Pobierz pełny numer IZOLACJI

Pełny numer IZOLACJI 6/2018 [PDF]

możesz pobrać BEZPŁATNIE - po prostu ZAREJESTRUJ konto w portalu

Weryfikacja audytów energetycznych

Builddesk

Ze względu na ogromny bałagan prawny trudno jest poprawnie, tzn. tak jak chce osoba weryfikująca, wykonać audyt energetyczny. Zdarza się, że nie ze wszystkimi uwagami weryfikujących można się zgodzić. Pozostawienie pewnych kwestii dowolnej interpretacji osób weryfikujących nie powinno mieć miejsca, zwłaszcza że często decydują one o wydatkowaniu ogromnych kwot z budżetu państwa.

Przeanalizujmy konkretny przykład. W lipcu 2010 r. audytor energetyczny otrzymał następujące pismo od Fundacji na rzecz Efektywnego Wykorzystania Energii:
„(…) W związku z powyższym pod rygorem wydania negatywnej oceny weryfikacyjnej – prosimy o uzupełnienie audytu o następujące dokumenty: obliczenie zapotrzebowania na ciepło zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 17 marca 2009 r. (DzU nr 43, poz. 346) (załącznik 1, cześć 3, punkt 3), które mówi m.in.: „zapotrzebowanie na ciepło przed termomodernizacją – GJ/rok, obliczone zgodnie z Polską Normą według metody dotyczącej obliczania zapotrzebowania na ciepło do ogrzewania, z uwzględnieniem współczynników korekcyjnych wg tabeli 2; dla budynków nieobjętych zakresem tej normy sezonowe zapotrzebowanie na ciepło należy określić zgodnie z rozporządzeniem dotyczącym sporządzania świadectw, lub indywidualnie na podstawie dokumentacji technicznej lub pomiarów". W związku z tym, że w dniu 27 listopada 2009 ukazała się w języku polskim norma PN-EN-ISO 13790:2009 „Energetyczne właściwości ubytkowe budynków. Obliczanie zużycia energii na potrzeby ogrzewania i chłodzenia”, do obliczeń zapotrzebowania na ciepło do ogrzewania wszystkich rodzajów budynków należy używać wyżej wymienionej normy. Dlatego dla wyznaczenia zapotrzebowania na ciepło przed i po wykonaniu przedsięwzięcia remontowego dla celów określenia oszczędności energii nie należy używać metodologii świadectw. Metodologia ta służy natomiast do wyznaczenia wskaźników EFC i EP dla rozpatrywanego budynku (…)”.
Czy zawarte w piśmie uwagi są słuszne?

Normy w prawie nieprzywołane

Żadna norma nie jest aktualnie w polskim prawie powołana, obowiązują zatem wszystkie normy, a projektant lub audytor może zdecydować sam, z jakiej będzie korzystał. Może to więc być norma PN-EN ISO 02025:2001 [1] lub PN-EN ISO 832:2001 [2], a także PN -EN ISO 13790:2009 [3] albo PN-EN ISO 13790:2006 [4]. Wprawdzie na stornach internetowych banku BGK jest podana norma, z jakiej powinien korzystać audytor, jednak jest to sugestia – tylko minister infrastruktury może udzielić odpowiednich wyjaśnień. Według mojej wiedzy skierował on do weryfikatorów takie wyjaśnienia, z których wynika, że audytor może sam zdecydować, z jakiej normy będzie korzystał. Przywołanie więc w piśmie FEWE jako obowiązującej normy PN -EN ISO 13790:2009 [3] do sporządzania audytów energetycznych zostało narzucone przez weryfikatorów.

Należy jednak zauważyć, że w rozporządzeniu w sprawie szczegółowego zakresu i form audytu energetycznego oraz części audytu remontowego budynku [5] dotyczącym spełnienia wymogów oszczędności energii i wyznaczenia wskaźnika kosztów przedsięwzięcia termomodernizacyjnego przyjęto metody obliczeniowe, które powinny skłaniać do stosowania normy PN-EN 02025:2001 [1] opartej na bilansowaniu z wykorzystaniem wartości Sd – stopniodni. 
        Lg 
Sd = Σ [two – te (m)]Ld(m) [dzień·K/rok]
        m=1
gdzie:
two – obliczeniowa lub rzeczywista temperatura powietrza wewnętrznego określona zgodnie z Polską Normą [°C] lub pomierzona,
te(m) – średnia wieloletnia temperatura miesiąca [°C], w przypadku wyznaczania wartości rzeczywistej – średnia miesięczna temperatura w analizowanym sezonie grzewczym,
Ld(m) – liczba dni ogrzewania w miesiącu m, podana w tabeli 1, lub przyjęta zgodnie z danymi klimatycznymi i charakterystyką budynku dla danej lokalizacji lub danymi rzeczywistymi,
Lg – liczba miesięcy ogrzewania w sezonie grzewczym.

Wymaganie stosowania się do zapisów normy PN-EN ISO 13790:2009 [3] jest więc co najmniej nadinterpretacją prawa. Ponadto przywołana przez weryfikatora norma nie zawiera wielu odnośników krajowych, co uniemożliwia poprawne jej stosowanie. Co więcej, zamieszczono w niej odnośniki i przywołania norm, które albo nie są obowiązujące, albo są przyjęte przez PKN uznaniowo, co w rozumieniu polskiego prawa oznacza, że są nieobowiązkowe. Zatem w sprawach normalizacji i zgodności z obowiązującym prawem występuje niezgodność. Zresztą, stosowanie już od ponad pięciu lat norm obowiązujących w UE pokazało, że podobnie jak normy polskie nie są one pozbawione błędów i niekonsekwencji.

Norma (nie)obowiązująca

Sposób określania wartości współczynnika przenoszenia ciepła przez wentylację jest zbieżny z wymaganiami rozporządzenia w sprawie metodologii obliczania charakterystyki energetycznej budynku [6]. A mianowicie wartość tę należy obliczać ze wzoru:

Hve,adj = pacak bve,k qve,k,mn),

gdzie:
qve,k,mn – średnia wartość w czasie natężenia przepływu powietrza,
k – każdy z odpowiednich elementów strumienia powietrza, taki jak infiltracja powietrza, naturalna wentylacja, mechaniczna wentylacja.

W cytowanym piśmie FEWE przywołano normę PN-EN 13790:2009 [3], która wymaga określenia strumienia powietrza również przez infiltrację. Sposób obliczania infiltracji powietrza oraz wpływu infiltracji na bilans ciepła określono w normie PN-EN 13465:2006 [7], a także w PN-EN 13829:2002 [8] oraz PN-EN 15242:2009 [9]. Norma PN-EN 15242:2009 [9], choć powołana w PN-EN 13789:2008 [10], która należy do kanonu norm obowiązujących, bo przywołanych w rozporządzeniu z 12 marca 2009 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie [11], jest przyjęta uznaniowo. Choć obowiązuje, to do dnia jej przetłumaczenia nie jest normą obowiązującą.

O szczelności w przepisach i normach

Wymagania dotyczące szczelności budynku określono w rozporządzeniu [11]. Podano w nim maksymalną wartość wskaźnika n50, który określa poziom szczelności oraz wymagania prawne stawiane nowym budynkom:

  • budynki z wentylacją grawitacyjną – n50 ≤ 3,0 h–1,
  • budynki z wentylacją mechaniczną – n50 ≤ 1,5 h–1.

W normie PN-EN 13465:2006 [7] oraz PN-EN 15242:2009 [9] podano metodologię uwzględniania szczelności budynku w obliczeniach zapotrzebowania na ciepło. Metody te pozwalają na uwzględnienie wzajemnego oddziaływania między przepływami wzbudzonymi przez wiatr, ciąg kominowy, wentylację mechaniczną. W normach uwzględniono systemy wentylacji naturalnej oraz mechanicznej, wpływu otwierania okien jako oddziaływanie jednostronne; nie obejmują one wentylacji poprzecznej. Strumień objętości powietrza wynikający z zastosowanego systemu wentylacji należy obliczać z równania: 
                
qv-syst = 1/2 [(Σ /qv-leak-i/) + ( Σ /q v-vent-i/) + qv-supply + qv-extr + qv-comb], 
                    wszystkie                   wszystkie
                          przecieki i                     otwory 
                                                           wentylacyjne i                                                           

gdzie:
qv – strumień objętości powietrza. Indeksy oznaczają parametry dotyczące: syst – systemu wentylacji, leak – pojedynczej nieszczelności, vent – otworów wentylacyjnych, supply – nominalnego strumienia objętości powietrza nawiewanego, extr – nominalnego strumienia objętości powietrza wywiewanego, comb – spalania.

Strumień przecieków:

q v-leak-i = Cleak-i · (/Δpleak-i/)n  · sign(Δpleak-i), 

gdzie
Cleak-i = 0, 278 · n50 · 1/ 50n · V · lpi,

gdzie:
leak-i – przecieki powietrza przez obudowę budynku,
lpi – przeciek właściwy nieszczelności, odniesiony do całkowitej przepuszczalności powietrznej obudowy,

q v-vent = Cvent  · (/Δpvent-i/)n  · sign(Δpvent-i). 

Do określenia charakterystyki przepuszczalności powietrznej budynku podano trzy metody, z których pierwsza oparta jest na jednej wartości podstawowej skorygowanej za pomocą wartości dotyczących poszczególnyuch przecieków powietrza, druga wykorzystuje wiek budynku oraz metodę jego wznoszenia, trzecia opiera się na badaniach szczelności budynku według normy PN-EN 13829:2002 [8].
Metoda pierwsza określania wartości n50 według normy PN-EN 13465:2006 [7] została przedstawiona w tabeli 2.
Druga metoda określania wartości n50 w zależności od roku budowy oraz rodzaju konstrukcji została przedstawiona w tabeli 3.

Czego dotyczą omawiane normy

PN-EN 15242:2009 [9] – określa metody obliczania strumieni powietrza wentylacyjnego w budynkach, które mogą być wykorzystywane w takich zastosowaniach, jak obliczenia energetyczne, obliczenia zapotrzebowania na ciepło i zimno, ocena komfortu w lecie oraz ocena jakości powietrza. W wyniku stosowania normy określa się przepływy powietrza przez obudowę budynku przez nieszczelności lub celowo zastosowane otwory oraz przepływy wynikające z zastosowanego systemu wentylacji, z uwzględnieniem właściwości wyrobów i systemu wentylacji. PN-EN 13465:2006 [7] – określa metody obliczania strumieni powietrza wentylacyjnego w budynkach jednorodzinnych i pojedynczych mieszkaniach o kubaturze do 1000 m³ w budynkach wielorodzinnych. Mogą one być stosowane do obliczania zużycia energii, zapotrzebowania na moc cieplną lub do oceny jakości powietrza wewnętrznego. Normę tę należy stosować do określania zapotrzebowania na energię do wentylacji, do projektowego i maksymalnego zapotrzebowania na energię do wentylacji oraz oceny jakości powietrza wentylacyjnego. Zgodnie z zapisem zamieszczonym w normie powinna mieć status normy krajowej od lipca 2004 r. PN-EN 13829:2002 [8] – określono w niej zastosowanie mechanicznego wytworzenia ciśnienia w budynku lub w komponencie budowlanym. Opisano techniki pomiaru wytworzonego strumienia powietrza przy podanej różnicy ciśnienia statycznego na zewnątrz i wewnątrz budynku; z zależności strumienia powietrza i różnicy ciśnień możliwe jest określenie charakterystyki przecieku powietrza przez obudowę budynku.

W odniesieniu do nowych budynków należy przyjmować wartości według aktualnych wymagań lub na podstawie wykonanych badań szczelności budynku zgodnie z normą PN-EN 13829:2002 [8].
Zatem zgodnie z normami PN-EN ISO 13790:2009 [3], PN-EN ISO 13789:2001 [12] konieczne jest uwzględnianie wypływu przecieków powietrza lub, jak to jest określone w normach, infiltracji powietrza przez obudowę budynku. Ze względu na brak norm, które pośrednio można przyjąć jako obowiązujące, wyznaczenie wartości Vinf może nastąpić w oparciu o normę PN-EN 13465:2006 [7]; ze względu na to, że norma ta nie została przywołana jako obowiązująca, wyznaczenie wartości Vinf może być wykonane na podstawie zapisów rozporządzenia ministra infrastruktury z dnia 6 listopada 2008 r. w sprawie metodologii obliczania charakterystyki energetycznej budynku [6].

Ponadto pominięcie wpływu Vinf na obliczenia charakterystyki energetycznej w stanie przed wykonaniem i po wykonaniu termomodernizacji uniemożliwia uwzględnienie wpływu termomodernizacji na szczelność budynku, a więc na przecieki. Ocieplenie przegród zewnętrznych oraz poprawnie wykonana wymiana stolarki zmniejszają w znaczący sposób wpływ przecieków na zużycie energii, które uwzględnia się przez wartość Vinf.

LITERATURA

  1. PN-B-02025:2001, „Obliczanie sezonowego zapotrzebowania na ciepło do ogrzewania budynków mieszkalnych i zamieszkania zbiorowego”.
  2. PN-EN ISO 832:2001, „Właściwości cieplne budynków. Obliczanie zapotrzebowania na energię do ogrzewania. Budynki mieszkalne”.
  3. PN-EN ISO 13790:2009, „Energetyczne właściwości użytkowe budynków. Obliczanie zużycia energii na potrzeby ogrzewania i chłodzenia”.
  4. PN-EN ISO 13790:2006, „Cieplne właściwości użytkowe budynków. Obliczanie zużycia energii do ogrzewania”.
  5. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 17 marca 2009 r. w sprawie szczegółowego zakresu i form audytu energetycznego oraz części audytu remontowego, wzorów kart audytów, a także algorytmu oceny opłacalności przedsięwzięcia termomodernizacyjnego (DzU z 2009 r. nr 43, poz. 346).
  6. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 listopada 2008 r. w sprawie metodologii obliczania charakterystyki energetycznej budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową oraz sposobu sporządzania i wzorów świadectw ich charakterystyki energetycznej (DzU z 2008 r. nr 201, poz. 1240).
  7. PN-EN 13465:2006, „Wentylacja budynków. Metody obliczeniowe do wyznaczania wartości strumienia objętości powietrza w mieszkaniach”.
  8. PN-EN 13829:2002, „Właściwości cieplne budynków. Określanie przepuszczalności powietrznej budynków. Metoda pomiaru ciśnieniowego z użyciem wentylatora”.
  9. PN-EN 15242:2009, „Wentylacja budynków. Metody obliczeniowe do wyznaczania strumieni objętości powietrza w budynkach z uwzględnieniem infiltracji”.
  10. PN-EN ISO 13789:2008, „Cieplne właściwości użytkowe budynków. Współczynniki przenoszenia ciepła przez przenikanie i wentylację. Metoda obliczania”.
  11. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 marca 2009 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DzU z 2009 r. nr 56, poz. 461).
  12. PN-EN ISO 13789:2001, „Właściwości cieplne budynków. Współczynnik strat ciepła przez przenikanie. Metoda obliczania”.

WRZESIEŃ 2010

Artykuł pochodzi z: miesięcznika IZOLACJE 9/2010

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Innowacyjny system kompozytowych wzmocnień konstrukcji »


W przypadku gdy temperatura przekroczy temperaturę zeszklenia, wówczas żywica nie jest... ZOBACZ »


Szukasz materiałów budowlanych dobrej jakości?

Dobierz najlepszy materiał izolacyjny »

Obok wiedzy na temat produktów, równie istotna jest znajomość technologii, którą... czytaj dalej » Niski poziom ochrony cieplnej generuje wysokie koszty utrzymania budynku, stanowiące duże obciążenie budżetu... czytaj dalej »


Opłacalność paneli fotowoltaicznych - najnowsze informacje i porady »

Uszczelnianie obiektów inżynieryjnych - jak to robią specjaliści?

W przyszłym roku nastąpią znaczne podwyżki cen energii elektrycznej, dlatego też warto zastanowić się nad montażem paneli fotowoltaicznych.
czytaj dalej »

Jak prawidłowo chronić ściany fundamentwe i zapewnić gwarancję żywotności obiektu? czytaj dalej »

Czym skutecznie zaizolować fundament?

Zadaniem hydroizolacji jest zablokowanie dostępu wody i wilgoci do wnętrza obiektu budowlanego. Istnieje kilka rodzajów izolacji krystalizujących, a ich znajomość ułatwia zaprojektowanie i wykonanie szczelnej budowli. czytaj dalej »

 


Uszczelnianie trudnych powierzchni! Zobacz, jak to zrobić skutecznie »


Doszczelniając przegrodę od strony wewnętrznej budynku ograniczamy przenikanie pary wodnej do warstwy izolacyjnej, natomiast... ZOBACZ »


Fakty i mity na temat szarego styropianu »

Jak zabezpieczyć rury przed stratami ciepła?

Od kilku lat rośnie popyt na styropiany szare. W Niemczech i Szwajcarii większość spr... czytaj dalej » Czym powinieneś kierować się przy wyborze odpowiedniej izolacji rur? czytaj dalej »

Jak wykonać trwałe posadzki?

Jakich technologii oraz materiałów użyć do wykonania podłóg przemysłowych, naprawy betonów lub przeprowadzenia renowacji posadzek?  czytaj dalej »


Dlaczego hydroizolacja budynków jest tak ważna?

Sprawdzony sposób na przyspieszenie ocieplenia »

W budynkach nowo wznoszonych barierę dla wody gruntowej stanowi hydroizolacja zewnętrzna ścian piwnic i izolacja pod płytą fundamentową... czytaj dalej » Jakiego produktu użyć, by aplikacja była łatwa, efektywność większa, a tempo pracy ekspresowe? czytaj dalej »

Jak mocować elewacje wentylowane?


Jak w realnych warunkach zachowują się różne systemy mocowań elewacji wentylowanych? ZOBACZ »


Zgarnij bony o wartości 100zł. Zobacz jak »

Jak dobrać posadzkę do obiektu?

3 kroki do Super CashBack
czytaj dalej »

Wybierz posadzkę, która będzie funkcjonalna i łatwa w czyszczeniu... czytaj dalej »

Najlepszy system stropowy?


Betonowe stropy można produkować na różne sposoby – z betonu przygotowanego na placu budowy lub w fabryce, gdzie panują kutemu optymalne warunki. ZOBACZ »


Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Izolacje.com.pl... dowiedz się więcej »
Alpha Dam Alpha Dam
O FIRMIE Alpha Dam Sp. z o.o. produkuje od ponad 10 lat profesjonalne materiały wodochronne i przeciwwilgociowe dla budownictwa.  Do 2008...
9/2019

Aktualny numer:

Izolacje 9/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Nowoczesne rozwiązania elewacyjne
  • - Jakość wykonania izolacji z szarego styropianu
Zobacz szczegóły
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl

.