romanówka, Węgierska Korona, Wisła, Witoldówka oraz nieistniejące już obiekty Litwinka i Tatrzańska.

Budynki te wznoszono w konstrukcji zrębowej lub słupowo-ramowej, na kamiennej podmurówce. Bryłę urozmaicały ganki ze słupami oraz jedna lub dwie kondygnacje balkonów z balustradami ozdobnymi. Fasady wieńczone były przez trójkątne szczyty zdobione kratownicami i plecionkami. Z czasem bryły domów zaczęto wzbogacać o elementy secesyjne – dodawano wykusze, narożne wieżyczki, boczne balkony i przeszklone werandy.

Budynki te noszą znamiona tzw. stylu szwajcarskiego, który widoczny jest głównie w detalu. Z czasem w zdobnictwie zaczęto wprowadzać również elementy stylistyki lokalnego budownictwa ludowego. Do oblicowania elewacji stosowano deski i płyty drewniane (fot. na górze i fot. 1).

Przykładem oryginalnej elewacji jest koncepcja willi Romanówka – obiektu wzniesionego w 2. połowie XIX w. z przeznaczeniem na pensjonat wypoczynkowy. Budynek zbudowano w konstrukcji zrębowej. Jest oszalowany, kryty blachą.

Potrzebujesz więcej TREŚCI?

Odbierz TUTAJ
IZO-newsletter »

Bryła pośrodku symetrycznie skomponowanej frontowej elewacji ma głęboki podcień wsparty na profilowanych słupach. Nad nim znajduje się szeroka facjata z balkonem o ażurowanej balustradzie, zakończona szczytem ze sterczyną. Pod okapem dachu uwzględniono ozdobnie wycinaną deskę. Szalunek z płyt imituje boniowanie muru ceglanego.

Nad oknami i drzwiami zaprojektowano trójkątne naczółki, a pod oknami płyciny. Inne domy o drewnianym detalu wykończeniowym, zachowane od XIX w. lub wiernie odbudowane, znajdują się w pobliżu Romanówki, w której mieści się dziś Muzeum Epifana Drowniaka, znanego jako Nikifor.

Drewniane obiekty XIX-wiecznej Krynicy to także budynki użyteczności publicznej. Najważniejszym z nich, autorstwa F. Księżarskiego, są Stare Łazienki Mineralne. Budowla z czasem została otynkowana. Budynek został urozmaicony trzema charakterystycznymi wieżyczkami. Obiekt ma boczne ryzality i ozdobne belwederki.

Nie zachował się obiekt o funkcji uzdrowiskowej – drewniany budynek Starej Pijalni, również zaprojektowany przez F. Księżarskiego. Składał się z dwóch części – obudowy zdroju oraz krytego deptaka w formie otwartej galerii. W 1883 r. T. Stryjeński zrealizował drewniany budynek teatru, w którym elewację frontową urozmaicał wgłębiony portyk arkadowy. W czasie II wojny światowej obiekt spłonął.

Kolejnym słynnym architektem przełomu XIX i XX w. był J. Zawiejski, który w czasie pracy nad realizacją neorenesansowego Starego Domu Zdrojowego zaprojektował dwie wille: Tatrzańską i Witoldówkę.

Deski jako warstwa wykończeniowa na docieplanych obiektach

Dziś nie używa się już powszechnie drewna jako elementu konstrukcyjnego ścian, ale wciąż jest ono stosowane do kształtowania detali fasad zewnętrznych, w formie okładziny całości elewacji lub tylko jej fragmentu szczytu, nadproży, balkonów.

Taka koncepcja ma dodatkowo charakter proekologiczny. Drewniana oblicówka odzyskała popularność dzięki m.in. metodzie tzw. lekkiej-suchej, którą można stosować również do docieplenia budynków starych. Technologia ta jest często wykorzystywana, ponieważ nie jest zbyt skomplikowana i należy do czystych. Jej zastosowanie nie powoduje szkód w otoczeniu obiektu. Prace mogą być wykonywany przez cały rok i można je przerywać w dowolnym momencie.

Należy wystrzegać się zawilgocenia izolacji w okresie jesienno-zimowym i nie wykonywać prac w temperaturze poniżej –15°C. Przykładowe rozwiązanie i dobór warstw pokazano na rys. 1–2.

Artykuł pochodzi z: miesięcznika IZOLACJE 4/2011

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Chemia budowlana - porady ekspertów »


Masz wątpliwości i pytania jak rozwiązać Twój problem techniczny? Dobierz stosowną technologię do Twoich potrzeb... ZOBACZ »


Planujesz remont balkonu lub tarasu? Sprawdź »

7 zalet stosowania płyt warstwowych

Aby balkon lub taras nie sprawiał właścicielom kłopotów podczas użytkowania...
czytaj dalej »

Obecnie trudno sobie wyobrazić budownictwo, szczególnie halowe użyteczności publicznej, przemysłowe i rolnicze bez obudowy... czytaj dalej »

Czego użyć do napraw i uszczelnień?


Na etapie wykonywania hydroizolacji budynku warto rozważyć zastosowanie materiałów ZOBACZ »


Konsole do elewacji wentylowanych - wiedz więcej »

Klej do płytek z funkcją hydroizolacji »

Umożliwiają osiągnięcie współczynnika przenikania ciepła dla ścian zewnętrznych na poziomie poniżej... czytaj dalej » Tego typu materiałów poszukują najbardziej wymagający użytkownicy, ceniący estetykę, funkcjonalność, bezpieczeństwo oraz... czytaj dalej »

Fakty i mity na temat szarego styropianu »

Od kilku lat rośnie popyt na styropiany szare. W Niemczech i Szwajcarii większość spr...  czytaj dalej »


Na czym polegają prace uszczelniające?

Jak zabezpieczyć wnętrze przed dużym nasłonecznieniem?

Prace uszczelniające mają na celu odcięcie niebezpiecznych materiałów, substancji lub po prostu... czytaj dalej » Dużym zainteresowaniem właścicieli domów cieszy się też.. czytaj dalej »

Jak pozbyć się grzyba z elewacji?


Elewacja budynku narażona jest nie tylko na zmienne warunki atmosferyczne, lecz także na... ZOBACZ »


Zobacz najnowszy numer IZOLACJI »

Wybierz najlepszy materiał do ociepleń »

W majowym wydaniu miesięcznika IZOLACJE piszemy m.in. o budowie w czasach pandemii, izolacjach wdmuchiwanych oraz elewacjach wentylowanych. czytaj dalej » Czym różnią się materiały do izolacji poszczególnych elementów budynku? czytaj dalej »

Naprawa balkonów i tarasów - czego użyć?


Balkony, tarasy, loggie i schody są elementami obiektów budowlanych stale narażonymi na niszczące czynniki środowiska... ZOBACZ »


Papa podkładowa - przepłacanie czy oszczędność?

Jak zabezpieczyć budynek przed wilgocią?

Wśród budowniczych wciąż trwa otwarta dyskusja na temat potrzeby stosowania papy podkładowej...
czytaj dalej »

Wilgoć pojawiająca się w budynku i związana z nią pleśń szkodzą naszemu zdrowiu, powodują wyższe rachunki za ogrzewanie i niszczą mury. czytaj dalej »

Planujesz wymianę dachu? Sprawdź »


Dzięki lekkości dachówek nie ma potrzeby wzmacniania Twojej starej struktury dachowej. W niektórych przypadkach jest nawet... ZOBACZ »


Żaluzje zewnętrzne - dlaczego warto je zamontować?

Szukasz pomysłu na wykończenie elewacji? Sprawdź

To doskonała inwestycja, która nie tylko podnosi wartość budynku mieszkalnego...
czytaj dalej »

Tynki cienkowarstwowe tworzą ochronno-dekoracyjną zewnętrzną warstwę o wysokiej odporności na... czytaj dalej »

Ekspert Budowlany - zlecenia

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Izolacje.com.pl... dowiedz się więcej »
Flowcrete Polska Sp. z o.o. Flowcrete Polska Sp. z o.o.
Flowcrete Polska Sp. z o.o. Jesteśmy producentem i dystrybutorem materiałów do wykonywania bezspoinowch posadzek żywicznych -...
5/2020

Aktualny numer:

Izolacje 5/2020
W miesięczniku m.in.:
  • - Budowa w czasach pandemii
  • - Najczęściej popełniane błędy podczas deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych
Zobacz szczegóły
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl

.