Pobierz pełny numer IZOLACJI

Pełny numer IZOLACJI 6/2018 [PDF]

możesz pobrać BEZPŁATNIE - po prostu ZAREJESTRUJ konto w portalu

Dlaczego płytki się odspajają?

inż. Jacek Urban  |  IZOLACJE 11/12/2010  |  10.05.2011
Ceramika Paradyż

Dzięki rozwojowi technologii coraz powszechniejsze jest stosowanie tworzyw gipsowych do wykańczania wnętrz umożliwiające również układanie okładzin ceramicznych na takich podłożach.

Problemem jest jednak nieprzestrzeganie zasad poprawnego projektowania oraz wykonawstwa, które skutkuje odspajaniem płytek.

DOŁĄCZ DO NEWSLETTERA - kliknij tutaj »

Rosnąca dynamika stosowania tworzyw gipsowych w wewnętrznych pracach wykończeniowych [1] ograniczona jest głównie rodzajem kleju, sposobem przygotowania podłoża oraz warunkami wilgotnościowymi i temperaturowymi panującymi w pomieszczeniach w czasie wykonywania prac oraz podczas eksploatacji.

Tworzywo gipsowe a wilgoć

Ze względu na występowanie różnych poziomów zawilgoceń w budynkach rozróżnia się trzy typy stref użytkowania:

  • pomieszczenia suche,
  • pomieszczenia wilgotne, jak łazienki w obiektach mieszkalnych, hotelach, szpitalach czy domowe kuchnie i toalety (do strefy tej należą również pomieszczenia z wannami czy natryskami),
  • pomieszczenia o dużej intensywności zawilgocenia, mokre, takie jak łaźnie publiczne, baseny, browary, rzeźnie itp.

Tworzywo gipsowe nie nadaje się do stosowania w pomieszczeniach o dużej intensywności zawilgocenia. Jednakże ze względu na swoje właściwości – szybkie pochłanianie wilgoci z powietrza, a następnie jej oddawanie – ma zdolność regulacji klimatu i jest z tego powodu powszechnie stosowane w pomieszczeniach o wilgotności względnej do 70%.

Gips jako podłoże dla okładzin ceramicznych

Dzięki uniwersalności gipsu możliwe jest układanie na tym podłożu płytek ceramicznych. Ogólne warunki stosowania płytek ceramicznych na tych podłożach dopuszczają zastosowanie do tego celu klejów cementowych (fot. 1).

Nieprawidłowe zastosowanie klejów cementowych bezpośrednio na podłożu gipsowym może powodować powstawanie niekorzystnych związków chemicznych oddziałujących destrukcyjnie na styku cement– gips [2].

W reakcji jonów glinianowych pochodzących ze składników cementu oraz jonów siarczanowych dostarczonych przez gips powstaje ettringit. Reakcja powstawania ettringitu zachodzi zgodnie z równaniem:

6 Ca2+ + 4(OH)– + 3 SO4 2– + 2 Al(OH)4 – + + 26 H2O = 3 CaOAl2O3 · 3 CaSO4 · 32 H2O.

Ponadto w miarę upływu czasu w sprzyjających warunkach temperaturowych (poniżej 4° C) może zachodzić przejście ettringitu w taumazyt, który jest złożonym związkiem wapniowym zawierającym jony węglanowe, siarczanowe i krzemianowe o wzorze CaSiO3 · CaCO3 · CaSO4 · 15 H2O.

Minerały te w trakcie krystalizacji zwiększają objętość i powodują wzrost wewnętrznych naprężeń, w wyniku których następuje zniszczenie materiału [3, 4]. Z tych powodów opisywana technologia wymaga ścisłego przestrzegania zasad przygotowania podłoża gipsowego pod okładzinę z płytek.

Przygotowanie podłoża

Stan podłoża gipsowego ma istotne znaczenie dla trwałości połączenia płytek ceramicznych, dlatego konieczne jest jego dokładne zbadanie. Podłoże gipsowe pod płytki ceramiczne nie powinno być szpachlowane. Musi być suche i wolne od pyłu i zanieczyszczeń. Należy zbadać jego wilgotność – nie może ona być większa niż 1%.

Układanie płytek (klejenie)

Przed klejeniem płytek należy zagruntować podłoże preparatem polecanym przez producenta kleju cementowego zastosowanego do łączenia płytek z podłożem gipsowym. W przypadku obszaru narażonego na oddziaływanie wody, np. wanny, natrysku, zalecane jest stosowanie tworzyw gipsowych impregnowanych wraz z dodatkowym zabezpieczeniem w postaci skutecznego środka izolującego.

Jednocześnie do izolacji w strefie narożników i styków należy stosować specjalne taśmy uszczelniające, a do fugowania odpowiednie materiały wodoodporne. Zimą płytki można układać tylko przy temperaturze powyżej +5°C. Temperatury te należy podtrzymywać aż do pełnej hydratacji kleju cementowego.

Zobacz też: Płytki ceramiczne - przegląd

Przyczyny powstawania uszkodzeń

Pomijając nieprawidłowości związane z ruchami budowli oraz możliwością uszkodzeń mechanicznych podłoży, za najczęstsze przyczyny odspajania płytek ceramicznych od podłoży gipsowych należy uznać:

  • nieprawidłowo dobrane kleje oraz środki gruntujące,
  • wysoką wilgotność podłoża/pomieszczeń,
  • niskie temperatury podłoża i otoczenia w trakcie układania płytek i wiązania kleju cementowego.

Nieprawidłowo dobrane kleje oraz środki gruntujące

Jedną z głównych przyczyn uszkodzeń w zakresie odspajania płytek ceramicznych od podłoży gipsowych są błędy związane z zastosowaniem niewłaściwego kleju. W przeważającej większości wypadków przy układaniu płytek ceramicznych na podłożu gipsowym stosowane są kleje cementowe.

Przewidziane w takich sytuacjach przez projektanta kleje cementowe [5] powinny być kompatybilne z podłożem. Również zgodnie z zasadami sztuki budowlanej przy prowadzeniu tych prac należy obowiązkowo zagruntować podłoże. Zazwyczaj środki gruntujące oferowane są przez producentów i łącznie z klejami stanowią system budowlany obejmujący przeznaczenie i zakres stosowania, właściwości oraz rodzaj podłoża.

Gruntowanie konieczne jest do:

  • zapobiegania zbyt szybkiemu odciąganiu wody ze świeżo nałożonej warstwy kleju,
  • wzmocnienia podłoża i zwiększenia przyczepności międzywarstwowej,
  • stworzenia bariery uniemożliwiającej swobodną wymianę jonów między warstwami gips–cement.

Reakcje wymiany jonów między składnikami zaprawy kleju cementowego a podłożem gipsowym mogą zostać wstrzymane poprzez oddzielenie tych warstw od siebie przegrodą nieprzepuszczalną. W praktyce budowlanej uzyskuje się to właśnie przez pokrycie podłoża gipsowego warstwą preparatu gruntującego, zawierającego w swoim składzie m.in. kopolimery octanu winylu i składników akrylowych. Preparaty te po wyschnięciu tworzą na powierzchni warstwę odporną na działanie wody, stanowiącą barierę dla dyfuzji jonów.

Ważne jest, aby odporności na wodę warstwy preparatu towarzyszyła też jego przepuszczalność dla pary, co umożliwia odprowadzanie wilgoci z konstrukcji budowlanej. Jeśli zostanie stwierdzona niewystarczająca nośność podłoża gipsowego, wskazane jest zastosowanie dodatkowej warstwy sczepnej w postaci preparatu gruntującego zawierającego wypełniacz mineralny.

Dodawane do różnego typu preparatów gruntujących wypełniacze mineralne ułatwiają wzajemne zazębienie i zakotwiczenie powierzchni zaprawy klejowej z podłożem oraz zwiększają wytrzymałość międzywarstwową.

Przykład braku przyczepności międzywarstwowej na styku klej cementowy–gips przedstawiono na fot. 2.

Wysoka wilgotność podłoża gipsowego

Jest ona niekorzystna, ponieważ powoduje znaczne obniżenie parametrów wytrzymałościowych tworzywa gipsowego mające wpływ na przyczepność warstwy wiążącej kleju. W przypadku dużego zawilgocenia stwardniałego tworzywa gipsowego następuje osłabienie jego struktury.

Zawilgocenie, a także brak właściwej wentylacji stanowi również zagrożenie bakteriobójcze dla całego ustroju budowlanego. Rozwój grzybów pleśniowych na podłożu gipsowym w mocno zawilgoconym pomieszczeniu uwidacznia się pojawianiem czarnych plam na powierzchni.

Niskie temperatury podłoża i otoczenia

W połączeniu z wysoką wilgotnością stanowią znaczne zagrożenie dla procesu wiązania zapraw i prowadzą m.in. do powstawania minerałów zwiększających objętość podczas krystalizacji – ettringitu, a dalej w wyniku zachodzących reakcji chemicznych do powstawania minerału tworzącego luźny, niezwiązany z podłożem materiał mineralny – thaumasyt, co zazwyczaj jest główną przyczyną osłabienia połączeń na styku klej cementowy–gips (fot. 3).

Minerały te w przypadku warstwy stykowej ostatecznie zmniejszają ich wzajemną przyczepność [6], co prowadzi praktycznie do całkowitego zniszczenia połączenia płytki ceramicznej z podłożem gipsowym.

PODSUMOWANIE

Aby uniknąć odspajania płytek, należy stosować preparaty gruntujące oraz przestrzegać zasad układania okładzin ceramicznych na podłożach gipsowych [7]. Jest to najskuteczniejszy sposób zapobiegania utracie przyczepności w długim okresie eksploatacji. Badania przeprowadzone na wybranych środkach gruntujących [8] wykazały, że przyczepność na styku gips-beton znacznie wzrasta właśnie po zagruntowaniu.

LITERATURA

  1. „Warunki wykonania i odbioru robót budowlanych”, część B: „Roboty wykończeniowe. Okładziny i wykładziny z płytek ceramicznych”, Instrukcje, Wytyczne, Poradniki, nr 397/2004, ITB, Warszawa 2004.
  2. Z. Tokarski, S. Wolfie, „Korozja ceramicznych materiałów budowlanych”, Arkady, Warszawa 1969.
  3. W. Kurdowski, „Chemia cementu”, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1991.
  4. H. Kollmann i in., „Badania dla wyjaśnienia przyczyn pęcznienia spowodowanego przez uwodnione siarczany Ca-Al i uwodnione siarczano-węglany Ca-Si”, Tonid ZTG, 1997/3.
  5. PN-EN 12004:2008, „Kleje do płytek. Definicje i wymagania techniczne”.
  6. A. Jarmontowicz, „Karbonizacja tworzywa gipsowo- cementowo-pucolanowego”, „Cement – Wapno – Gips”, nr 7/1977.
  7. P. Pichniarczyk, M. Wieczorek, „Mechanizmy destrukcji tynków gipsowych”, „Materiały Budowlane”, nr 10/2002.
  8. P. Pichniarczyk, G. Malata, M. Sobala, „Trwałość tynków gipsowych na podłożu betonowym”, „Cement – Wapno – Beton”, nr 5/2002.
Artykuł pochodzi z: miesięcznika IZOLACJE 11/12/2010

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Nowy, dostępny 24h na dobę sklep budowlany. Sprawdź »


Typowe zastosowania obejmują budynki rolnicze i magazynowe, budynki mieszkalne czy hale, gdzie wymagana jest... ZOBACZ »


Czy przysługuje Ci dofinansowanie na termomodernizację domu?


Dowiedz się, na czym polega rządowy program „Czyste Powietrze”, i sprawdź, czy przysługują Ci dotacje... ZOBACZ »


W 3 prostych krokach zaprojektuj elewację »

Jak uzyskać pełne uprawnienia architektoniczne?

Łatwo i szybko dobierz optymalny system elewacyjny dla budynku... czytaj dalej » Co zrobić, by samodzielnie wykonywać zawód architekta w Polsce i UE? czytaj dalej »


Zgarnij bony o wartości 100zł. Zobacz jak »

Tłumienie dźwięków uderzeniowych i drgań budynków. Zobacz »

3 kroki do Super CashBack
czytaj dalej »

Zapewnienie dobrej wibroakustyki dla budynku to coraz częściej wyzwanie dla świadomych i wymagających... czytaj dalej »

Czym skutecznie zaizolować fundament?

Zadaniem hydroizolacji jest zablokowanie dostępu wody i wilgoci do wnętrza obiektu budowlanego. Istnieje kilka rodzajów izolacji krystalizujących, a ich znajomość ułatwia zaprojektowanie i wykonanie szczelnej budowli. czytaj dalej »

 


Jak zapewnić trwałość mocowania elewacji?


Wsporniki przejmują ciężar muru i za pomocą zabetonowanych szyn kotwiących lub kotew przekazują go na ścianę nośną... ZOBACZ »


Czego jeszcze nie wiesz o ognioodporności płyt PIR?

Jak usunąć wilgoć ze ścian?

W zależności od wymagań izolacyjności, czy odporności ogniowej możemy dobrać odpowiedni rodzaj płyt...
czytaj dalej »

Wilgoć pojawiająca się w budynku i związana z nią pleśń szkodzą naszemu zdrowiu, powodują wyższe rachunki za ogrzewanie i niszczą mury. czytaj dalej »

Jak wykonać trwałe posadzki?

Jakich technologii oraz materiałów użyć do wykonania podłóg przemysłowych, naprawy betonów lub przeprowadzenia renowacji posadzek?  czytaj dalej »


Dowiedz się więcej o hydroizolacji dachów »

Popularność tego materiału rośnie. Dlaczego?

Dostarczamy innowacyjne systemy hydroizolacji oraz pokryć dachowych, mające na celu zmianę sposobu życia i pracy naszych klientów... czytaj dalej » To nowoczesny materiał termoizolacyjny, który zdobył... czytaj dalej »

Jak powstają konstrukcje nowoczesnych hal stalowych?


Jak powstają konstrukcje nowoczesnych hal stalowych? ZOBACZ »


Fakty i mity na temat szarego styropianu »

Szukasz wpustu balkonowego dobrej jakości?

Od kilku lat rośnie popyt na styropiany szare. W Niemczech i Szwajcarii większość spr... czytaj dalej » Wpust balkonowy prosty, wpust balkonowy skośny, ogrzewany lub nieogrzewany? Co wybrać? czytaj dalej »

Jak zatrzymać ciepło i ochronić dom przed zimnem?


Komfortowy i energooszczędny dom zapewnia swoim mieszkańcom izolację od gorąca, zimna, hałasu oraz... wysokich rachunków za ogrzewanie i klimatyzację... ZOBACZ »


Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Izolacje.com.pl... dowiedz się więcej »
Alpha Dam Alpha Dam
O FIRMIE Alpha Dam Sp. z o.o. produkuje od ponad 10 lat profesjonalne materiały wodochronne i przeciwwilgociowe dla budownictwa.  Do 2008...
10/2019

Aktualny numer:

Izolacje 10/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Konserwacje i renowacje systemów ociepleń
  • - Odporność ogniowa elementów drewnianych
Zobacz szczegóły
Ulga remontowo-modernizacyjna w PIT 2017

Ulga remontowo-modernizacyjna w PIT 2017

W aktualnych przepisach prawa podatkowego nie znajdziemy wielu ulg, które obowiązywały w poprzednich latach. Wśród nich jest ulga remontowo- modernizacyjna. Niektórzy...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl

.