Jak projektować i wykonywać gzymsy?

Przy wąskim gzymsie nasuwa się pytanie: dlaczego rura spustowa (z PVC) nie znajduje się na całej długości w kanale rozdzielającym gzyms? Przerwa w gzymsie jest widoczna, nie wiadomo więc, po co w jego górnej części jest osadzona rura.
Przy wąskim gzymsie nasuwa się pytanie: dlaczego rura spustowa (z PVC) nie znajduje się na całej długości w kanale rozdzielającym gzyms? Przerwa w gzymsie jest widoczna, nie wiadomo więc, po co w jego górnej części jest osadzona rura.
K. Patoka

Cechą każdej architektury, również polskiej, jest moda na różne formy architektoniczne. Obecnie przemija w naszym kraju moda na dworki z wejściem ozdobionym kolumnami, pojawia się natomiast nowa, bardziej pałacowa – na dachy z gzymsami.

O ile ta pierwsza tendencja wynika z polskich tradycji budowlanych i ma swoje uzasadnienie klimatyczne, o tyle ta druga (fot. 1) wręcz odwrotnie. Owszem, gzymsy były często stosowane w dawnych pałacach i kamienicach, lecz w innym charakterze technicznym. Były wąskie i służyły również jako podpora dla rynien wytwarzanych ze słabszych niż obecnie materiałów.

Współczesne gzymsy są coraz szersze, a dachy ozdobione nimi coraz bardziej przypominają architekturę śródziemnomorską. Właśnie: śródziemnomorską, czyli funkcjonującą i opracowaną w dużo łagodniejszym klimacie niż nasz. Obecna i poprzednia zima przypomniały inwestorom i projektantom, że lekceważenie klimatu bardzo drogo kosztuje, bo powoduje ogromne straty.

Gzyms a klimat

Dla nikogo nie powinno być zaskoczeniem, że w polskim klimacie możemy spodziewać się obfitych opadów śniegu, którym towarzyszą silny mróz i wiatr (Czytaj więcej na ten temat). Czynniki te działają w dodatkowych, specyficznych warunkach polegających na dużej zmienności pogodowej, która powoduje zwiększenie cykli zamarzania i rozmarzania. Z tych powodów powinno się unikać konstrukcji dachowych podtrzymujących śnieg. Śnieg jest groźny, ponieważ:

  • topniejąc, podnosi wodę na wysokość swojego zalegania (a topi się od strony budynku, z której przenika ciepło),
  • wiatr wciska śnieg w każdą dziurę i szczelinę (dużo łatwiej niż deszcz), co powoduje zalewanie tych miejsc w czasie topnienia śniegu.

Na gzymsach zawsze zalega śnieg, a jego konstrukcja utrudnia dobre odprowadzenie wód opadowych. Dodatkowo gzyms zwiększa powierzchnię strat ciepła, a jego ocieplenie nie jest łatwe.

Z tych wszystkich powodów gzymsy mają wiele wad:

  • trudno jest poprawnie przeprowadzić rury spustowe przez gzyms,
  • dobrze izolowany termicznie gzyms podnosi dach i źle wygląda,
  • ładnie wyglądający, zgrabny, bo cienki gzyms, jest mostkiem termicznym,
  • gzymsy zwiększają zużycie materiałów (betonu, blachy, termoizolacji), a ich wykonanie jest pracochłonne, dlatego nietrudno o wady wykonawcze,
  • gzymsy utrudniają poprawne wykonanie termo- i paroizolacji na poddaszu – na ich wewnętrznej części łatwo powstają przewiewy,
  • wymagają wykonania bardzo starannego projektu, a każda zmiana materiałowa w trakcie jego budowy grozi powstaniem wadliwych rozwiązań,
  • zbyt długo podtrzymują śnieg i ograniczają wykonanie wlotu do szczeliny wentylacyjnej.

Metodyka powstawania błędów

Mimo wielkiej kampanii medialnej dotyczącej mostków cieplnych w budynkach gzymsy bardzo często są zbyt słabo ocieplone i w konsekwencji są źródłem dużych strat cieplnych.

Uciekające ciepło powoduje, że zalegający na gzymsach śnieg topnieje intensywniej niż w innych miejscach dachu, a powstająca z niego woda dociera tam, gdzie ani projektanci, ani wykonawcy się tego nie spodziewają.

Dodatkowo gzymsy są najczęściej projektowane jako betonowy odlew łączący w sobie funkcje wieńca (rys. 1, 2). Jeżeli nie są dobrze zaizolowane cieplnie, to powodują powstawanie skroplin we wnętrzu budynku: w pomieszczeniach mieszkalnych (fot. 2, 3) lub na poddaszu. Skroplin na poddaszu nie widać i dlatego często ich obecność jest niesłusznie interpretowana jako przecieki pokryć dachów.

Zbyt często gzymsy są wadliwie projektowane. Mają za małą jak na swoje wymiary termoizolację. Dodatkowo każdy błąd w wykonaniu więźby dachowej zmniejszający wysokość pionowej ścianki, na której mocuje się rynny, powoduje, że wykonawcy nie mogą zrealizować spadku rynny. Błąd ten jest często popełniany, ponieważ projektanci nie uwzględniają wysokości sztucerów, które łączą rynny i rury spustowe (fot. 4), a muszą być nad gzymsem. 

Główne wady polskich dachów (cz. 1)

Jak prawidłowo zamontować kosz dachowy?

Stan techniczny dachów zielonych wykonywanych w budynkach w Polsce – wyniki badania sondażowego

Metoda podwójnego pomiaru dachówek

Jak projektować i wykonywać gzymsy?

Jeżeli na dachu ma być zastosowany system rynnowy wykonany z blach powlekanych lub z PVC, to przejście przez blachę osłaniającą gzyms od góry nie może być lutowane ani uszczelniane, lecz powinno być wykonane za pomocą rury osłonowej w systemie rura w rurze (rys. 3).

Kolejność prac również nie sprzyja ocieplaniu gzymsów; najpierw wykonuje się dach, a dopiero później ocieplenie. Na górnej krawędzi gzymsu trzeba by ułożyć ocieplenie przed położeniem obróbek blacharskich. Jak się okazuje, na większości budów obróbki blacharskie kładzie się bez ocieplenia gzymsu.

To powoduje powstawanie skroplin pod obróbką blacharską i szybkie topnienie śniegu na niej. To pierwsze zjawisko bardzo często jest spowodowane funkcjonowaniem przewiewów wokł murłaty i gzymsu.

Dobór rynny do gzymsu

Jeżeli wykonawca stwierdzi, że wysokość deski czołowej jest za niska i nie może zmieścić na niej sztucera i wykonać wymaganego spadku rynny, zaczyna szukać bardziej płaskich systemów, w których nie ma sztucera, a rury spustowe są wlutowane w rynnę. Takie warunki spełniają systemy nazywane rynnami ciągnionymi wytwarzanymi na wymiar na specjalnych maszynach. Dekarz zyskuje w ten sposób od 5 do 7 cm. Jednak takie rozwiązanie ma wady, gdy rynna leży nad gzymsem, a rura spustowa musi przejść przez gzyms.

Ze względu na rozszerzalność termiczną rynny rury spustowe powinny przechodzić przez gzyms w rurach osłonowych (rys. 3). Rury osłonowe muszą wychodzić ponad blachę obróbek osłaniających gzyms na kilka centymetrów, a na to nie zawsze jest przestrzeń. Z tego powodu nie są wykonywane i rozszerzalność termiczna rynny nie jest kompensowana.

Dodatkowo rynny są zawieszane, gdy nie ma jeszcze ocieplenia i tynku na gzymsie. Wykonanie w takich warunkach odpowiedniej rury osłonowej jest trudne. Problem polega na zgraniu wymiarów przez dwie ekipy, które w praktyce nie mają ze sobą kontaktu. To powinien uwzględniać konsekwentnie realizowany projekt.

WNIOSKI

Gzymsy muszą być ocieplane grubszymi lub bardziej izolacyjnymi materiałami, niż się to w praktyce (i w projektach) wykonuje.
W dachach z gzymsami rynny wraz z obróbkami blacharskimi powinny być wykonane na wymiar z blach dających się lutować. Przygotowanie takiego połączonego systemu wymaga wysokojakościowej pracy. To trwa długo i dużo kosztuje. Takie wykonanie prawidłowo połączonych rynien z obróbkami powinno być przewidziane w projekcie, który powinien zawierać dobrze przygotowane szczegóły wykonawcze.

Gdy na dachu z gzymsem ma być zamocowany system rynnowy z blach powlekanych, przejście przez gzyms musi być na zasadzie rura w rurze lub rury spustowe muszą przechodzić nad gzymsem (co nie jest estetyczne).

Kształt okapu w dachach z gzymsem powoduje duże problemy w poprawnym ułożeniu termo- i paroizolacji. Z tego powodu w takich dachach bardzo często występują przewiewy – groźne zjawisko obniżające skuteczność termoizolacji dachu i powodujące duże zawilgocenie w miejscu występowania.
Z opisanych powodów trzeba się dobrze zastanowić, czy warto budować okap w kształcie gzymsu.

Artykuł pochodzi z: miesięcznika IZOLACJE 2/2011

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Wybierz najlepszy materiał do ociepleń »


Czym różnią się materiały do izolacji poszczególnych elementów budynku? ZOBACZ »


Poznaj sposoby izolacji dachu płaskiego »

Jak wykonać ocieplenie w systemie ETICS?

Jaki materiał zastosować na dachu płaskim, zielonym, odwróconym, a jak na dachu pokrytym wcześniej papą termozgrzewalną?
czytaj dalej »

W przypadku budynków istniejących należy dokładnie sprawdzić jakość... czytaj dalej »

Uzyskaj tytuł mgr. inż. i uprawnienia budowlane!


Wiedza i umiejętności praktyczne zdobyte podczas studiów drugiego stopnia... ZOBACZ »


Jak zapewnić dobrą wibroakustykę budynku?

Rewolucja na rynku termoizolacji?

Zapewnienie dobrej wibroakustyki dla budynku to coraz częściej wyzwanie dla świadomych i wymagających klientów. czytaj dalej » Utrzymanie odpowiedniej temperatury wewnątrz obiektu, położonego w wymagającej strefie... czytaj dalej »

Fakty i mity na temat szarego styropianu »

Od kilku lat rośnie popyt na styropiany szare. W Niemczech i Szwajcarii większość spr...  czytaj dalej »


Na czym polegają prace uszczelniające?

Wszystko o izolacji instalacji klimatyzacyjnych i wentylacyjnych »

Prace uszczelniające mają na celu odcięcie niebezpiecznych materiałów, substancji lub po prostu... czytaj dalej » Produkty przeznaczone do instalacji klimatyzacyjnych i wentylacyjnych, jak i... czytaj dalej »

Chemia budowlana - porady ekspertów »


Masz wątpliwości i pytania jak rozwiązać Twój problem techniczny? Dobierz stosowną technologię do Twoich potrzeb... ZOBACZ »


Czego użyć do izolacji dachu?

Czym ocieplić piwnicę lub garaż?

Rozwiązaniem, które zapewnia optymalne zaizolowanie są... czytaj dalej » Izolacja stropów nad garażami podziemnymi musi spełniać wysokie wymagania akustyczne, cieplne i przeciwpożarowe... czytaj dalej »

Malowanie kafli krok po kroku »


Malowanie kafli to wciąż mało popularny sposób zmiany wystroju wnętrza... ZOBACZ »


Co warto wiedzieć o systemach natryskowych?

Jak zabezpieczyć budynek przed wilgocią?

Budynek ocieplony pianką jest szczelny akustycznie a przede wszystkim...
czytaj dalej »

Wilgoć pojawiająca się w budynku i związana z nią pleśń szkodzą naszemu zdrowiu, powodują wyższe rachunki za ogrzewanie i niszczą mury. czytaj dalej »

Planujesz wymianę dachu? Sprawdź »


Dzięki lekkości dachówek nie ma potrzeby wzmacniania Twojej starej struktury dachowej. W niektórych przypadkach jest nawet... ZOBACZ »


Elewacja, która wygląda jak drewno, marmur czy kamień »

Szukasz pomysłu na wykończenie elewacji? Sprawdź

Ładna fasada stanowi wizerunek budynku. Estetyczny wygląd elewacji często...
czytaj dalej »

Tynki cienkowarstwowe tworzą ochronno-dekoracyjną zewnętrzną warstwę o wysokiej odporności na... czytaj dalej »

Ekspert Budowlany - zlecenia

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Izolacje.com.pl... dowiedz się więcej »
7/8/2020

Aktualny numer:

Izolacje 7/8/2020
W miesięczniku m.in.:
  • - Tarasy wentylowane
  • - Zastosowanie kruszyw lekkich
Zobacz szczegóły
Flowcrete Polska Sp. z o.o. Flowcrete Polska Sp. z o.o.
Flowcrete Polska Sp. z o.o. Jesteśmy producentem i dystrybutorem materiałów do wykonywania bezspoinowch posadzek żywicznych -...
Dlaczego warto zadbać o balkon i taras?

Dlaczego warto zadbać o balkon i taras?

Trudno wyobrazić sobie nowoczesny dom bez jego wizytówki, czyli balkonu lub tarasu. Elementy te stanowią dodatkową powierzchnię, która pozwala na chwilę oddechu na...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl

.