Pobierz pełny numer IZOLACJI

Pełny numer IZOLACJI 1/2017 [PDF]

możesz pobrać BEZPŁATNIE - po prostu ZAREJESTRUJ konto w portalu

Kleje do płytek – zmiany w normach

Ceramika Paradyż

Przedmiotem artykułu są zmiany normalizacyjne związane z wdrażaniem różnych dokumentów odniesienia dotyczących klejów do płytek. Omówione będzie nowe wydanie normy europejskiej PN-EN 12004:2008.

Przedstawione zostaną zmiany dotyczące wymagań normowych oraz metodyki badań, a także znaczenie klasyfikacji zapraw klejowych w zakresie reakcji na ogień.

Zaprawy klejowe na spoiwie cementowym przeznaczone do przyklejania płytek ceramicznych oraz okładzin marmurowych i kamiennych cieszą się w naszym kraju dużą popularnością.

Ich szybki rozwój na rynku polskim, znacznie opóźniony w stosunków do rynków zachodnioeuropejskich, przypadł na lata 90. Polegał on na opracowaniu różnorodnych produktów, zróżnicowanych ze względu na:

  • warunki stosowania:
      - wewnątrz pomieszczeń (tzw. kleje wewnętrzne),
      - do wnętrz i na zewnątrz pomieszczeń (tzw. kleje zewnętrzne);
  • rodzaj przyklejanej okładziny:
  • - płytki ceramiczne (glazura, gres, terakota, klinkier, cotto),
    - okładziny z marmuru i kamienia naturalnego,
    - okładziny z kamienia sztucznego itp.;

  • rodzaj podłoża:
  • - standardowe, np. betonowe,
    - trudne (ogrzewanie podłogowe, stare płytki ceramiczne, balkony, tarasy itp.),
    - specjalne, np. płyty wiórowo-cementowe, płyty dźwiękochłonne itp.;

  • miejsce przyklejanej okładziny:
  • - na ścianach,
    - na podłogach,
    - uniwersalne (na ścianach i podłogach);

  • rodzaj cementu:
  • - na bazie szarego cementu,
    - na bazie cementu białego;

  • właściwości specjalne:
  • - o obniżonym spływie,
    - o wydłużonym czasie otwartym pracy,
    - szybkowiążące,
    - elastyczne (opisywane również jako uelastycznione, półelastyczne, wysokoelastyczne);

  • grubość nanoszonej warstwy:
  • - cienkowarstwowe – nanoszone w warstwie do 6 mm,
    - średniowarstwowe – nanoszone w warstwie do 20–30 mm.

Szybkiemu rozwojowi zapraw klejowych do płytek nie towarzyszył jednak właściwy postęp w normalizacji. Brak odpowiedniego dokumentu odniesienia nie pozwalał na właściwą kontrolę jakości tych wyrobów, a klientowi utrudniał dobór produktu do charakteru prowadzonych prac glazurniczych.

Zmiany w normach

Dopiero w 1997 r. w wyniku prac prowadzonych w ITB w Warszawie opracowany został pierwszy dokument normatywny – ZUAT-15/VIII.07 [1], na podstawie którego były wydawane przez kilka lat aprobaty techniczne ITB.

Wymagania stawiane klejom cementowym do płytek według ZUAT-15/VIII.07 przedstawiono w tabeli 1. Warto zwrócić uwagę na brak w tym dokumencie podstawowego podziału klejów na wewnętrzne i zewnętrzne oraz na jednolite wymagania w zakresie przyczepności oznaczanej w różnych warunkach kondycjonowania próbek.

W 2000 r. opracowano II wydanie tego ZUAT-u. Rok po I wydaniu ZUAT w Polskim Komitecie Normalizacyjnym opracowano normę krajową PN-B-10107:1998 „Tynki i zaprawy budowlane. Zaprawy pocienione do płytek mineralnych” [2].

W normie tej rozróżniono trzy rodzaje zapraw klejących:

  • WS – do wnętrz suchych,
  • WM – do wnętrz mokrych,
  • WZ – do zewnętrznego stosowania oraz do pomieszczeń o zróżnicowanych warunkach cieplno-wilgotnościowych.

Niezależnie od tego podziału rozróżniono ponadto dwa typy zapraw w zależności od maksymalnej grubości warstwy kleju:

  • 5 – o grubości zaprawy do 5 mm,
  • 8 – o grubości zaprawy do 8 mm.

Wymagania normy PN-B-10107:1998 przedstawiono w tabeli 2. W normie krajowej wprowadzono wymagania dotyczące zarówno suchej mieszanki, jak i zaprawy po zarobieniu wodą. W wypadku suchej mieszanki zwrócono szczególną uwagę na jakość wypełniaczy. Badania zapraw po zarobieniu wodą poszerzono natomiast w stosunku do instrukcji ZUAT o parametry robocze zaprawy, takie jak czas zużycia czy rozpływ zaprawy pod płytką szklaną.

W 2000 r. wprowadzono zmianę Az1 do tej normy [3]. Przełom w zakresie normalizacji dotyczącej klejów do płytek nastąpił w naszym kraju w 2004 r., kiedy wprowadzono normę europejską PN-EN 12004:2002 „Kleje do płytek. Definicje i wymagania” [4] wraz późniejszym arkuszem A1:2003 [5], określającym wymagania, jakie powinny być spełnione w celu oznakowania wyrobu symbolem CE zgodnie z Dyrektywą 93/68/EC.

Wymieniona norma europejska, oprócz zapraw klejowych na bazie cementu (oznaczonych C), uwzględniała również kleje dyspersyjne D oraz kleje na bazie żywic reaktywnych R. Wymagania normowe stawiane klejom do płytek były przedmiotem wielu publikacji [6–8], a przedstawiano je w różny sposób.

W normie PN-EN 12004:2002 kleje cementowe podzielono na dwie zasadnicze grupy:

  • o podstawowych właściwościach – oznaczone C1,
  • o podwyższonych parametrach – oznaczone C2.

W odniesieniu do tych klejów podano właściwości podstawowe oraz właściwości fakultatywne, uwzględniające: kleje szybkowiążące (F), o obniżonym spływie (T) oraz o wydłużonym czasie otwartym (E).

Wymagania normy PN-EN 12004:2002 dotyczące zapraw klejących przedstawiono w tabeli 3. Pewnym uzupełnieniem właściwości podanych w normie PN-EN 12004:2002 była ocena odkształcenia poprzecznego klejów do płytek według kilkakrotnie zmienianej normy PN-EN 12002 „Kleje do płytek. Oznaczanie odkształcenia poprzecznego klejów cementowych i zapraw do spoinowania” [9].

Kleje o klasie odkształcenia poprzecznego S1 wytrzymywały bez pęknięcia ugięcie co najmniej 2,5 mm, natomiast kleje o klasie S2 – co najmniej 5 mm. Warto podkreślić, że klasa odkształcenia poprzecznego nie wchodziła do podstawowego oznaczenia normowego zapraw klejowych do płytek.

Nowe wydanie normy PN-EN 12004:2008

W październiku 2007 r. opublikowane zostało metodą uznaniową (okładkową) znowelizowane wydanie normy PN-EN 12004. Norma ta została w grudniu 2008 r. przetłumaczona i wdrożona do zbioru polskich norm jako PN-EN 12004:2008 „Kleje do płytek. Wymagania, ocena zgodności, klasyfikacja i oznaczenie” [10].

Wprowadzono w niej kilka istotnych zmian w stosunku do wcześniejszej wersji z 2002 r., dlatego od października 2007 r. do maja 2009 r. obowiązywał okres przejściowy, w którym producent mógł deklarować zgodność wyrobu ze starym lub nowym wydaniem normy PN-EN 12004.
Podstawowe założenia normy PN-EN 12004:2008 i klasyfikacje klejów do płytek pozostały niezmienne. Zmiany dotyczą natomiast:

  • oznaczenia przyczepności wczesnej – przeprowadza się je po 6 godz., zamiast po 24. Zmiana ta wymusiła na wszystkich producentach zapraw klejowych znakowanych symbolem F modyfikację receptury zaprawy. Należy podkreślić, że zmiana ta jest korzystna z punktu widzenia użytkownika, tak szybkie wiązanie i twardnienie zaprawy umożliwia bowiem spoinowanie okładzin i ich użytkowanie już po ok. 6 godz., zamiast po 1 dniu;
  • wprowadzenia odkształcenia poprzecznego jako właściwości fakultatywnej zapraw klejowych. Zmiana ta wiązała się z koniecznością przeprowadzenia przez producentów zmiany oznakowania normowego wszystkich klejów wykazujących klasę odkształcenia poprzecznego S1 (kleje odkształcalne) lub S2 (kleje wysokoodkształcalne). Jest to zmiana istotna, na rynku krajowym istnieje bowiem tendencja do nadużywania pojęcia tzw. elastyczności klejów. Na podstawie analizy właściwości normowych klejów do płytek można stwierdzić, że kleje elastyczne to kleje typu C2 wykazujące dodatkowo odkształcenie poprzeczne klasy S1 lub S2;
  • zwiększenia tolerancji temperaturowej przy oznaczeniach przyczepności klejów po starzeniu termicznym z 70+/-2°C na 70+/-3°C;
  • uściślenia warunków przechowywania płyt betonowych z próbkami po cyklach zamrażania/ rozmrażania – płyty były przechowywane przez okres potrzebny do wyschnięcia płyty i ustabilizowania się warunków termiczno-wilgotnościowych, a obecnie doprecyzowano ten okres jako 24 godz.;
  • wprowadzenia, zgodnie z wymaganiem podstawowym nr 2 dyrektywy 89/106/EWG [11], bezpieczeństwa pożarowego, wymagań dotyczących klejów do płytek w zakresie określenia klasy reakcji na ogień.

Istotne zmiany zostały wprowadzone również przy badaniach okresowych próbek zapraw klejowych prowadzonych w ramach zakładowej kontroli produkcji. Według wcześniejszego wydania normy – PN- -EN 12004:2002 [4] – badania okresowe wykonywane były co 1 lub 6 mies. (w zależności od rodzaju oznaczenia).

Znowelizowane wydanie normy EN 12004 [10] zakłada wykonywanie tych badań w odstępach czasowych zależnych od wielkości produkcji danego wyrobu. Częstotliwość tych badań przedstawiono w tabeli 4.

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Hydroizolacje dopasowane do konkretnych wymagań »


Sezonowe obfite opady jak również wysoki poziom wód gruntowych stanowią zagrożenie zarówno na etapie budowy, jak i dla funkcjonowania już ukończonej inwestycji. czytaj dalej »


Innowacyjne rozwiązania w zakresie termoizolacji »


Nowoczesne materiały izolacyjnych do ocieplania stropów można stosować zarówno w nowych, jak i remontowanych budynkach. Bardzo dobre właściwości - mały ciężar, niewielka grubość i niski współczynnik przenikania ciepła zapewniają skuteczne ocieplenie poddasza czytaj dalej »

 


Jak skutecznie zabezpieczyć konstrukcje podziemne przed wodą?

O czym pamiętać, aby fasady wentylowane nie były... wiatrem podszyte?

Paroc adaptacja poddasza nieużytkowego

W przypadku konstrukcji podziemnych, gdzie zewnętrzna powierzchnia czołowa betonu konstrukcyjnego jest niedostępna, izolacja przeciwwodna musi zostać wykonana przed jego aplikacją. czytaj dalej »

Projektowanie tego typu elewacji wymaga dokładnego zrozumienia zależności pomiędzy obciążeniem klimatycznym, a konstrukcją. czytaj dalej »

Czym wypełnić przestrzenie przy montażu drzwi?


Stropy.pl - montaż

Ten sposób wykorzystasz podczas wypełniania szczelin i przestrzeni przy montażu okien, drzwi, rur, przepustów czytaj dalej »

 


Jak prawidłowo zamontować okna?

Rozwiązania izolacyjne dla garaży, piwnic i parkingów »

Izolacja termiczno-akustyczna
Długotrwałą i bezproblemową eksploatację stolarki otworowej zapewni prawidłowo wykonany i szczelny montaż okien. Błędy popełnione na tym etapie powodują... czytaj dalej » Zwarta struktura płyty w połączeniu z odporną na zabrudzenia powłoką malarską pozwala uzyskać efekt filtracji sufitu systemowego, a tym samym długofalowo zapobiegać zanieczyszczeniom w fazie eksploatacji. czytaj dalej »

 


Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Izolacje.com.pl... dowiedz się więcej »
PPHU POLSTYR Zbigniew Święszek PPHU POLSTYR Zbigniew Święszek
POLSTYR- Pełny system dociepleń Jesteśmy producentem pełnego systemu dociepleń w tym najwyższej jakości wyrobów budowlanych takich...
10/2017

Aktualny numer:

Izolacje 10/2017
W miesięczniku m.in.:
  • - Naprawa i wzmocnienie stropów
  • - Szary styropian do izolacji fundamentów
Zobacz szczegóły
Zamów bezpłatny newsletter!
Najnowsze informacje na Twoją skrzynkę
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl

.